Të vdesësh nën plehra

Ose historia e një fëmijërie pa ëndrra

Në Shkodër arrijmë në orët e para të paradites, pikërisht atëherë kur dielli përzhitës ka nisur të bëhet agresiv me njerëzit që gjallojnë poshtë tij. Qyteti i lashtë është përfshirë nga ethet e zgjedhjeve. Para pak ditësh Rama organizoi tubimin - sikurse kanë nisur t‘i thonë gjithnjë e më tepër mitingjeve - e socialistëve. Sot pasdite pritet, "aj", "i madhi", Kryeministri Berisha. Mbi rrugët kryesore të Shkodrës valëviten prej kohësh banderolat me blunë karakteristike të demokratëve. Një makinë shëtit me një altoparlant të vendosur mbi të. Zëri i një spikereje të palodhur vazhdon të bëjë propagandë pa pushim, deri në pafundësi. Të lodhur nga dielli shkodranët shpejtojnë të bëjnë punët e tyre. Deri në pasditen e mitingut ka kohë.

Në një lokal pranë qendrës, ku po presim kolegët tanë shkodranë, dëgjohet një muzikë përdëllyese. "Don‘t cry…", këndon një zi tipik për një këngëtare zezake, njësoj sikur ta dijë se ndonjëri prej nesh do të qajë me të vërtetë vetëm pak minuta më pas. Kjo do të ndodhë kur të jemi në familjen e Besmir Ujkës, 15-vjeçarit që vetëm një javë më parë vdiq i mbuluar nga një "mal" me plehra.

Matanë Urës së Thive

Shkodranët e vjetër nuk e kanë dashur asnjëherë këtë periferi të qytetit të tyre. Është një zallishte e gjerë, ku dikur malësorët e ardhur nga larg bënin tregëtinë e derrave. Pikërisht urën, që të çonte në këtë anë, e kishin pagëzuar që prej kohësh, që nuk mbahen mend, me emrin "Ura e Thive" (e derrave). Pastaj këndej kalon Kiri, një lumë zemërak e tinzar, si shumica e përrenjve që zbresin nga rrëpira e maleve. Ky, në verë dukej një rrjedhë uji e ndrojtur, që nuk dije se si ta quaje, a lumë, a përrua, apo thjesht një vijë uji. Porse në dimër e në pranverë Kiri përlante çdo gjë që gjente përpara, duke shkulur ara e kopshtije, duke përlarë bagëti e mallra dhe duke iu afruar rrezikshëm qytetit. Më vonë, pas 1944, Kiri dhe zalli i tij, morën një tjetër nam të keq. Këtu, zakonisht në prag të agimit, dëgjoheshin herë pas here disa krisma të thata. Ishin togat e pushkatimit që, duke e përgjakur lumin, e shtuan edhe më atë distancën e shkodranëve me këtë anë. Duhej të kalonin vite derisa zalli i Kirit të bëhej i rëndësishëm për Shkodrën. Këtu u vendosën "Varrezat e Dëshmorëve" dhe ca më vonë sheshi i plehrave. Pikërisht këtu, një javë më parë, ka ndodhur një tragjedi e rëndë. Ndërsa rrëmonte në plehra, Besmiri, nxënës në klasë të shtatë, është mbuluar nga togu gjigand i plehrave që po shkarkonte një makinë. Tragjedia e ka tronditur grupin e shtëpive të varfëra që janë ngritur vitet e fundit vetëm pak metra larg fushës me erë të keqe.

I dallojmë që në fillim "Heronjtë e Vigut" e qëndrimin e tyre të bronztë. I kanë vendosur në skaj të Varrezave të Dëshmorëve. Nuk e kuptojmë dhe fort mirë se ku e tresin shikimin e tyre të ngrirë, a drejt Shkodrës, apo drejt tymit të helmët të plehrave që e bën qytetin me të cilin ishin mësuar edhe më të largët. Disa dhi kullosin në skaj të plehrave poshtë një parulle ku shkruhet "Ndalohet kullotja në pyje". Rruga e paasfaltuar, që të çon drejt fushës së plehrave, është pjesërisht e zënë me gurë. Më vonë do të kuptojmë se përse dhe nga kush.

Fëmijët e parë i hasim në rrugë, teksa ecim duke mbajtur hundën me dorë nga era e keqe dhe dioksina që përhapet ngado. Në mes të vapës e të tymit dy fëmijë po kthehen nga shkolla. Nuk duken të shqetësuar apo të lodhur nga rruga e vështirë që po kalojnë. Përkundrazi, duket sikur ecin në një rrugë të asfaltuar qyteti. Bisedojnë shumë gjallërisht. Tashmë për ta kjo pamje dhe ky ajër janë bërë gjëra krejt normale. Me siguri janë rritur bashkë me to. Ca më tej një vajzë e vogël po luan brenda një shtëpie ende të papërfunduar. Na përshëndet me një fytyrë të qeshur sikur të jetë në cirk dhe jo në mes të pisllëkut e mjerimit.

"Ehu, boll kam besa", kjo është përgjigjja e një burri kur e pyesim se sa fëmijë ka. Arjani, është 32 vjeç. Profesioni i tij është mbledhës kanaçesh. Arjani nuk na e zgjat dorën, por e fsheh si me ndrojtje pas pantallonave të tij të shqyera. E di fare mirë se asnjë njeri me një fije mend nuk mund t‘ia shtrëngojë dorën. Me siguri ajo është dora më e zezë në botë. "Këtë punë baj përditë - nis të na thotë si kemi këmbyer nga një cigare - dal herët nadje dhe e mbylli tesh. S‘kam ça me ba. Te shpia presin me hangër. Kur gjej noj punë tjetër, noj kanal e noj hamallek, del ma mirë. Po tesh edhe puna ka ra, e mu m‘kanë met vetëm ito kanaçe". I rrethuar nga thasët e tij, që kanë nisur të marrin një ngjyrë të pacaktuar, Arjani pret me durim në diell deri sa një karro e një mikut të tij ta çojë atje ku grumbullohet alumini dhe hekurishtet. 200 lekë për sot. Kaq ka qenë shpërblimi për një ditë të kaluar duke u zhytur në plehra. Miku ynë e ka dëgjuar historinë e Besmirit, por duket se mpirja e një jete të mundimshme i kalon të gjitha përgjërimet, nganjëherë të shtirura. Fytyra e tij nuk lëviz aspak kur bie fjala te djali i shkretë. Vetëm thith fort edhe një herë cigaren - turpi i duarve të zeza tashmë ka kaluar - dhe nga gjoksi i tij del vetëm një psherëtimë: "Ah, kjo m… jetet!". Të rrethuar nga tymi helmues përshëndetemi me Arjanin, i cili vazhdon të presë me durim karron e cila do ta çojë drejt 200-lekëshit.

Në shtëpinë e mpirë

Për pak kohë nuk i shohim më plehrat e pështira. Tashti kemi përpara disa shtëpi të ulëta të rrethuara nga gjelbërimi. Në të majtën tonë dallojmë sërish siluetën e Shkodrës që na bëhet edhe më e largët nga tymi që vazhdon të ngrihet lart nga fusha e plehrave. Tani jemi në Bleran. Kështu e quajnë vendasit një grumbull prej afër 70 shtëpish, të gjitha të ndërtuara në vitet e fundit në afërsi të Bardhajt, një gjysmëfshat e gjysmëperiferi që shtrihet deri thellë, në afërsi të Urës së Mesit, atje ku mbaron qyteti dhe fillon malësia. Është një grumbull shtëpish, shumë herë të ngritura me nxitim, shumica ende të papërfunduara, me një fjalë një lloj "Bathore" e Shkodrës e populluar me banorë të ardhur nga zonat e largëta të Dukagjinit. Një kalimtar na tregon se ku jeton familja e Agron Ujkës. Këtu ka ndodhur gjëma e së enjtes. Kjo është një shtëpi e vogël. E mban akoma atë erën karakteristike të shtëpive të porsasuvatuara, të krijon atë ndjesinë sikur je në mes të çarçafëve të porsalarë, ende të panderur. Këtu nuk pipëtin asgjë. Neve na duket sikur çdo gjë është mpirë nga dhimbja. Madje na bën përshtypje se nuk dëgjohet asnjë zog, aq të shumtë në oborret e tjera. Njëri prej nesh merr guximin dhe troket në portën gjysmë të hapur. Në derë në fillim shfaqet një figurë e imët, e veshur krejt me të zeza, me fytyrën të bardhë si shkumës. Është nëna e Besmirit. Pas saj në derë shfaqet një burrë. Ky është një i moshuar, i afërm familjes. "Urdhnoni mrenë burra, i zoti i shpis nuk asht, po tash po vjen. Mirse ju ka pru Zoti!", dhe kështu përfundojmë në "shtëpinë e mpirë".

Ujkajt janë nga Gimaj, një zonë fort e thellë e Dukagjinit. Çifti është martuar në 1992. Pa asnjë pronë dhe pa asnjë të ardhur të porsamartuarit janë endur për një kohë të gjatë pa mundur të përmirësojnë jetën e tyre. "Nga Gimaj kena shku në Tropojë. Edhe atje ishte jeta boll e vështirë. Mandej kena zbritë do kohë në Durrës, por edhe atje s‘mujtme me ba gja. Ma vonë jena vendosë ktu, ku kam afër edhe njerzit e mi. Agroni, im shoq shkoi me punu n‘Greqi. Nji kjo asht historia jonë", thotë gruaja duke mbajtur në dorë një kryq lutjesh. Besmiri, ka qenë vetëm një vjeç, kur i jati mori rrugën e mërgimit. Pastaj kanë ardhur në jetë Ermira, 13-vjeçare, Elsa 11-vjeçare dhe Kristiani vetëm 4 vjeç.

Elsa është një vajzë me sy të bukur. Sytë e Elsës së brishtë nuk dinë se ku të shkojnë më parë. A te portreti i nënës i larë nga lotët, te "kto xhaxhat", që nuk i njeh akoma mirë, apo te ikona e Shën Mërisë së varur mbi kryet e divanit të vjetër. A thu do ta ndihmojë Shën Mëria nanën? A thu ka me ja tha lotët? Kështu na duket sikur thonë sytë e trishtë të Elsës, me të cilën miqësohemi shpejt. Si e ka kaluar ndrojtjen e parë vajza nis të tregojë me zë të mekur: "Ka kenë ora diçka 6 masdite. Pa i thanë nanës jena nisë bashkë me Besmirin dhe me nji vajzë tjetër për te plehnat. Baba asht gjithherë larg dhe ne e fitojshim nonji lek. Ça mlidhshim ndër plehna i çoshim te Ura e Trenit dhe atje i shitshim. Hekurin 15 lek kilja e aluminin 40. Atë ditë ma shumë Besmiri dote me gjetë lodra. Na e kena nji vlla t‘vogël dhe atij i pëlqeshin shum lodrat që i bite ka i herë vllai i madh.

E kena pa makinën që ka ardhë me derdhë plenat. N‘fillim nuk thashë gja se jena msu me to. Por makina ka ardhë shumë afër vendit ku kishte hy Besmiri. Kam bërtitë fort, po asnji nuk ma vuni veshin. Ishin shoferi dhe dy a tre puntorë. Madje kta puntorët kanë nisë me m‘sha. Besmiri kishte pa nji 200-leksh dhe dote me e kapë. Në kët kohë kanë derdhë plehnat, që e mlune krejt vllanë, e unë s‘kam ditë ma ça me ba. S‘kam ditë ku me shku, po kam vrapu në drejtim të Shkodrës. Nji gru ka lajmëru policinë". Vajza e ka ndërprerë për pak kohë rrëfimin. Në qoshe të dhomës mamaja e saj ka nisur të qajë sërish.

"Për një 200-lekësh ka ikur një jetë", psherëtin miku i shtëpisë. Neve na kujtohet se po për aq ai Arjani që kishim takuar mbi plehra kishte punuar më shumë se 8 orë. Nëna e Besmirit e ka marrë disi veten. Me portretin e djalit të ndjerë dhe me Elsën në prehër ajo nis të tregojë sërish: "E kam rritë me halle at djalë. Në fillim pati një zhvillim shumë të shpejtë. Ishte ma trupmadh se moshatarët e tij. Pastaj nuk po rritej ma dhe, në këtë kohë, iu shfaq smundja e tokës. Po kët vitin e fundit nuk i ishte përsëritë. Isha e gzume djali po përmirsohej, porse, Zoti vendosi me e marrë…". "Çfarë ëndërronte Besmiri? Çfarë donte të bëhej kur të rritej", e pyet gruan njëri prej nesh duke shpresuar të marrë përgjigjen tipike "mjek", "këngëtar" apo "futbollist". Gruaja psherëtin edhe një herë: "E ku kishte kohë me andërru djali jem! Donte me u ba refugjat si baba vet. Me pru lek n‘shpi". Po Elsa shton me të shpejtë: "Ai kishte qef filmat shqiptarë e filmat me luftë. Ishte shum i squet". Nga prehëri i së motrës portreti i imët i Besmirit të shkretë na shikon me ngulm njësoj sikur të dojë të na thotë: Përse u kujtuat për mua vetëm tani që nuk jam më?

Në derë është shfaqur i jati, Agroni. Sapo ka mbërritur nga Shkodra. "Na duhet me vujtë edhe mas hallit që na xuni - thotë duke fshirë djersën që i ka zënë sytë - kam tash 6 orë që pres me e hekë djalin nga gjendja civile si i vdekun". Agronin e ka pritur edhe një shef policie. "Shoferin e kanë mbajtë vetëm 6 orë dhe e kanë liruar", ka protestuar Agroni në polici. Në këto anë këto ngjarje janë fort të ndërlikuara. Nuk janë thjesht vdekje, por ngjarje nga ku mund të lindin zinxhirë vrastarë. "Me Kanu" familjet hyjnë në gjak. Por Agroni nuk duket se ka ndërmend që t‘i shtojë hallet vetes dhe të tjerëve. "Du vetëm me u zbatu ligji njisoj për të tanë. Jo ndryshe për ne malsorët, që jena të varfër, dhe ndryshe për të tjerët. Asgja tjetër nuk du". Një përfaqësi e familjes së shoferit ka ardhur te Agroni dhe ka kërkuar ndjesë, por duket se është ende shumë herët për të fashitur dhimbjen therëse të njërës palë dhe tronditjen e palës tjetër.

"Unë kam që në 1995 në Greqi. Punoj ç‘ka të mundem në Agrinjo - thotë Agroni pasi është qetësuar disi nga protesta e parë - kudo m‘kishte shku mendja, po te halli që më gjeti kurrsesi jo. I pari ma ka thanë lajmin nji shok n‘telefon. ‘Hajde sa ma parë djali asht randë‘, tha n‘fillim. Po pastaj gjeti forca e m‘tha se Besmiri kishte mbarue. Një shoku im fierak m‘ka marrë me makinë e jena nisë për ktej. Nuk e mbaj mend as vetë rrugën. Di vetëm se nga Agrinjo në Kamëz kena ardhë për 6 orë. Vetë kam pi tri paketë e gjysë cigare. Kam ardhë krejt i mpimë. E kam gjetë djalin tem t‘madh shtri n‘drrasë e me sytë e xjerrun prej marrjes së frymës. Tashti m‘duhet me ndejtë disa muj në shpi. Punë nuk kena as unë e as gruja. Hajde merr vesh se si kena me jetu. Veç Zoti e din".

Elsa na merr për dore që të na tregojë oborrin e saj. Jashtë luan Kristiani. Ai as që e di se ç‘po ndodh rreth e rrotull tij. Qesh kur sheh të motrën dhe i gëzohet babait në shtëpi. Mban në dorë një kalë plastik. "Asht kali që e pat gjeti Besmiri në plehna", thotë me zë të ulët Elsa, njësoj si një e madhe. Në shtëpinë e mpirë nga gjëma kemi kohë t‘u hedhim një sy orendive. Në një korridor të zbrazët ndodhet vetëm një bufe nga ato të 20-30 vjetëve përpara. Disa filxhana e pjata, po aq të vjetër, duket se përbëjnë kuzhinën e Ujkajve. Vdekja bëhet edhe më e rëndë kur përzihet fort me varfërinë.

Vetëm pak metra më tej

Duket se këtij vendi tragjeditë kanë vendosur të mos i ndahen. Jo shumë larg Ujkajve banojnë Mëhillajt. I zoti i shtëpisë Nikolla, para disa kohësh hyri në një grevë urie. Kërkesa e tij e vetme: të zbatohet Drejtësia për Tragjedinë e Otrantos. Djali i tij, Marleni ishte njëri prej 28 viktimave të 9 janarit 2004. Nikolla vetë është kryetari i shoqatës që mbron të drejtat e viktimave të asaj nate pafundësisht tragjike.

Kanë shumë gjëra të përbashkëta dy familjet e goditura nga morti. Njësoj si Ujkajt edhe Mëhillajt kanë ardhur nga një zonë e thellë malore, nga Nikaj-Mërturi, nga malet që ndodhen mes Pukës, Shkodrës dhe Shkodrës. Njësoj si Ujkajt edhe Mëhillajt e kanë ndjerë veten vetëm, vetëm dhe të pashpresë mes shkrepave të tyre të harruar. Njësoj si Ujkajt edhe Mëhillajt kanë zbritur në fushë me shpresën e një jete normale, njësoj sikur e meritojnë të gjithë njerëzit e këtij vendi. Njësoj si Ujkajt edhe Mëhillajt kanë humbur djalin e tyre. Nikollës nuk i ka kaluar ende inati: "Shumë herë ne na ngatërrojnë me politikën. Kjo asht punë personale e secilit. Ne nuk kemi hall politike. Halli ynë i madh na ka bërë që të kërkojmë vetëm drejtësi. Para nji jave e humbëm Besmirin, po nëse vazhdon kështu kjo puna e plehrave të gjithë do të vdesim nga ndotja. Do të jetë një vdekje e ngadaltë, por e pashmangshme. E patë vetë se ç‘farë helmesh dalin prej andej. Nëse vazhdon kështu, pra nëse nuk i heqin plehrat prej këndej, atëherë ne do të bllokojmë rrugën. Nuk do të lejojmë më asnjë makinë plehrash. Këtë kërkesë e kemi thënë e stërthënë, tani të shohim. Gjithnjë na kanë lënë vetëm. Ne jemi afër 70 shtëpi, nga të cilat 20 për qind e kanë pasaportizimin në Shkodër. Kemi pasur hallin e ujit. Atë e kemi zgjidhur vetë. Kemi pasur problem dritat. Tani edhe ato janë zgjidhur. Tani mbeten plehrat. Këto duhet të hiqen këtej sa më parë. Jo vetëm për ne, por edhe për vetë Shkodrën ato janë problem i madh".

Nuk kemi se ç‘të bëjmë. Gjatë kthimit do ta mbajmë edhe një herë hundën me dorë. Plehrat e Shkodrës vazhdojnë të digjen ngadalë. Prej tyre del pa rreshtur ai tymi i bardhë vrastar. Është pasdite. Mitingu i madh me siguri ka filluar. Po ne këtu, nga shtëpitë në anë të plehrave, as nuk shohim e as nuk dëgjojmë gjë. Shohim vetëm hijen e një qyteti, një re të helmët, që shkon bashkë me Kirin, dhe vetëm majën e ndonjë kambanareje që përpiqet të takojë qiellin.

Me familjen e Besmirit të ndjerë mund të kontaktohet në adresën: Agron Ujkaj, Ish-reparti komando, Bardhaj, Shkodër, ose në numrin e celularit: 069 44 94 166.

Sikur të ishte gjallë Migjeni

A thua të qe gjallë Migjeni do ishte marrë me historinë e Besmirit prej Gimajt të Dukagjinit? A thua do të kishte lënë mënjanë punët e tij për të takuar prindërit e shkretë në "shtëpinë e mpitë"? Ne këtë nuk e dimë. Shumë ujë ka rjedhur që prej kohëve kur ai shkruante në vetminë e tij. Mbase edhe ai vetë do të ishte mësuar me mjerimin. Mbase do ti kishte ardhur në majë të hundës. Mbase…

A thua Migjeni do ta kishte dëgjuar atë përrallën e vjetër sipas së cilës të varfër ka pasur e do ketë kurdoherë, përse të merremi atëherë me ta? A thua do t‘ua kishte vënë veshin premtimeve të bujshme elektorale, përdëllimeve, premtimeve të pafre? Çfarë do të kishte menduar kur egërsia e luftës për pushtet të mbulonte një jetë të mbytur nga plehrat? Do të ishte nxehur? Do të kishte shkruar ndonjë poemë të mbushur plot revoltë? Apo do të ishte dorëzuar i pafuqishëm përballë "idhujve pa krena"? Sigurisht që këtë ne nuk mund ta dimë. Njeriu është një qënie fort e ndërlikuar. Dhe pastaj, shumë gjëra kanë ndryshuar që atëherë.

A thua do t‘ia kishte vënë veshin liberalizmit të premtuar e të shumëpompuar të vizave? Ai, njeriu që i pëlqente të udhëtonte ngado. Apo do të na kishte kujtuar se edhe pa viza ka ende plot e plot njerëz që nuk janë të lirë të lëvizin. Apo do të na kishte çuar ndërmend një gjë që kemi nisur me kohë ta harrojmë: nuk ka diktaturë më të rëndë se diktatura e urisë - e "unit" do të shkruante ai me dorën që i dridhej nga sëmundja e rëndë - dhe se nuk ka liri në një vend ku ka fëmijë, hapsira e lëvizjes së të cilëve është vetëm një fushë kutërbuese ku digjen plehra pa pushim? Ne edhe këtë, për fat të keq, nuk e dimë. Për dreq shumë kohë ka kaluar që atëherë.

Apo do të kishte shkruar edhe një herë si në "Poemën e Mjerimit":

Mjerimi s‘ka fat. Por ka vetëm zhele,
Zhele fund e maje, flamujt e një shprese
Të shkymë dhe të coptuem me të dalun bese
Vall sa i trishtueshëm asht djepi i skamit
ku foshnjen përkundin lott edhe të fshamit!
Mjerimi rritë fëmin në hijen e shtëpive
të nalta, ku nuk mrrinë zani i lypsis,
ku nuk mund t‘u prishet qetsia zotnive
kur bashkë me zoja flejnë në shtretënt e lumnis.
Mjerimi pjekë fëmin para se të burrnohet;
don ta msojë t‘i hiki grushtit q‘i kërcnohet,
atij grusht që në gjumë e shtrëngon për fytit
kur fillojnë kllapitë e etheve prej unit
dhe fëtyrën e fëmis e mblon hij‘e vdekjes,
një stoli e kobshme në vend të buzqeshjes…".

Me sa duket, po. Të paktën një gjë duket se e dimë. Sikur të qe gjallë Migjeni do të kish hedhur në letër të njëjtat vargje. Jemi krejt të bindur për këtë. Asnjë gjë tjetër veç vargjeve të tij nuk i shkonte për shtat atyre që pamë e dëgjuam në anë të plehrave të Shkodrës.

18 Komente

Tosi shume vone, teper vone.

Ka kuptim kur shkruhet para se te ndodhe tragjedia, sot eshte e kote.

Sa shkurt qenka Shqipi me dieta, ke ruajtur diten me ardhe me krietarin e bashkis.

Migjenin lere te qete, para se ta kerkonit sot, do ishte i  pushkatuar qemot.

Ipokrit!

 Lumidrin. Nga kjo qe shkruan them se nuk e njeh fare Tosin. Po fare, fare. As me te nigjume! smiley

Nuk e njoh.

Kur lexoj nje artikull lexoj edhe nga  cila gazete eshte marre.

Ipokrit, per shkrimin, jo si person se nuk e njoh, Migjeni shkruante para se te ndodhte tragjedia, s'ke pse e kerkon Migjenin kur dihet se do ishte pushkatuar, ka qene ne Shkoder ne diten e metingut te Rames, eshte teper vone kur femija nuk eshte me.

Fatosi e ka qare kete reportazh. Mu mbushen syte me lot. 

Fatos Baxhaku eshte nje gazetar i mire,kohet e fundit ai ka mare persiper,rolin e kronikanit ose dokumentaristit,qe futet ne "skutat" e lagjeve dhe banoreve te ndryshem,nga jugu ne veri,ka nje stil ndryshe gazetarie,shume real dhe interesante per tu ndjekur.

Baxhaku nuk ben manipulime,dhe nuk i sherben as nje partie, perkundrazi ai eshte shume njerezor ne komunikim,mu me pelqen!

Edhe ky shkrim eshte real .

hahah...do rrosh me shume.

J, je shum i keq. Tani po i futem ta lexoj...  smiley  

Ouch!!! Shume e hidhet kjo. Shkrim dinjitoz!!! Ja ky eshte (per)shkrim!  - ajo pjesa "Sikur te ishte gjalle Migjeni" ishte e tepert, po c'beri!

Dinjitoz, Baxhaku!

 Edhe mua me vjen shume keq per rastin ne fjale, por nuk mund te them se nuk eshte e pritshme qe raste te tilla te ndodhin perseri. Kur lexoj per kesi ngjarjesh nga njera ane ndjej dhembshuri, nga ana tjeter inat ndaj prinderve. Megjithese justifikimi qe vlen eshte varferia dhe si pasoje paaftesia per t'i krijuar femijes kushtet minimale per mire-rritje, nuk duhet te ndalemi vetem ketu. Kjo nuk na sherben per asgje, pervecse per te krijuar nje mpirje emocionale qe do te na sherbeje kur te degjojme per ndonje rast tjeter te ngjashem. 

 

Ajo qe duhet theksuar eshte qe ky eshte nje rast (nder shume te tjere) i neglizhences ndaj femijeve. Ne shume shtete ky konsiderohet KRIM! Ndersa shteti e ka per detyre te parandaloje, te verifikoje dhe te trajtoje rastet e neglizhences ndaj femijeve. Deri me sot, kete pune jane munduar ta bejne fondacione te huaja ne Shqiperi, por ma merr mendja qe nje ceshtje kaq serioze duhet te filloje te konsiderohet si problematike urgjente nga shteti shqiptar, perndryshe eshte bashkefajtor.

 

Po kur shteti nuk krijon mundesi punesimi per prindrit, atehere si veprohet? Duhet hedhur shteti ne gjygj? Nese nje prind nuk ushqen dot femijen e tij, atehere ai prind do detyrohet qe ta nise femijen e tij qe te punoje, edhe pse vajza thote qe ata kane iku pa lejen e nanes tek fusha e plehrave. Femijet kuptojne ndonjehere me shume se te rriturit, edhe kjo i ka shtyre ata qe te vete-punesohen, edhe pse te mbledhesh kanace s'eshte pune.

Nese prinderit jane te paafte per t'i krijuar femijes kushtet minimale qe shteti i kerkon me ligj, atehere eshte shteti qe duhet t'ia krijoje femijes keto kushte. Kaq e thjeshte dhe elementare eshte! Ky eshte rast ekstrem i cili ka perfunduar me vdekjen e femijes se pafajshem dhe patjeter qe ka pergjegjes per vdekjen e tij.

Po pra, por me duket se po harrojme qe kemi te bejme me nje "shtet" qe nuk ka treguar ndonjehere interes per mireqenien e qytetareve te tij/saj. So, eshte nje beteje e humbur.

 

 Gjithmone kam menduar qe ne shqiptaret jemi (natyrshem/instiktivisht) me te dhemsur per femijet, por me duket se jemi me mizoret me ta. Fleur, shpresa vdes e fundit...

Me duket se dhembshuria edhe kujdesi njerezor po zbehen dita dites ne ate vend, edhe ata qe vuajne me shume nga kjo mungese jane te vegjlit, ata qe jane e ardhmja. pra ne jo vetem e sotmja na dhemb, por ne na dhemb dhe e ardhmja... smiley   Mgjth, le te shpresojme...

Para ca ditesh me rastisi te takoja nje 13-14 vjecar nga fshati Shen Meri ne rrethin e Kukesit. Ishin 5 femije ne familje, babai kishte 10 vjet ne emigracion ne Greqi dhe djali ishte me i madhi i shtepise. Deshira e tij ishte qe pasi te mbaronte edhe vitin e ardhshem te shkolles (9 - vjecaren) te shkonte te punonte tek i ati, ose tek xhaxhallaret e tij ne Angli. Nderkohe me i vogli i familjes ishte akoma ne kopesht.

Nuk e di sesi funksionon ajo lidhje mes atyre dy prinderve qe shihen vetem njehere ne vit per 10 vjet rrjesht, mes nje gruaje dhe nje burri qe nga ritmi duket se kishte ardhur vetem per ta lane shtatezene por ama planifikimi familjar me erdhi ne mendje si nje domosdoshmeri per raste te ketilla qe te mos shtohej me kot vuajtja.

Skam asnje koment.

Mjer nanat e ketyne viktimave.

Zoti ua lehtesofte dhimbjen!

Komplimente Z. Baxhakut per mrehtesine e penes; ka kthyer nje tragjedi  ne nje veper letrare.

Nuk e di sesi funksionon ajo lidhje mes atyre dy prinderve qe shihen vetem njehere ne vit per 10 vjet rrjesht, mes nje gruaje dhe nje burri qe nga ritmi duket se kishte ardhur vetem per ta lane shtatezene por ama planifikimi familjar me erdhi ne mendje si nje domosdoshmeri per raste te ketilla qe te mos shtohej me kot vuajtja.

LL., ne nje lidhje ku dashuria si koncept nuk ka egzistuar asnjehere (mbleseri e perralla te tilla) merr qellim tjeter martesa: ate te mbijeteses te pjesetareve te familjes si dhe mbajtjes gjalle te nje institucioni martesor per sy-dhe-faqe.

 Persa i perket planifikimit familjar injoranca merr forma te atilla sa planifikimi familjar ne nje lidhje martesore mund te shihet me nje sy te shtrember nderkohe qe i njejte individ, ne rrethana te tjera jashte vendit, mund te jete ekspert i arteve te kunder-konceptivave.

Për të komentuar tek Peshku pa ujë, ju duhet të identifikoheni ose të regjistroheni (regjistrimi është falas).