Ideologjia nuk është tualet!

Shqipëria sot është një demokraci ku pluralizmi politik po humbet kuptim si pasojë e monizmit ideor. Pikërisht këtu bëhet i rëndësishëm diskutimi mbi ideologjizimin e të majtës. Ai premton krijimin e një alternative që i jep mundësinë elektoratit të zgjedhë. “Po pse duhet një alternativë e majtë?”, mund të shtrohet pyetja, kur ne nuk kemi një alternativë të djathtë?  Gabim! Shqipëria ka njëzet vjet që qeveriset djathtas dhe jo vetëm djathtas, por sipas një modeli të djathtë neoliberal, ku shteti i vogël dhe i tërhequr nuk ndërhyn as me masa proteksioniste dhe as për të ndihmuar apo programuar zhvillimin e kapitalit lokal dhe aq më pak zhvillimin ekonomik në përgjithësi. Në thelb të këtij modeli qëndron vetëm tregu dhe integrimi në tregun global si motor zhvillimi. Është një qeverisje thellësisht e djathtë që i ka lënë individët zbuluar përballë forcave të tregut duke shkaktuar pabarazi të thella sociale dhe gjeografike që për pasojë kanë prodhuar edhe dyndjen në zonat suburbane. Për të përballuar pasojat e një qeverisje të tillë qeveritë tona janë detyruar shpesh të ndërmarrin politika të majta, si p.sh., legalizimi i zonave suburbane.  Ndonjëherë janë detyruar të dënojnë edhe pabarazinë në rritje me deklarata populiste kundër vaskave të floririt. Ama këto kanë qenë arnime të majta të pasojave të një programi thellësisht të djathtë.  Prandaj ndonjë deklaratë apo politikë e majtë e Berishës aty këtu, nuk duhet të na çorientojë duke konkluduar se në Shqipëri nuk ekziston ideologjia e djathtë. E djathta neoliberale në Shqipëri është shëndoshë e mirë, asaj i duhet ndonjëherë të lëvizë majtas sa për të korrigjuar emergjencat që po vetë i prodhon.  

Vetë fakti që ne ende nuk arrijmë të kuptojmë se qeverisemi nga një ideologji thellësisht e djathtë dhe neoliberale është një ilustrim më shumë se rrënjët e saj janë aq të thella saqë ne as nuk i shohim më dot.  Aq e vërtetë është kjo saqë edhe diskutimi mbi ideologjizimin e të majtës po bëhet shpesh nga pozicione neoliberale që partitë politike i shohin thjesht si grupime që si interes të vetëm kanë pushtetin. Kështu gjithnjë e më shumë pyetja që po shtrohet nuk është ’A duhet apo jo të ideologjizohet e majta?’, por ’A i leverdis apo jo PS-së të ideologjizohet për të ardhur në pushtet?’. Ky parashtrim e shikon ideologjinë nga një pozicion tipik neoliberal si instrument për të marrë pushtetin dhe jo si një sistem idesh dhe vlerash që formësojnë dhe frymëzojnë aksionin politik. Të krijohet përshtypja se ideologjia është thjesht makiazh, një tualet që PS-ja e bën për të nusëruar më mirë në sytë e elektoratit. Ky instrumentalizim i ideologjisë dhe reduktim i saj në një vegël, që shërben për të marrë pushtetin është tipik për qasjen neoliberale sipas së cilës, motivi bazë i çdo partie është marrja ose mbajtja e pushtetit si qëllim në vetvete, gjithçka tjetër bëhet në funksion të këtij qëllimi. Në këtë pikë neoliberalizmi ka përqafuar fort pikëpamjen marksiste, që e shikon ideologjinë thjesht si një vello që fsheh interesat e borgjezisë.

Këtu kemi të bëjmë me një paradoks që rrezikon ta vdesë diskutimin mbi ideologjizimin e të majtës duke e zhvilluar atë brenda parametrave të ideologjisë dominuese, që gjithçka e shpjegon vetëm duke iu referuar interesit individual apo grupor. Brenda këtyre parametrave pyetja: “A i leverdis PS-së të ideologjizohet apo jo?” natyrisht që do marrë në përgjigje negative: Jo dhe jo. Kjo për faktin e thjeshtë sepse sot politika shqiptare është tejet pragmatiste, idetë neoliberale janë rrënjosur mjaft thellë; të gjithë e pranojnë superioritetin e tregut ndaj shtetit, të gjithë e pranojnë paaftësinë e shtetit për të bërë diçka të hairit, të gjitha fajet i vishen shtetit, të gjithë janë të bindur se në thelb të shoqërisë është individi me interesin e tij personal, të gjithë bien dakord se tregtia e lirë si pjesë e integrimit në BE nuk ka kthim prapa dhe se modeli aktual i zhvillimit që ofron Banka Botërore dhe FMN me bekimin edhe të BE duhen ndjekur nga Shqipëria si e vetmja alternativa e mundshme në këtë botë, dhe ndoshta edhe përtej. Në këto kushte PS-së i leverdis një politikë pragmatiste, ’përtej të majtës dhe të djathtës’ që për kushtet tona do të thotë një politikë e djathtë neoliberale që ruan status kuonë. Në vend që të sforcohet duke luftuar hegjemoninë dominuese neoliberale PS mjafton të presë sa të degjenerojë pushteti aktual, dhe të votohet nga shqiptarët për inat të tij. Pyetja “A i leverdis PS-së të ideologjizohet apo jo?’ e pranon kuadrin aktual të politikës shqiptare dhe për pasojë jep një përgjigje brenda këtij kuadri, pa e kontestuar atë. Kemi të bëjmë me një pseudo-diskutim, që e ka të paracaktuar konkluzionin si pasojë e parametrave brenda të cilit zhvillohet.

Ndryshon puna nëse pyetja shtrohet: “A duhet të ideologjizohet PS-ja apo jo?’, duke e shtruar jo thjesht nga këndvështrimi i ngushtë i PS-së aktuale, por nga interesi më i gjerë i shoqërisë shqiptare në përgjithësi. Nga ky këndvështrim mund të themi me plot gojë se PS-ja duhet të ideologjizohet. Së pari, sepse ideologjizimi i të majtës duhet për të krijuar zgjedhje në skenën tonë politike, pra për t’i dhënë kuptim demokracisë, pavarësisht nëse kjo sjell në pushtet të majtën apo të djathtën. Së dyti, ideologjizim i të majtës do të thotë ofrimi i një modeli alternativ zhvillimi, që pretendon të jetë superior ndaj modelit aktual neoliberal. Në këtë rast modeli aktual neoliberal nuk merret si i dhënë, nuk pranohet si fati ynë i pashmangshëm historik, siç ndodhi me komunizmin dje. Përkundrazi ai shikohet si një alternativë inferiore ndaj një modeli të majtë zhvillimor, që do theksonte shtetin zhvillimor (developmental state) dhe jo thjesht tregun si burim zhvillimi, që do kërkonte më shumë barazi gjeografike dhe sociale, më shumë mbështetje të prodhimit vendas duke e zhvendosur ekonominë tonë nga tregtia drejt prodhimit.  Një model i majtë zhvillimor mund të kërkonte edhe një rikonceptim të pozicionit të Shqipërisë në ekonominë globale, p.sh., duke shtruar pyetje themelore të tipit; a është më mirë që të integrohemi më parë në tregun e përbashkët evropian apo na intereson më shumë krijimi fillimisht i një tregu të përbashkët shqiptar? Me fjalë të tjera një alternativë vërtetë e majtë do duhej patjetër të ndryshonte në mënyrë thelbësore ndaj alternativës aktuale zhvillimore duke vënë në pikëpyetje disa nga premisat e sajë bazë për zhvillimin ekonomiko-social të vendit siç është ideja neokoloniale se zhvillimi i Shqipërisë mund të vijë vetëm nga jashtë. Diçka e tillë jo vetëm mund të na jepte një model më mirë zhvillimi se ky që kemi (zgjedhja për këtë do ishte e elektoratit) por do e përmirësonte cilësinë e betejës politike në vetvete. Ardhja në pushtet e të majtës nuk do ishte një betejë për të maksimizuar pushtetin e saj politik pa prekur kontekstin brenda të cilit ai ushtrohet, por do merrte kuptim si një akt që synon realizimin e një projekti transformues. Në kushte të tilla ardhja në pushtet e opozitës apo mbajta e pushtetit nga pozita nuk do reduktoheshin në qëllime në vetvete, siç ndodh sot kur pushteti është kthyer në legjitimuesin e vetëm të pushtetit. 

Ama që të ndodhë diçka e tillë duhet që së pari debati rreth ideologjizimit të së majtës të largohet nga pozicioni neoliberal, që e shikon ideologjinë si tualet që bëhet thjesht për të ardhur në pushtet. Ideologjia nuk është një xhaketë që vishet dhe zhvishet sipas nevojave të momentit dhe që mund ta porosisësh tek Obama në Amerikë, Tony Blair në Angli apo Sarkozy në Francë; ky është degjenerimi i ideologjisë në parulla. Ideologjia ka efekte imediate, reale dhe materiale për zhvillimin dhe jetën tonë. Prandaj diskutimi mbi ideologjinë nuk është një masturbim intelektual, që bëhet thjesht për kënaqësi teorike tërësisht i shkëputur nga realiteti. Debati mbi ideologjizimin e të majtës është një debat për t’i dhënë përgjigje pyetjeve madhore që sot as nuk shtrohen për diskutim; Si do zhvillohet ekonomia shqiptare në 20 vitet e ardhshme? Me çfarë prodhimi do konkurrojmë në tregun global ku po integrohemi? Si do ulet pabarazia sociale dhe gjeografike? Si do zhvillohet dhe financohet sistemi ynë arsimor? Kur do bëhet Shqipëria vend i zhvilluar? Kushdo që mendon se çështje kaq madhore mund të zgjidhen thjesht me disa reforma teknike apo administrative gënjen veten dhe të tjerët. Asnjë reformë themelore nuk mund të ketë sukses dhe mbështetje jashtë një kuadri ideologjik që e bën atë të pranueshëm politikisht. Asnjë model zhvillimi nuk është thjesht teknik pasi ai presupozon një rol dhe marrëdhënie të caktuar mes shtetit, individit, ekonomisë dhe shoqërisë. Dhe ky është thelbi i ideologjisë.  

Ndaj duhet kuptuar se diskutimi për ideologjizimin e të majtës nuk është një përpjekje për të zbuluar parullat që Edi Rama mund të përdorë nesër përballë Berishës në mënyrë që të vijë në pushtet.  ’Përtej të majtës dhe të djathtës’ është një parullë boll e mirë që mund ta sjellë Ramën në pushtet teksa qeverisja Berisha-Meta degradon.  Por kjo ka pak interes për ne si qytetarë, pasi në kushtet aktuale Rama nesër në pushtet nuk do jetë shumë ndryshe nga Berisha sot, as PS-ja nga PD-ja.  Diskutimi mbi ideologjizimin e të majtës duhet të jetë një përpjekje teorike dhe praktike për të prodhuar një model alternativ zhvillimi politik, social dhe ekonomik përballë këtij që kemi sot.  Për vetë kushtet ku ndodhet Shqipëria diçka e tillë mund të fillojë duke rimenduar të majtën, çka padyshim do nxisë edhe një rikonceptim të së djathtës. Por kujdes, nuk bëhet fjalë për t’i bërë tualetin ideologjik të majtës dhe të djathtës që të rrijë në pushtet Berisha, apo që të vijë në pushtet Rama. Bëhet fjalë për rikonceptimin e të majtës dhe të djathtës në mënyrë që në Shqipëri të rrinë dhe të vijnë shqiptarët.

25 Komente

teksti sh i bukur, 1 nga te rrallet analiste tamam ne shqiperi, qe merret me polititologji dhe jo me "kur i tha, ku, kush, kujt"

Kajsiu ngelet i vetmi politolog ne Shqiperi. Edhe kur nuk jam dakort me te eshte gjithmone kenaqesi ta lexosh.

Eshte "atipik" . Si ne cdo rast ne shquhemi per mendime te tejkaluara ( avancuara) por qe ne pamundesi per tu realizuar , i shpjegojme teorikisht .

Jo se eshte interpetim i pavlere, gje qe tregon "pertypje" intelektuale prej Kajsiut qe ka gjetur e perpunuar mendime te vlera per Ideologjine ashtu sic e percepton dhe rekomandon AI .

Problemi shqiptar dhe ne teresi i vendeve te ish Lindjes eshte i shprehur Qarte.

Te mesohemi me zgjedhje te LIRA ....

te veme Ekonomine ne binaret e TREGUT brenda Ligjesive te saj

Studime e mendime si per Shtetin Ligjor e Idelogjite e Partive , vijne thjesht dhe menjehere si NEVOJE dhe jo DIKTIM pas ketyre Detyrave imediate. Prandaj teorite e Edi Rames "Pertej se Majtes dhe se Djathtes " jane e vetmja Alternative ...biles teper URGJENTE . Ne se ja thane apo e kuptoj kete Edi apo dikush tjeter eshte problem i kapercyeshem . Le ta ushtroje URGJENTISJT kush te vije pas zgjedhjeve te parakoheshme ! 

Kam vetem nje mendim se percaktimi se ne kemi 20 vjet qe ecim djathtas eshte Krejtesisht i pasakte. Ne kemi 20 vjet qe ecim me TYM e MJEGULL me parimin e njohur Rrumpallisto - Mixhist " Forca Burra .Komunistet iken ! Ka per te vjedhur per te gjithe !"

Nqs nuk e ke kuptuar "pertej te majtes dhe te djathtes" ishte vetem nje justifikim i Rames per te marre njerezit e vet ne parti, se as nuk prodhoi ndonje ide e as nuk solli ndonje vote nga e djathta.

Po te lutem, te mos e ulim debatin me nje cop injoranti/psikopati qe na ka rene barre dhe nuk e le te majten te marre fryme

edhe une nuk jam shume dakort me teorine e kajsiut, po mendoj se ai te pakten e ka nje alternative dhe eshte komentues i mire i ideve te vetat. Nuk me pelqen ideja e developmental state, dhe me duket shume e parealizueshme ne shqiperi. Po shqiperia ka nevoje per njerez idealiste si puna e tij.

Shqipëria ka njëzet vjet që qeveriset djathtas dhe jo vetëm djathtas, por sipas një modeli të djathtë neoliberal, ku shteti i vogël dhe i tërhequr nuk ndërhyn as me masa proteksioniste dhe as për të ndihmuar apo programuar zhvillimin e kapitalit lokal dhe aq më pak zhvillimin ekonomik në përgjithësi. Në thelb të këtij modeli qëndron vetëm tregu dhe integrimi në tregun global si motor zhvillimi.

 Me ne fund nje i majte, qe ka guximin e inteligjencen ti therrasin gjerat me emrin e vet. Pergezime. Per kusurin e shkrimit mund te diskutohet, po kjo pjesa siper eshte e verteta e paster 100%.

Une nuk jam dakort.

Besoj qe tendencat neo-liberale te cdo qeverie jane te imponuara nga nderkombetaret dhe ekonomistet e tyre, te cilet kane kohe qe pranojne qe e vetmja rruge zhvillimi eshte sipas te famshmes "shock therapy". Nese eshte e drejte apo jo kjo teori eshte e parendesishme per debatin tone. Ajo cka eshte e rendesishme eshte qe vetem kjo teori sugjerohet e shpesh imponohet per vendet ne zhvillim.

Por nderkohe tendencat natyrale te cdo qeverie ne Shqiperi kane qene e jane tejet te majta. Vetem po te kujtojme qe i vetmi etalon i suksesit qeveritar ne Shqiperi ngelen kilometrat e shtruara, dhe ky ishte si "modeli Berisha" ashtu edhe "modeli Rama" ne keto zgjedhje, e kuptojme qe qeverite shqiptare akoma nuk kane idene e forcimit te tregut.

Gjithsesi, megjithese nuk jam dakort me Kajsiun ne kete pike, per mua ai ngelet i rralle si per thellesine e argumentave ashtu edhe per nivelin e tyre. Aty ku une jam dakort me te eshte fakti qe PS nuk mund te perballet perseri me elektoratin me nje program qe vetem program nuk ishte. PS duhet te rikrijoje moton dhe idealet e veta per tu ribere motorri i zhvillimeve shoqerore ne vend.

ç'rendesi ka a jane imponuar apo jo? S'ka rendesi, rezultati i njejte eshte.

Ti thua gjithashtu, qe tendencat natyrale te cdo qeverie kane qene te majte. Eshte krejt e kunderta. S'po citoj shembullin e pavend "modeli Rama" e "modeli Berisha", sepse i pari eshte nje zero absolut, eshte dicka boshe qe s'meriton te quhet "model" jo me te ngritet ne rangun e nje "modeli alternativ" me te cilin duhet te konfrontohesh. Ne 18 vjet demokraci te gjitha politikat kane qene, jane dhe gjasat tregojne se do te vazhdojne te jene te djathta. PD apo quaje idete e djathta, nqs nuk te pelqen te permendet emri i PD-se (per mua s'ka rendesi), ka dominuar skenen dhe ka imponuar idete e vet si ne kohen kur ka qene ne pushtet, si ne kohen kur nuk ka qene ne pushtet. Ne fushen ekonomike, ne politiken e jashtme, ne idene e lirise te veprimit e levizjes te lire. Nuk ka asgje te keqe te pranohet kjo gje. Te kesh ndegjegjesi per vetveten eshte hapi i pare per tu permisuar. Pikerisht kete pohon autori me nje kthjelltesi, qe une nuk e kam ndeshur te asnje person tjeter me bindje te majta.   Ndoshta perjashtim mund te beje Fatos Lubonja kur i thonte Fatos Nanos qe "ju nuk jeni te majte, ju as nuk e dini se cfare jeni"

 Meqenese i paska shpetuar Kajsiut dhe disa te tjereve ketu, thjesht desha te kujtoj se problemi qe hasim, ne kete bashkjetese te tonen, nuk eshte mungesa e struktures ligjore, (qe nese do te zbatohej do ishte favorizuese si per biznesin ashtu edhe per shtetin; duke respektuar dhe mbrojtur te drejtat e cdo individi ne shoqeri) por zbatimi i saj. Pasi te detyrojme veten dhe tjetrin anash qe te luajm sipas ligjeve, sepse ndryshe luajme me zjarrin (qe edhe na dogji), le te flasim per kalibrimin e ketij sistemi.

Ore si shpjegohet qe te diplomuarit e ekonomise marksiste leniniste perfunduan neoliberale te pandreqshem? Po flas psh per Gramoz Pashkon

të bën jeta Qafo...me sa duket smiley

Sepse the Chicago Boys kane mjaft prirje te jashtezakonshme per t'i manipuluar individet e tille ose sepse arena politike ne Shqiperi eshte e stermbushur me politikane oportunist si rasti i ketij "ex-komunistit te thekur".

Per bese, mua me duket se ka gisht 'think-tanqesh' amerikane ne ket cudi. Po lexoja nje liber qe ekzpozonte nje grupim fundamantelist kristian-neoliberal ne Washington DC qe quhet "The Family". Kto mer daj paskeshin per vizite ne Shqypni dic perpara se te vinte James Baker, dhe kur James Baker paskesh zbrit nga avioni ne Rinas, ministri i jashtem i asaj kohe i ka bere te fala ne emer te Duglas Coe (udheheqesi i ketij kabali qe do te marre fuqine). Ideologjia e 'The Family' eshte e ashtuquajtuara "Christian dominionism" dhe perfshin neoliberalizmin.

E omël si teori konspiracioni, por te pavertetueshme (xhanem ky oshte misioni i tyre, te mbeten sekrete). Me afer me duket se eshte teoria e "extremeve" mesdhetare, gjetja me urgjencë e qoshkut me te larget perkundruall pa piketakimi (i cili interpretohet si nje vend edhe me pertej ketyre qosheve). Moderimi? Ne si popull i fjeshtë e shofim tek numri i duarshtrengimeve te liderve ne nje legjislature. Qe na çon tek teoria e liderve dhe tek teoria e importimit "en block "te ligjeve", dhe ja ku u bo muhabet cep-pallati...

PS. Si gjif poplli yne i fjeshte, e kom marre zët ideollogjinë..m'osht bo si sheqeri që t'prish dhomët.

" Forca Burra .Komunistet iken ! Ka per te vjedhur per te gjithe !"

Idriz, me pak fjale, kjo qe thua eshte e njejte pikerisht me trashegimine e djathte neoliberale te Thatcher dhe Reagan: Komuniteti eshte nje qenie mitologjike, krijese e utopive komuniste, vetem individi ekziston, dhe individi e krijon vet veten e tij per te konkuruar ne tregun e lire.

Sa per "pertej se majtes dhe se djathtes," kjo eshte alternative vetem perballe vetvetes. Kjo eshte nje enderr me sy hapur, ideologji utopike par excellence. Shiko t'a bejme pak euklidian muhabetin. Imagjino sikur jemi ne nje pike A, dhe duam te mberrijme ne nje pike B. Ka dy rruge qe na shpien nga A-ja, ne B, njera djathtas, tjetra majtas. B-ja vete mund te konsiderohet pertej se majtes dhe te djathtes. Kur pyesim "si do arrijme?" nuk mund te pergjigjemi "pertej se majtes dhe se djathtes." Kjo do te ishte pergjigje po qe se do pyesnim "ku duam te shkojme?" "Pertej se majtes dhe se djathtes" nuk na thote asgje per rrugen qe do ndjekim, per praktiken qe do zbatojme. Pertej se majtes dhe se djathtes, pertej madje edhe pikes B eshte lumturia. Kjo, do thoshte shoku jot Hurbinek, eshte si nje vajze e bukur si diell plazhi. Kozmetike e kulluar, medemek, qe mund te perkufizohet edhe me ate "parimin e njohur Rrumpallisto - Mixhist," pasi po qe se ka per te vjedhur te gjithe, ka per te qene te lumtur te gjithe, po aq sa mund te perkufizohet edhe me ane te nje parimi qe i lejon nje vend me realist komunitetit. Nga ana teorike, problemi ideologjik eshte tipik problem teleologjik, qe percakton se ku duam te arrijme, dhe rrjedhimisht si duam te arrijme, qe percakton qellimin, dhe rrjedhimisht mjetin. Nderkohe qe kjo eshte krejt pa lidhje ketu tek ne, sepse ne nuk dime ku duam te arrijme, se cfare eshte pikerisht "pertej te majtes dhe te djathtes," le me se si do arrijme aty. Ne duam te shkojme atje ku eshte Evropa sot, por duke i marre gjerat shabllon nga Evropa nderkohe qe ne te kemi arritur, Evropa do jete diku tjeter. Historikisht, sidoqofte, keto formulimet teleologjike apo ideologjike, kane zene gjithmone vend djathtas. Qe te jemi te sakte, nje ideologji qe nuk eshte kozmetike nuk mund te jete ideologji. Nejse, kjo eshte ceshtje tjeter; problemi qe ngre Kajsiu eshte shume me teper praktik se kaq, pavaresisht formulimit qe perdor. Pyetja kryesore qe ngre ideologjia eshte se cilat jane alternativat politike te zhvillimit ekonomik. Edhe sikur t'a perkufizojme zhvillimin ekonomik pertej se majtes dhe se djathtes, po qe se nuk percaktojme se si do arrijme aty - duke vjedhur te gjithe? - zhvillimi ekonomik, ashtu si dhe e pertejshmja e ameshuar nuk do mbeten vecse koncepte boshe, kozmetike kozmike gjumendjellese, nderkohe qe shprehja jote do te shnderrohej ne:

" Forca Burra .Komunistet iken ! Ka per te vjedhur per te gjithe ata qe nuk i besojne keto pallavra!"

Keshtu qe e djathta eshte ajo qe eshte pikerisht pertej te majtes dhe te djathtes, pertej rregullimeve te tregut, ku tregu eshte aq i lire sa dhe natyra e harlisur, ku dominon me i forti, ku sic e vuri re dhe Lubonja mes te tjeresh, pertej se majtes dhe se djathtes nuk eshte gje tjeter pervecse riformulim per turmat i pertej se mires dhe se keqes, ku vjedhja nuk eshte e mire apo e keqe, por thjesht eshte. E majta nuk eshte pertej se majtes dhe se djathtes. E majta eshte ketej dhe jo pertej ketij horizonti, sepse pertej se majtes dhe se djathtes eshte nje qellim qe do justifikonte te gjitha mjetet, ashtu si pertej se majtes dhe se djathtes ishim kur u prishem ne kohen e Hoxhes edhe me te majten edhe me te djathten deri sa dhe bar hengrem, ashtu si dhe Gerdeci ishte pertej se majtes dhe se djathtes, ashtu si dhe vjedhja e rruges kombetare ishte pertej se majtes dhe se djathtes.

Cfare thashe. Hic asgje. Me mire te citoj Kajsiun, sepse e thote shume qarte se cfare eshte ketej se majtes dhe se djathtes:

"...ideologjizim i të majtës do të thotë ofrimi i një modeli alternativ zhvillimi, që pretendon të jetë superior ndaj modelit aktual neoliberal. Në këtë rast modeli aktual neoliberal nuk merret si i dhënë, nuk pranohet si fati ynë i pashmangshëm historik, siç ndodhi me komunizmin dje. Përkundrazi ai shikohet si një alternativë inferiore ndaj një modeli të majtë zhvillimor, që do theksonte shtetin zhvillimor (developmental state) dhe jo thjesht tregun si burim zhvillimi, që do kërkonte më shumë barazi gjeografike dhe sociale, më shumë mbështetje të prodhimit vendas duke e zhvendosur ekonominë tonë nga tregtia drejt prodhimit.  Një model i majtë zhvillimor mund të kërkonte edhe një rikonceptim të pozicionit të Shqipërisë në ekonominë globale, p.sh., duke shtruar pyetje themelore të tipit; a është më mirë që të integrohemi më parë në tregun e përbashkët evropian apo na intereson më shumë krijimi fillimisht i një tregu të përbashkët shqiptar? Me fjalë të tjera një alternativë vërtetë e majtë do duhej patjetër të ndryshonte në mënyrë thelbësore ndaj alternativës aktuale zhvillimore duke vënë në pikëpyetje disa nga premisat e sajë bazë për zhvillimin ekonomiko-social të vendit siç është ideja neokoloniale se zhvillimi i Shqipërisë mund të vijë vetëm nga jashtë."

 

Në vend që të sforcohet duke luftuar hegjemoninë dominuese neoliberale PS mjafton të presë sa të degjenerojë pushteti aktual, dhe të votohet nga shqiptarët për inat të tij.

Amen. I kujton gje kujt ardhjen ne pushtet ne 1997?

Nese 1992 e 2005 eshte rezultati i nje aksioni politik aktiv, rikthimi i vetem i PS ne pushtet vjen thjesht si reagim pasiv i gabimeve te qeverisjes paraardhese. Ama kur behet fjale per te pasur nje propozim alternativ, nje rol aktiv, rezultati eshte 28 qershori 2009.

Gazetari Kajsiu, siç e vura re dhe neper tv ne Shqiperi, ishte gazetar i pregatitur, shkrimet e tij lexohen me endje, pikerisht te ideve qe sjell, por ketu m'duket se vura re nja dy-tre kontradikta, si; 

"....Për të përballuar pasojat e një qeverisje të tillë qeveritë tona janë detyruar shpesh të ndërmarrin politika të majta, si p.sh., legalizimi i zonave suburbane..."

Kjo fjala shpesh, sa ka te beje, se mund te na dali 30 a 40% e veprimtarise qe qeverive, sepse edhe asistenca eshte politik e majte, edhe mbajtja e disa ndermarjeve shteterore eshte politik e majte, edhe favorizimi i disa shtresave eshte politik e majte, edhe siguracioni shendetsor falas apo me pakez leke eshte politik e majte. 

 

"....E djathta neoliberale në Shqipëri është shëndoshë e mirë, asaj i duhet ndonjëherë të lëvizë majtas sa për të korrigjuar emergjencat që po vetë i prodhon..." 

Me sa kam observuar/hetuar  une, e djadhta neoliberale nuk eshte dhe aq e konsoliduar ne Shqiperi. Me shum sheh rrompall ne kuptimin e veprimtarise ekonomike dhe disa oligarke, qe kane akumuluar parane. 

 

"....Në këtë pikë neoliberalizmi ka përqafuar fort pikëpamjen marksiste, që e shikon ideologjinë thjesht si një vello që fsheh interesat e borgjezisë..."  

E kush eshte pikpamja marksiste. Sipas Blendit eshte ajo qe ai e ka parashtruar pak me lart; 

"....Aq e vërtetë është kjo saqë edhe diskutimi mbi ideologjizimin e të majtës po bëhet shpesh nga pozicione neoliberale që partitë politike i shohin thjesht si grupime që si interes të vetëm kanë pushtetin..."

Mirpo marksistet/komunistet sipas Marksit nuk kane si qellim marrjen e pushtetit. Kete gje e thonte Lenini, Stalini, Hoxha.  Blendi, gabimisht e indentifikon regjimin e kaluar apo socializmin shteteror (qe Marksi me Engelsin e kishin denuar me kohe, qysh kur ishin gjalle) me Komunizmin apo Komunistin.  Blendi, mund ta rregullonte shprehjen duke thene keshtu; Ne kete pike, oligarkia e shperndare ne disa parti, ka perqafuar fort pikpamjen neoliberale, me teper si nje vello per te fshehur rrompallen qe ekziston dhe qe iu jep mundesi te pasurohen me teper ne kurriz te popullit te varfer.  

Ne rreshtat me poshte bashkohem me Blendin dhe pyetjet qe ai shtron (qe ne fakt duhej ti shtronte klasa politike aty) ishin sa madhore aq dhe aktuale, per ate bumerang qe vet shqiptaret i kane krijuar vetes.

 

 Blendi, pse nuk shkon edhe me larg dhe na sugjeron troc modelin e tigrave aziatike? Ky diskutim behej shume rendshem ne fazen e pare te tranzicionit por u la krejtesisht menjane ne favor te ideve te fondamentalisteve neoliberale. Tani e kemi shume veshtire te aplikojme nje model te tille, por duhet ulur kokat (ose shumes koqet) tona dhe te bejme nje model zhvillimor per Shqiperine.

Dhe u sugjeroj ketu merruni me idene dhe jo me personin, Kajsiun e kam mik dhe shok shkolle dikur dhe i meriton te gjitha komplimentet po c'rendesi ka? Merruni me idete e tij. Fatmiresisht shoh se e ka braktisur neoliberalizimin edhe ai smiley

 

Sinqerisht:

Kur NUK e di PS-ja franceze nese "duhet te ideologjizohet apo jo" (te shkoje më majtas, më djathtas, shume më majtas, shume me djathtas.....etj etj), si mund ta dije PS-ja shqiptare aman ???!!!!! E dini se ç'pret e majta (PS-ja) franceze ? Ti bitisen keq punet Sarkozy-se, dhe te marri pushtetin. Po ç'a t'boj tjeter ??

Mos na luni menç dhe ju tani bashke me pjeshken, me falni, kajsinë smiley

Ndjej kenaqesi te madhe kur shikoj metamorfozat e ketyre rrezikeve shendet lig qe mezi i mbajne kembet. Kur shpreheshim se ne Shqiperi ka te djathte, bile neoliberale fare dhe se te dy partite qe kane nderruar njera tjetren ne pushtet kane ndjekur te njejten politike (megjithese per PD-ne e kuptueshme, por JO per PS qe nominalisht thirret e majte), keta dhe ato na hidheshin ne fyt dhe ankoheshin njekohesisht se ne Shqiperi nuk ka te djathte, por vetem te majte. Edhe Ngjela me zagaret e tij (ku ben pjese edhe Kajsiu), akuzonin Berishen se nuk po ve ne "veprim" politikat neoliberale dhe se ka "rreshqitur majtas". Tani na del Kajsiu, i transformuar dhe i reformuar qe thote pike per pike fjalet tona te dikurshme. Eshte kenaqesi e madhe kur ndodh kjo, me besoni.

Ndersa shkrimi ne pergjithesi eshte OK. Jam dakort me ato qe thote Kajsiu per ideologjizimin e te majtes, pasi se pari kjo do te bente te ndjeshem pluralizmin, d.m.th. jo thjesht parti me emra dhe personalitete te ndryshe dhe me ide pak te ndryshme, por ide dhe politika qe bejne dallim te dukshem dhe te forte nga njera tjetra dhe se dyti, modeli aktual i zhvillimit, me problemet qe sjell vecanerisht ne nje vend post-komunist si Shqiperia (thellim i varferise ne disa zona, pabarazi me hendek te madh etj.) nuk eshte thjesht "destiny" por ka edhe mundesi alternative.

Problemi eshte se e majta eshte ne krize edhe ne vendet perendimore dhe sillet pa gjetur dicka qe ta beje te dallueshme nga e djathta dhe sigurisht e pershtatur me kohen dhe rrethanat qe do te thote me shume perkrahje elektorale per te. E djathta eshte vendosur fuqishem, me politikat e saj dhe duke levizur ne disa politika sociale etj. Shkurt, ne Shqiperi po e po, por edhe ne vendet e tjera ata qe i japin tonin dhe orientimin politikes dhe reformave apo qeverisjes, jane te djathtet.

Shkruan pjeshka, dmth kajsia:

Në këtë pikë neoliberalizmi ka përqafuar fort pikëpamjen marksiste, që e shikon ideologjinë thjesht si një vello që fsheh interesat e borgjezisë.

 

Thua e bejne se jane te trashe keta neo-liberalët ?? smiley

Po ajo vello eshte, u mor vesh ! Seç ka disa nuanca te vogla nga njeri breg i Atlantikut ne tjetrin dhe kaq : ne Europe, eshte bere xhiroja e plote e ideologjive (majtas, djathtas, qender-majtas, qender-djathtas...), ndersa ne SHBA, si 100 vjet prapa politikisht qe jane ne raport me Europen, kane filluar te fryjne erërat e social-demokracise; ja sa te mbarojne dhe ata ciklin, e tek Europa do perfundojne po hë...

Keshtu qe nuk jane hiç te trashe neo-liberalët. Jane thjesht hilacakë : perfitojne nga diskretitimi provizor (deri kur ??) i te famshmit komunizem (apo atij sistemi qe u quajt i tille - tjeter meselé ky muhabet...) dhe shpallin se motivi bazë i çdo partie është marrja ose mbajtja e pushtetit si qëllim në vetvete. Dmth fundi i ideologjive borgjeze. E u dashkemi te habitemi se kete e ka thene 150 vjet me pare ujku, dmth Marksi !

Ben qejf beni, perderisa ujku hibernon (ben gjume dimri...)

Speaker, mendoj se ti duhet te jesh se paku me i kujdesshem kur flet per Z. Ngjela qe i ka mbrojtur idete e tij me burg ndersa ai qe ka qene zagar dihet se kush ka qene qe u vinte mbas bllokmeneve duke u mbajtur oturakun.

Ngjela thjesht nuk e kupton dimensionin fashisto-populist te Berishes--kjo eshte levizja e vetem majtas e ketij ex-zagari...dhe per fat te keq kjo e degradon neoliberalizmin e tij ne nje lloj autokracie neoiliberale duke korruptuar vete esencen e idese, sepse thjesht ky model eshte i deshtuar ne Shqiperi. Sa per modelin e paster ideologjikisht socialdemokrat edhe ky ka shume me teper shanse te jete i deshtuar sepse skemi as tradite as kellqe per ta perballuar. Lipset pra te gjendet nje model i ri qe mund te jete ndoshte nje hibrik autentik shqiptar kombinim i liberalizmit me kapitalizmin zhvillimor (developmental)---le te jete cfare te doje te pakten ti bindit parimit te Deng Hsiao Pingut: le te jete cfaredo ngjyre macja mjafton te kape minj.

 

 

 

 

 

Tani na del Kajsiu, i transformuar dhe i reformuar qe thote pike per pike fjalet tona te dikurshme....... he he - hehe -hehe smiley . Ke filluar je futur edhe ne fushen e shakaxhijve .

Po cfare ka thene k/ ulurimsi dhe Ti mor aman .Po te kishit Ju te pakten minimalen e minimaleve pergatitje teorike mbi shtetin dhe shoqerine nuk do kishte libra "Berisha dhe Kasandrat" smiley  Se mos ndodh ndonje gje nga Ndermarrja ? O daulle bosh! Po bjeri njehere te te degjojme melodine se i bije mire . Per cilen Ideologji e ke fjalen ???

Per Ideologjine Fetare , per ate qe krijohet pas shperberjes se sistemeve te mbeshtetura mbi pronen private , ate te kapitalizmit klasik apo ate te ekonomise tregut te mbeshtetur mbi Lirite e te Drejtat e njeriut , apo si bashkesi e produkt i te terave ne zhvillim dhe krijimi i nje Utopie sic jane DEMOKRACITE ????

Dil njehere nga bithi Lugjit dhe aty nga kreu i tij ka nje si lartesi dominuese dhe lesho piskamen ...ehehehehej Kamunistet iken !!! Bini burra !!

 

 

Cfare nenkupton B.Kajsiu me "ideologjizimin e te majtes"? Po, nje alternative te paster ndaj proceseve neoliberale por cfar d.t.th kjo me konkretisht? Ka ndonje diference mes "ideologjizmit" dhe "reformes"...?

***

Meqe jam dakord teresisht me ate cfare paska shkruajtur B.Kajsiu, duhet te pranohet se kjo thirrje per PS-ne ka rrenje ne shkrimet post-zgjedhore te Fatos Lubonjes.

Për të komentuar tek Peshku pa ujë, ju duhet të identifikoheni ose të regjistroheni (regjistrimi është falas).