Rrugëdalje për Zhvillim të Mirëfilltë

Kur në programin e Partisë Socialiste ne themi se do të ndërtojmë një model tjetër zhvillimi, se do të ndryshojmë
faktorët e rritjes ekonomike, drejt një strukture tjetër shumëkush mund të pyesë: Si do ta bëni këtë? Në radhë të parë duhet të theksojmë vazhdimisht rëndësinë që kanë tregjet e lira në një ekonomi tregu, pavarësisht nga sektori. Ndërkohë që politikën makroekonomike të mirëfilltë duhet ta bëjë qeveria. Për të kuptuar çfarë duhet ndryshuar, në radhë të parë duhet të kuptojmë me çfarë përballemi ne sot. Shqipëria është rritur pak a shumë nga 4%-6% në 18 vitet e fundit dhe kjo rritje ekonomike nuk ka garantuar dhe nuk mund të garantojë një zhvillim ekonomik të qëndrueshëm.

Në Shqipëri kemi rritje ekonomike, por nuk kemi zhvillim. Kjo duket paksa paradoksale, por është realiteti, pasi kur rritja nuk përkthehet në ulje të papunësisë, ngritje të mirëqenies ekonomike, apo në ndryshimin e dinamikave ose të përqindjeve të përbërësve të ekonomisë, kjo rritje nuk mund të përfaqësojë zhvillim. Është rritur ekonomia, por se ku ka shkuar kjo rritje nuk dihet. Arsyeja pse është rritur ekonomia, në fakt, është falë reformave të gjeneratës së parë. Reformat e gjeneratës së parë janë reforma që u morën në fillimin e viteve ’90, për kalimin nga një ekonomi e përqendruar në një ekonomi tregu; domethënë liberalizimi i kurseve të shkëmbimit, liberalizimi i çmimeve, hapja e kufijve për kapitalet, por më e rëndësishme për mallrat. Reformat e gjeneratës së parë janë politikat më të hershme që ndërmerren, më të lehtat dhe që kanë efekt stabilizues makroekonomik, sepse praktikisht ne edhe sot e kësaj dite po mjelim, po shtrydhim rezultatin e këtyre politikave në rritjen tonë ekonomike.

Që kjo rritje ekonomike të transformohet në zhvillim nevojitet ndërmarrja e reformave të gjeneratës së dytë, të cilat i kanë ndërmarrë shtetet fqinje si Bullgaria apo Hungaria dhe që tashmë janë në një stad ekonomik tjetër nga i yni. Eshtë e rëndësishme të theksohet që këto reforma janë më të vështirat për t’u ndërmarrë dhe kërkojnë ndryshimin e rolit të shtetit në një rol mbështetës dhe mbikëqyrës. Ndërmarrja e reformat të gjeneratës së dytë do të nxiti zhvillimin e tregjeve; dhe këto politika nxitëse do të jenë konsistente dhe të qëndrueshme. Çfarë ka ndodhur në 18 vitet e fundit është që, për shembull, politika tatimore dhe taksore e sotme ndryshon nesër, ndryshon përsëri pas një muaji duke u kthyer në një kosto reale për sipërmarrësit. Për më tepër, sipërmarrësve një ditë i caktohet referenca e çmimeve, të nesërmen i caktohet referencat e rrogave të të punësuarve. Këto lloj politikash iu ngjajnë politikave bolshevike në ekonomitë e centralizuara. Në perëndim kjo nuk gjendet. Nga eksperiencat investitore në perëndim, ne dimë që kur marrim një vendim investimi dhe krijojmë një kompani të re, ne motivojmë individë që kanë ide të reja, shpikin teknologji inovuese dhe i financojmë; por ne nuk ndërhyjmë kurrë në përcaktimin e rrogave apo menaxhimin direkt të kompanisë, megjithëse paratë janë tonat. Jo më të mendohet që të ndërhyjë shteti dhe të përcaktojë rrogat e të gjithëve.

Nuk është ky roli i shtetit. Roli i shtetit është të nxisë tregjet që të zhvillohen, të sigurohet që ka rritje të mirëqenies kolektive, duke i balancuar politikat makro-ekonomike me politikat sociale, të arsimit etj. Pra, një rol mbështetës dhe mbikëqyrës. Kjo nuk ka ndodhur në Shqipëri. Ku shihet kjo? Po të shohim përbërjen e Produktit të Brendshëm Bruto (PBB-s&eumlsmiley, ose ta quajmë thjesht të ekonomisë në një mënyrë më të thjeshtë, do të shohim se Shqipëria sot në 23% të ekonomisë mbahet me bujqësinë. Kjo është një shifër që denoncon moszhvillimin e këtij vendi, sepse edhe në vitin 1990 bujqësia ka qenë po 23%, pra ekzaktësisht sa është sot.

Po cili është problemi që rreth 23 për qind e Prodhimit të Përgjithshëm Bruto e zë bujqësia? Në radhë të parë ta krahasojmë Shqipërinë me vendet e tjera dhe pastaj t’u përgjigjem pyetjes. Ndërkohë që 23% e ekonomisë shqiptare e zë bujqësia, në Bullgari ajo është 8.9%, në Serbi 16.6%, në Bosnje-Hercegovinë, një nga vendet që konsiderohet më i paqëndrueshëm në Ballkanin Perëndimor, është 14.2%, në Maqedoni 13% dhe në Hungari vetëm 3.1%; ndërkohë që në Bashkimin Europian është vetëm 2.1%. Pra, bujqësia zë vendin më të lartë të ekonomisë në Shqipëri.

Pse është kjo përqindje tregues moszhvillimi? Në radhë të parë të gjitha këto vende prodhojnë më shumë produkte në sektorin e bujqësisë sesa prodhon Shqipëria. Pra, kanë një produktivitet më të lartë se Shqipëria, megjithëse si përqindje e ekonomive fqinje bujqësia është më e vogël. Për më tepër, prodhimet e bujqësisë në Shqipëri nuk arrijnë të tregtohen. Sot banorët e zonave rurale prodhojnë ushqime për vetëjetesë. Produkti i tyre bujqësor nuk shkon as në tregjet lokale, jo më në tregjet rajonale ose ndërkombëtare. Pra, përbën një pjesë kaq të madhe të ekonomisë, por në fakt është vetëm për vetëmbajtjen e banorëve të zonave rurale.

Ka edhe një element tjetër që injorohet në diskutimet e zhvillimit ekonomik. Po të analizojmë punësimin në bujqësi do të vëmë re që Shqipëria për këtë 23% të ekonomisë që i dedikohet bujqësisë, punëson 58% të popullsisë. Çfarë tregon kjo? Nuk kemi produktivitet dhe kemi një energji, një potencial produktiv human që nuk arrin të kontribuojë në mënyrë produktive në ekonominë shqiptare. Ky është një problem i jashtëzakonshëm. Për ta vënë zhvillimin ekonomik të Shqipërisë në vijën e duhur, duhet që bujqësia të bjerë si përqindje e ekonomisë shqiptare, por duhet të rritet produktiviteti dhe sasia e kualiteti i produkteve agrare.

Si rritet produktiviteti? Duke vënë në punë makineri të reja, teknologji të reja. Por, natyrshëm lind pyetja, ku mund të përdoren këto makineri? P.sh., në komunën e Niklës në Qarkun e Durrësit, akoma shihen njerëz që punojnë tokën me parmendë. Imagjinoni në shekullin e XXI të punohet toka me parmendë. Dhe për më keq, edhe sikur sot të duam të përdorim traktorin në këtë zonë, politikat e qeverisë aktuale e bëjnë të pamundur këtë. Nuk mund të hyjë traktori, sepse Shqipëria është i vetmi vend që 100% të tokës bujqësore, të marrë në pronësi private është nën 5 hektarë. Në fakt, mesatarja jonë është 1.4 hektarë, ndërkohë që sipërfaqet poshtë 5 hektarëve janë 62% në BE. Pra, ne kemi problemin se sipërfaqet janë shumë të vogla dhe nuk hyn dot teknologjia; së dyti, nuk është thjeshtë që sipërfaqet janë të vogla, është që një zotëri, një familje që ka në pronë toka bujqësore i ka ato të shpërndara kuturu, pak dynym këtu, pastaj dynymët e fqinjëve, pastaj përsëri dynymët e zotërisë së parë.

Gjëja më e parë dhe më e rëndësishme që do të bëjë Qeveria Rama në kontekstin e këtij diskutimi është nxitja e tregut të tokës nëpërmjet politikave ekonomike dhe fiskale. Qëllimi është që t’i japim qytetarëve të zonave rurale mundësinë të transformohen nga vetëkonsumues të produkteve të tyre, në fermerë – pra në sipërmarrës në zonat rurale. Ne do t’u japim mundësinë këtyre fermerëve të ardhshëm, motivimin dhe nxitjen financiare për krijimin e sipërmarrjeve në bujqësi. Siç arritën individë të ndryshëm në qytete të transformohen në sipërmarrës, edhe banorët e zonave rurale që qeveria e djathtë i ka abandonuar në emër të “vetëpunësimit”, ne do t’i motivojmë të krijojnë fermat e tyre private. Në përmbledhje, gjatë qeverisjes Rama, në tortën e PBB-së bujqësia do të zërë më pak përqindje, por do të jetë më produktive dhe do të prodhojë më shumë.

Kur flasim për zhvillimin ekonomik, duhet të rriten shërbimet dhe industria e prodhimit si shenja të rëndësishme të një ekonomie të zhvilluar. Në vendet e zhvilluara, shërbimet dhe industria e prodhimit si përqindje të ekonomisë janë në nivele shumë të larta. Në kontrast, qeveria e djathtë, për herë të parë në 18 vite i ka ulur shërbimet dhe industrinë e prodhimit. E shprehur ndryshe, ka keqmenaxhuar ekonominë drejt regresit.

Ne do ta ndryshojmë këtë regres dhe do ta rivendosim ekonominë në udhën e zhvillimit ekonomik. Industria e prodhimit dhe turizmi do të luajnë një rol të rëndësishëm në këtë kuadër. Të fokusohemi pak tek turizmi. Çfarë ndodh në Shqipëri është që turizmi zhvillohet vetëm gjatë 2 muajve të verës dhe është turizmi i plazhit ose siç quhet ndryshe turizmi i rërës dhe detit. Mbi 60% të turistëve janë shqiptarë etnik që vijnë nga Maqedonia, nga Kosova dhe brenda për brenda Shqipërisë. Atëherë duhet një nxitje urgjente, në radhë të parë për këtë lloj turizmi për të marketuar Shqipërinë dhe për ta pozicionuar siç duhet në tregjet ndërkombëtare, sepse turizmi në fund të ditës është një produkt që i ofron vendi ynë të gjithëve dhe si çdo produkt duhet të marketohet dhe të pozicionohet siç duhet. Për më tepër, në themel të zhvillimit të turizmit, duhet të kemi një infrastrukturë të integruar; dhe kjo nënkupton jo një rrugë atje dhe një rrugë këtu, por një sistem infrastrukture të integruar që mundëson lëvizjen e lehtë të turistëve dhe mallrave. Pra, infrastruktura e integruar është një element kyç. Për t’iu kthyer turizmit, përveç turizmit të detit dhe të rërës, duhet të kultivojmë edhe turizmin arkeologjik dhe atë kulturor. Qendrat tona arkeologjike kanë potencialin për t’u vizituar nga shumë të huaj që kanë një fuqi të lartë harxhuese. Çfarë bëhet? Shumë shpesh kalohet nga Italia drejt për në Greqi dhe Shqipëria mënjanohet. Përsëri duhet të pozicionohemi në këto tregje për të zhvilluar turizmin kulturor dhe arkeologjik. Duhet të krijojmë kushte të infrastrukturës së integruar që të zhvillohet turizmi dhe duhet të kultivojmë forma të tjera turizmi. Këto janë vetëm disa aspekte të politikave të ardhshme të zhvillimit ekonomik të Shqipërisë.

35 Komente

Ok, pak me i hajrit ky shkrim packa se nuk me pelqen mospermendja e hapjes se sektorit bankar gjate 2002-2005 si nje nga kycet e zhvillimit te sotem. Megjithate, te pakten po flitet me ca shifra dhe po tregohen ca synime makroekonomike.

 Per bujqsine, 

Prap sme the se si ke ndermend te ndertosh menaxhimin piramidal te tokes. Duke lehtesuar dhe ndihmuar formimin e koperativave? Duke lehtesuar shitblerjen e tokes? A eshte bere ndonje llogari se ne cfare niveli duhet cuar ky rigrupim toke qe te justifikoje kostot e teknologjise se re duke u bazuar dhe ne koston e larte qe shton sistemi i kredi-dhenies ne Shqiperi? Mos do nderhyj gje shteti ne sistemin e kredi-dhenjes per te siguruar hua favorizuese dhesi rrjedhoje produktive per kete sektor? 

A e dini ju zonja Seseri se sa kushton toka sot ne Shqiperi? A e di se si pasoje e skarcitetit toka kushton shume me shume se cvlen ne te vertet? Fshataret jane koshient per kete, jane koshient per faktin se nje hektar toke te blen nje apartament ne mes te Tiranes dhe 2 te tejra nje lokal te ri.

NE kushtet e tanishme llogaritet se nje hektar toke e punuar jep fitin neto rreth 250000/vit. 

Pra si do tja dalesh te rrisesh fitimin duke ulur shpenzimet me ane te perpirsimit te teknologjise?

Nga cthashe me siper duket qarte se kjo eshte shume e veshtire te ndodhi pasi fshatari NUK eshte i interesuar te dorhiqet nese incentivat nuk jane fenomenale!

Ka shteti lek per te tilla incentiva? Une mendoj se jo. Rrjedhimisht na duhet te hidhemi te alternativa tjeter e mundshme. Ti shtypim koken fshatarit. Ta detyrojme qe o te blej, o te shesi duke futur takse mbi token etj etj. (sdo me nigjute tilla gjera elektorati)

Mbase, ne mendjen tuaj suksesi do te arrihet si rrjedhoje e shkrirjes se alternativave te para me kosto te lart per shtetin me ato te dytat, mo kosto te lart per fshatarin. Por, nese ti nuk na e tregon formulen, ne nuk kemi si ta dime zonja Seseri.

Gjëja më e parë dhe më e rëndësishme që do të bëjë Qeveria Rama në kontekstin e këtij diskutimi është nxitja e tregut të tokës nëpërmjet politikave ekonomike dhe fiskale. Qëllimi është që t’i japim qytetarëve të zonave rurale mundësinë të transformohen nga vetëkonsumues të produkteve të tyre, në fermerë – pra në sipërmarrës në zonat rurale. Ne do t’u japim mundësinë këtyre fermerëve të ardhshëm, motivimin dhe nxitjen financiare për krijimin e sipërmarrjeve në bujqësi. Siç arritën individë të ndryshëm në qytete të transformohen në sipërmarrës, edhe banorët e zonave rurale që qeveria e djathtë i ka abandonuar në emër të “vetëpunësimit”, ne do t’i motivojmë të krijojnë fermat e tyre private.

Si, qysh, tek? 

Nuk kisha asnje lloj problemi me artikullin e pare mbi kete ceshtje, perkundrazi.  Por tek i dyti prisja gjera me konkrete. 

Na trrullosi prap Seseri me gjysem-genjeshtra me me llafe bosh par pa asnje peshe. S'tha per asnje moment se SI do behen ato qe thot...megjithse ato qe thot jane gysh-genjeshtra dhe te shpikura kot se koti.

Shqipëria është rritur pak a shumë nga 4%-6% në 18 vitet e fundit dhe kjo rritje ekonomike nuk ka garantuar dhe nuk mund të garantojë një zhvillim ekonomik të qëndrueshëm.

PSE? Ups...nevermind...s'ka pergjigje prap por vetem perseritje parrulle.

Në Shqipëri kemi rritje ekonomike, por nuk kemi zhvillim. Kjo duket paksa paradoksale, por është realiteti, pasi kur rritja nuk përkthehet në ulje të papunësisë, ngritje të mirëqenies ekonomike, apo në ndryshimin e dinamikave ose të përqindjeve të përbërësve të ekonomisë, kjo rritje nuk mund të përfaqësojë zhvillim.

Absolutisht e pavertet. CDO indeks mirqenie ka qene dhe mbetet ne rritje. Indeksi i papunesise ESHTE ne ulje...nga 16 pike ca qe ka qen me para ne 13 pike ca qe eshte sot. Pra eshte perseri genjehter te vazhdohet te thuhet qe S"KA ulje papunsie. Sepse ka. Cdo indeks mbi mireqenien ekonomike ka qen dhe mbetet ne rritje.

Absolutisht dhe cdo te dhene rreth perberseve te ekonomise KA ndryshuar dhe mbetet ne ndryshim.

Thjesht ktu Seseri po genjen.

Në perëndim kjo nuk gjendet. Nga eksperiencat investitore në perëndim, ne dimë që kur marrim një vendim investimi dhe krijojmë një kompani të re, ne motivojmë individë që kanë ide të reja, shpikin teknologji inovuese dhe i financojmë; por ne nuk ndërhyjmë kurrë në përcaktimin e rrogave apo menaxhimin direkt të kompanisë, megjithëse paratë janë tonat. Jo më të mendohet që të ndërhyjë shteti dhe të përcaktojë rrogat e të gjithëve.

Absolutisht e pavertete...perseri. Shko provo ne Amerike ti vesh rrogat NEN nivelin minmal qe PERCAKTON shteti...dhe shiko cfar do te ndodhi. Po ashtu ne vende te tjera Evropiane ku percaktimi i shtetit eshte akoma me i larte. Lere mo pastaj qe shteti Amerikan sot po percakton edhe rrogat me te larta.

Kjo nuk ka ndodhur në Shqipëri. Ku shihet kjo? Po të shohim përbërjen e Produktit të Brendshëm Bruto (PBB-s&eumlsmiley, ose ta quajmë thjesht të ekonomisë në një mënyrë më të thjeshtë, do të shohim se Shqipëria sot në 23% të ekonomisë mbahet me bujqësinë. Kjo është një shifër që denoncon moszhvillimin e këtij vendi, sepse edhe në vitin 1990 bujqësia ka qenë po 23%, pra ekzaktësisht sa është sot.

Absolutisht genjehter...me brire.

Prodhimi ne 1996 nga bujqesia ka qen 29%. Sot prodhimi nga bujqesia eshte 13%.

Konsumimi nga bujqesia ne 1996 ka qen 19% e totalit. Konsumi nga bujqesia sot eshte 8%.

GDP-ja sipas aktiviteti ekonomik ne 1996 ka qen 35% nga Bujqesia. Sot eshte 16%.

Pra se pari Seserit i duhet thene nje gje...te lutem mos genje me.

Nderkohe qe industria (pa perfshire ndertimin) sipas aktivitetit ekonomik nga viti 1996 eshte rritur 350%.

Në radhë të parë ta krahasojmë Shqipërinë me vendet e tjera dhe pastaj t’u përgjigjem pyetjes. Ndërkohë që 23% e ekonomisë shqiptare e zë bujqësia, në Bullgari ajo është 8.9%, në Serbi 16.6%, në Bosnje-Hercegovinë, një nga vendet që konsiderohet më i paqëndrueshëm në Ballkanin Perëndimor, është 14.2%, në Maqedoni 13% dhe në Hungari vetëm 3.1%; ndërkohë që në Bashkimin Europian është vetëm 2.1%. Pra, bujqësia zë vendin më të lartë të ekonomisë në Shqipëri.

Seseri me sa duket ka lexuar Peshkun. Por deri dje na tha qe "bujqeisa ka potenciale marremdnese" etj etj. Sot paska nderyshaur mendjen...dhe thot ate qe thash dhe une me pare.

Zhvillimi i bujqesise ne Shqiperi eshte thjesht tkurrja e kti sektori, perqendrimi ne nje force putore shume me te vogel, dhe detyrimisht zhvillimi i sektorve te tjere qe te terheqin kte force putore jasht bujqesise.

Shume mire deri ktu po ajo s'na ka then se SIIII...

...dhe aq me teper kur GENJEN duke then se ne kto vite s'ka patur tkurrje ne bujqesi por ka qen e njejta me vitin...1990 (???) ne Vitin 1990 Seser Bujqesia ka qen me shume se 50% e aktivitetit ekonomik. Sot s'eshte as 20% (lere ato 23% e tua qe ke lexu ne Wikipedia).

Pikerisht ajo qe ka ndodhur ne kto vite...dhe ne gjithe vitet qe nga fundi i komuizmit...ka qen nje rritje ne sektor te tjere dhe nje tkurrje ne bujqesi...duke sjell me te detyrimisht edhe levizjen e forces puntore larg bujqesise dhe ne drejtim te fushave te tjera.

Qe kuptohet thjesht nga perberja e popullsise sot qe s'eshte me 80% fshatarsi dhe 20% qytetari, por sot eshte afersisht 50-50.

Ky eshte proces i ngadalsehm padyshim por eshte proces qe ka 18 vjet qe PO NDODH dhe nuk e ka shpikur as Seseri as Edvin Rama kte pune. Prandaj te mos hiqen si te cuditshem (dhe te mos genjejne se pari)

Po të analizojmë punësimin në bujqësi do të vëmë re që Shqipëria për këtë 23% të ekonomisë që i dedikohet bujqësisë, punëson 58% të popullsisë.

Se pari bujqesia perben afersisht 16% sot. Jo 23%.

Se dyti, ka pasur absolutisht nje levizje te forces puntore larg bujqesise dhe nje rritje te forces puntore ne sektor te tjere ekonomik...ne gjith 18-vjecarin e ksaj epoke.

Seseri perseri mashtron hapur.

Ne vitin 1996 sektori i bujqesise punesonte plot 750,000 njerez. Nderkohe sektori privat jo-bujqesor punesonte 112,000 njerez. Sot sektori i bujqesise puneson 568,000 dhe ai privat jo-bujqesor 230,000.

Pra kemi patur nje DYFISHIM sipas punesimit te sektorve te tjere privat dhe nje ulje prej 25% ne punesim ne bujqesi.

(njekohesisht nje tkurrje te madhe te administrates shtetrore qe kishe 275,000 ne 1996 dhe sot ka vetem 167,000)

Si rritet produktiviteti? Duke vënë në punë makineri të reja, teknologji të reja. Por, natyrshëm lind pyetja, ku mund të përdoren këto makineri? P.sh., në komunën e Niklës në Qarkun e Durrësit, akoma shihen njerëz që punojnë tokën me parmendë. Imagjinoni në shekullin e XXI të punohet toka me parmendë. Dhe për më keq, edhe sikur sot të duam të përdorim traktorin në këtë zonë, politikat e qeverisë aktuale e bëjnë të pamundur këtë. Nuk mund të hyjë traktori, sepse Shqipëria është i vetmi vend që 100% të tokës bujqësore, të marrë në pronësi private është nën 5 hektarë. Në fakt, mesatarja jonë është 1.4 hektarë, ndërkohë që sipërfaqet poshtë 5 hektarëve janë 62% në BE. Pra, ne kemi problemin se sipërfaqet janë shumë të vogla dhe nuk hyn dot teknologjia; së dyti, nuk është thjeshtë që sipërfaqet janë të vogla, është që një zotëri, një familje që ka në pronë toka bujqësore i ka ato të shpërndara kuturu, pak dynym këtu, pastaj dynymët e fqinjëve, pastaj përsëri dynymët e zotërisë së parë.

Dhe pastaj thot...ne do te nxisim tregun etj etj etj po asnjehere nuk thot se SI do behet kjo.

Shume dakord qe problemi eshte parcelat e vogla dhe mungesa e teknollogjise (teknollogji si cfar?? si TEC-et smiley  )

Se te gjitha qe ka then deri tani jane perseritje te MODELIT EKONOMIK EKZISTUES...fjale per fjale...Dhe modeli ekonomik ekzistues perseri merret me subvencionimet per fermeret, me grante etj per fermeret etj etj.

Te gjitha qe ka then dhe ajo me siper...asnje koncept i ri. Une s'kam deri ktu aresye per me votu Edvinin dhe jo Saliun kur edhe Slaiu thot qe do ju mbysim me subvencionime dhe me grante. Modeli "i ri" qenka identik me modelin e 18 viteve e kusur. Hajde te ri hajde...

Por ajo qe ndryshon eshte se HAPI I PARE per te hapur tregun e tokes dhe aq me teper per te rritur fitimet e fshatarve...eshte INFRASTRUKTURA. Kjo eshte reforma numer nje dhe me e rendesishma. Se pa infrastrukture ai fshatari jo vetem qe nuk e shet dot ate toke, jo vetem qe nuk i nxjerr dot me fitim asaj toke, jo vetem qe nuk sjell dot traktor dhe as elektricitet te ajo toke...por nuk ka asnje budalla ne bote qe tja BLEJ ate toke.

Qe te blihet toka duhet te ket dhe nje pale te interesuar, qe ne mungese totale te infrastruktures, nuk do ket.

 

Atehere cila eshte hapi i pare per reformen ne bujqesi? Eshte infrastruktura.

 

Si del bilanci i investimeve ne infrastrukture dhe ne zona rurale ne pergjithsi...midis KSAJ qeverie...dhe qeverite e meparshme apo edhe me "modelin" qe na permend Seseri dhe Edvini (megjithse nuk thone asnje llaf se cfar dhe si do ti bejne)? Bilanci nuk del mire per Seserin.

Atehere une si votues PSE duhet te degjoj Seserin me disa parrulla bosh dhe pa pergjigje...kur mund te shikoj rezultatet pozitive te deritanishme?

 

Edhe njehere...bej reforma ekonomike sa te dush ti ne bujqesi...reforma kryesore mbetet infrastruktura dhe pa ate s'ke asnje vend ku te shkosh. Prandaj Seseri te mbushi MENDJEN dhe te thot...do investojme ne infrastrukture ne kte dhe kte dhe kte sektor...me rritme me te medha se qeveria e deritanishme...etj etj.

Kto te thote...jo "do bejme reforma fiskale ne o mami!!"

Kur flasim për zhvillimin ekonomik, duhet të rriten shërbimet dhe industria e prodhimit si shenja të rëndësishme të një ekonomie të zhvilluar. Në vendet e zhvilluara, shërbimet dhe industria e prodhimit si përqindje të ekonomisë janë në nivele shumë të larta. Në kontrast, qeveria e djathtë, për herë të parë në 18 vite i ka ulur shërbimet dhe industrinë e prodhimit. E shprehur ndryshe, ka keqmenaxhuar ekonominë drejt regresit.

Genjeshter me brire. Nese ne vitin 2005 industria (pa perfshire ndertimet) ishin ne nivelin e aktivitet ekonomik prej 220 miliard lek...sot jane ne 304 miliard lek.

Nese sherbimet ne vitin 2005 ishin ne nivelin e 660 miliard lek...sot jane ne nivelin e 829 miliard lek.

Perseri genjeshter kur merr parasysh edhe fushat ne te cilat kjo qeveri eshte PERQENDRUAR...qe jane dy...industria dhe sherbimet smiley

Padyshim qe Seseri ka lexuar Peshku pa Uje se po perserit ato qe jan then ktu me pare por qe s'ja kishe idene para 2 javesh.

Rritja ne industri dhe ne sherbime te tjera eshte progresi (degjove o Gene...qe te thash qe Seseri e kishe mbrapsht kte punen e "qendrueshmerise" me ato trillimet mbi bujqesine qe bente para 2 javesh). Dhe nese ka pas nje qeveri qe ka pas industrine dhe sherbimet si prioritet ne Shqiperi...eshte KJO qeveri e tanishme. PRANDAJ jane ato investime ne energjitike...qe shoket dhe shoqet e Seserit i KUNDERSHTOJNE me aq zell. PRANDAJ jane ato investime ne infrastrukture...prandaj jane ato investime ne porte, petrolifera, impiante gazifikimi...qe ju perseri i kundershtoni me kaq zell. PRANDAJ jane investimet ne parqe industriale dhe ne parqe energjitike...qe perseri ju i kundershtoni me kaq zell.

Pikershit per te rritur industrine dhe sherbimet e tjera ekonomike qe shoqerohen.

PRANDAJ fokusi i ekonomise...Seser...nuk eshte sic thoje ti para dy javesh "bujqesi dhe turizem"...por eshte INDUSTRI dhe Sherbimet (qe perfshin turizmin).

Dhe SI do sillni rritje ne industri ju Zonja Seseri? Duke kundershtuar CDO veprim pozitiv ne kto fusha ne kto 4 vitet e fundit? Duke MOHUAR punen e rendesishme qe eshte bere deri tani? Pra...CILI eshte plani juaj per kte fushe qe eshte fusha me e rendesishme per TERHQEJEN e forces puntore nga bujqesia ne drejtim te fushave te tjera???

 

Se Zonja Seseri NUK do tja arrini te ulni forcen puntore te bujqesise nga 58% ne 2% brenda 4 viteve...dhe as brenda 40 viteve. Eshte proces gradual qe ka filluar qe 18 vjet perpara dhe nuk do na i sjellesh ti sot...dhe s'besoj se e ke mesuar as ne Harvard per kte pune.

Prandaj te lutem nese nuk ke PERGJIGJE per kte pyteje, me mire mos fol (do kishe bere mire qe para dy javesh te mos ja fusje ne drejtimin e kundert dhe te dilje off-side fare)

Çfarë ndodh në Shqipëri është që turizmi zhvillohet vetëm gjatë 2 muajve të verës dhe është turizmi i plazhit ose siç quhet ndryshe turizmi i rërës dhe detit.

MOS! Sepse ne vende te tjera MESDHETARE...turistat shkojne per te bere...cfar pervec plazhit dhe reres?

Mbi 60% të turistëve janë shqiptarë etnik që vijnë nga Maqedonia, nga Kosova dhe brenda për brenda Shqipërisë.

Qe do me thene 2 gjera:

1) Shqiperia eshte destinacion i preferuar RRAJONAL

2) 40% e turistave jane te huaj...qe eshte nje rritje MARREMENDSE nga vitet e meparshme

Dhe 3) Ti thuj dhe njehere se sa eshte NUMRI i turistave ne kto vite ne krahasim me me pare.

Dhe 4) Thuaj gjithashtu se CILA eshte nje nga faktoret kryesor per rritjen e turizmit? A mos quhet infrastrukture vall?

Për më tepër, në themel të zhvillimit të turizmit, duhet të kemi një infrastrukturë të integruar; dhe kjo nënkupton jo një rrugë atje dhe një rrugë këtu, por një sistem infrastrukture të integruar që mundëson lëvizjen e lehtë të turistëve dhe mallrave. Pra, infrastruktura e integruar është një element kyç

Morri vesh njeri ca tha kjo ktu se une s'e morra vesh. Seser per infrastrukture rrugore nuk te kan mesu ne Harvard kshuqe rri rehat.

Qendrat tona arkeologjike kanë potencialin për t’u vizituar nga shumë të huaj që kanë një fuqi të lartë harxhuese. Çfarë bëhet? Shumë shpesh kalohet nga Italia drejt për në Greqi dhe Shqipëria mënjanohet.

Genjeshter e rradhes por pak genjeshter e holluar...mbase.

Turstat e huaj qe vizitiojne qendrat erkologjike Shqiptare jane rritur ne menyre EKSPONECIALE ne vitet e fundit. Se pari. Prandaj perseri mos genje kot.

Se dyti, ne krahasim me Italine dhe Greqine Shqiperia ke nje potencial per turizem arkeologjik atje ke 0.00001% i atyre. Pra kur S'KE gje...mos kerko gje. Ata qe vine ne Shqiperi vine ne Butrint dhe kaq sepse e kan 20minuta nga Korfuzi. Ne zona te tjera te Shqiperise mbeturinat arkeologjike jane per interes vetem per arekologet...jo per turistat. Mos kujto se nje dere tempulli e rikostruktuar ne 1970e ca ne Apolloni eshte ndonje gje qe nje turist eshte i gatshem te udhetoj 2 ore per ta pare...apo se rrenojat e Byllisit ja vlen te vizitohen nga ndokush pervec arkeologve.

Komplet teme pa lidhje.

Nuk e di se cfar programi ekonomik MUND te paraqitet ku nje nga 3-4 pikat e vetme eshte..."turizmi arkeologjik" smiley Kot fare.

Duhet të krijojmë kushte të infrastrukturës së integruar

Ahh! Strategjia e re e PS-es qenka...mire infrastruktura (qe s'kan goje te thone qe do bejne me teper apo qe s'eshte ne drejtimin e duhur sot)...por tani paskan SHPIKUR qe...po mire ne do ta bejme te "integruar". Cfar do me then "infrastruktura e integruar"? Si ndryshon kjo nga sot? Qenkemi te "paintegruar" ne deri me sot?

Nje shpjegim te vockel vockel se cfar do me then..."e integruar"?

----------------

Kthehu mbrapsht Seser...mendo dhe nja dy jave te tjera...riformo idete qe ke...mundohu te mos mashtrosh dhe genjesh me artileri...dhe pastaj hajde prap dhe na trego nje model...prap tjeter dhe prap ndryshe nga ai qe na solle 2 jave me pare. smiley

 

Kur vjen puna per vlersimin e tokes bujqesore mbi bazen e prodhimit bujqesor (si ne perendim) , aty ne Shqiperi, toka vlersohet si truall per shtepi, pra disa here me shtrenjte se toka bujqesore. Dhe ky paradoks, as qe nuk po rregullohet, si nga pushteti qendror ashtu dhe ai lokal.

Me fal por s'eshte aspak e vertet. Matsi kryesor i vleres se tokes bujqesore eshte afersia me tregun dhe afersia me infrastrukturen smiley Por ne asnje menyre as qe i afrohet nje "trualli per shtepi" (e ke fjalen per truall per shtepi ne zone rurale? Nuk besoj se ka gje te tille atje).

Pra incentiva kryesore per rritjen e vleres se tokes (qe eshte ajo qe hap dyert e tregut)...eshte infrastruktura. Ne cdo situate.

Prodhimi ne 1996 nga bujqesia ka qen 29%. Sot prodhimi nga bujqesia eshte 13%.

Konsumimi nga bujqesia ne 1996 ka qen 19% e totalit. Konsumi nga bujqesia sot eshte 8%.

GDP-ja sipas aktiviteti ekonomik ne 1996 ka qen 35% nga Bujqesia. Sot eshte 16%.

 

Grup, cili eshte burimi i ketyre te dhenave?

 Nja dy gjera te shpejta o grup se skam as kohe:

"Se pa infrastrukture ai fshatari jo vetem qe nuk e shet dot ate toke, jo vetem qe nuk i nxjerr dot me fitim asaj toke, jo vetem qe nuk sjell dot traktor dhe as elektricitet te ajo toke...por nuk ka asnje budalla ne bote qe tja BLEJ ate toke."

Nese njeh ndonje fshatar qe ka ngel keq per te shit token me dergo nje mesazh. Mua dhe ca njerzve qe kerkojne ne menyre aktive na figuron ndryshe. "GRUP real estate" smiley 

Sa per infrastrukturen, ca nenkupton me infrastrukture ti? Ke qen noihere ne ndonje fshat te Shqiperise? Sa eshte distanca mesatare e tokave te punuara nga akset kryesone? Jo cdo rruge eshte shtruar me asfalt o grupo.. te shofesh rruget e dheut te midwestit mer grup.. 

 Sot prodhimi nga bujqesia eshte 13%.

Se pari bujqesia perben afersisht 16% sot. Jo 23%.

Bujqesia ka qen me shume se 50% e aktivitetit ekonomik. Sot s'eshte as 20%

Ne te njejtin koment  :O

 

 

 

 mir mer mir dhe ti.. shiko, 20 o midis 16 dhe 23.. prish pune icik ai 13 por po e qujm taipo..

O grupo bej nje Save ketij shkrimit. Se ishte me interesant sesa origjinali i Seserit.Pse nuk kthehesh ti mer burre ne Shqiperi, ti qenke adapt per kete pune smiley

 

p.s gjynah ta heqin adminet kete shkrime.

 Po prit chene, se tani merr "kalemin" ne dore ky dhe e fillon fjalimin me "swed, mos u merr me vogelsira. a me kundershton dot qe .....?"

Ja shife smiley

Grup, cili eshte burimi i ketyre te dhenave?

INSTAT...Kaq te veshtire e ka Seseri me lexu te dhenat qe sjell vet Shqiperia...po shkon lexon ne internet nga 10 vjet me perpara.

NGA e nxorri Seseri qe niveli i kontributit te bujqesise S'PASKA ndryshuar ne gjith kto 18 vite...dhe se kjo tregoka dicka ndryshe nga "modeli" i Seserit? NGA e nxorri Seseri qe kontributi i fushave te tjera s'paska ndryshuar ne kto 18 vite?

"modeli" i Seserit eshte i kopjuar...jo fjale per fjale...por presje per presje...nga ato qe kam shkrujt une 2 jave me perpare smiley Lexoi po deshe dhe shiko si i ka kopjuar fjale per fjale. Vecse ka ber dy ndryshime qe ti dalin llogarite ashtu sic ja kerkon Edvini. Se pari ka genjyer komplet se rruga qe Shqipera ka ecur kto 18vite eshte ndryshe nga "modeli" i Seserit. Ajo po predikon EKZAKESISHT rrugen e ndjekur ktu e 18 vjet (sepse eshte rruge qe ekonomia e tregut e ndjek vet). Se dyti ka genjyer persa i perket menyres se...rritjes se ndryshimit ne rrugen e duhur...duke perseritur po ato parrulla te lodhura dhe boshe per "ne do bejme reforma finscale dhe ne do ndihmojme fermeret". Prap asnje SI.

Ka heq dore nga ideja qesharake qe kishe para 2 javesh per "tarifa" per "mbrojtjen e mbrekullise boterore kozmike...bujqesia Shqiptare". Dhe tani me ka dejguar mua ke shkrimi para 2 javesh...qe prioriteti eshte industria dhe fushat e tjera dhe jo bujqesia dhe se e vetmja zhvillim per bujqesie eshte thjesht tkurrja e saj si rendesi dhe si force puntore (dhe e ka pershrkuar fjale per fjale si mua smiley...dreqi...duhet me i be copyright te gjitha shkrimet tani se mi kopjon Seseri). Vecse nuk ka then se c'rol luajne infrastrukturat e ndryshme ne te cilat KJO qeveri e tanishme eshte fokusuar...kuptohet...se pastaj do dilte nje shkrim lavderues per qeverine e tanishme smiley Ka then thjesht..."ne do bejme infrastrukture te...integruar"? Prap s'e morra vesh c'eshte "e integruar".

Gjithsesi...ajo qe me shqehteson me teper eshte fakti qe ajo MUND te genjej kaq hapur...hapur fare...ne kte menyre rreth disa shifrave elementare. S'mund te thot askush se roli i bujqesise si pjese e GDP ne Shqiperi eshte i pandryshuar ne kto 18 vite. Eshte genjeshter. Dhe ajo e thot me siper. S'mund te thot askush se Shqiperia ne kto 18 vite ka hecur pikerisht ne drejtimin e zgjerimit te fushave jo-bujqesore dhe ne tkurrjen e bujqesise. Eshte fakt i padiskutueshem.

Por ajo e ben te verteten mbrapsht...qe ti dali "modeli" i saj si "model i ri". Vecse s'eshte aspak i tille. Eshte thjesht menyra se si leviz ekonoma e tregut...kur ke nje fushe...jo-fitimprurse.

(dhe nese nuk u cidt asnjeri se si ndryshon ky modeli 2.0 me modeli 1.0 para dy javesh kur "rruajtja" e bujqesise ishte prioriteti numer 1 i ekonomise smiley

 

Po prit chene, se tani merr "kalemin" ne dore ky dhe e fillon fjalimin me "swed, mos u merr me vogelsira. a me kundershton dot qe .....?"

Ja shife Smile

iiii sa zevzek qe je o njeri smiley

Lexoje mire cfar thash une...

13% eshte PRODHIMI nga aktivetet ekonomike...OUTPUT.

16% si pjese e GDP...

Nuk jane detyrimisht te njejtat gjera smiley

Ke e treta une thash qe S'eshte AS 20 %. Jo se eshte 20%...po me pak (pra 16%)...dhe jo 23% sic pretendon Seseri (se Seseri e ka lexu ke Wikipedia qe ka shifra nga...2003-i qe ishte viti i fundit kur bujqesia perbente 23% te GDP)

Te doli bllof Swed...

Nja dy gjera te shpejta o grup se skam as kohe:

"Se pa infrastrukture ai fshatari jo vetem qe nuk e shet dot ate toke, jo vetem qe nuk i nxjerr dot me fitim asaj toke, jo vetem qe nuk sjell dot traktor dhe as elektricitet te ajo toke...por nuk ka asnje budalla ne bote qe tja BLEJ ate toke."

Nese njeh ndonje fshatar qe ka ngel keq per te shit token me dergo nje mesazh. Mua dhe ca njerzve qe kerkojne ne menyre aktive na figuron ndryshe. "GRUP real estate" smiley

Ne fakt me cuditi ai pohimi tend se "1ha toke bujqesore = me nje apartament ne TIRANE". U cudita...se une s'kam pare ndonjehere ndonje siperfaqe toke bujqesore ne shitje qe as i afrohet...me km larg...ndonje cmimi te apartementeve ne Tirane.

Por mund ta kem gabim...dhe te pysja se nga e nxorre ate shifer.

Por per hir te muhabetit nuk e bera se do dilnim neper diskutime te kota pa lidhje me "modelin" (2.0) te Seserit.

Une kam ca kushurinj te larget qe jane ne fshat...qe kan 2ha toke ne fakt (andej nga fshatrat e Korces)...dhe qe oferta me e MIRE per blerje te asaj toke ka qen...$15,000. Pra prandaj u cudita.

Gjithsesi...varet dhe se ku e ke. "toke bujqesore" ne Kamez s'eshte njesoj si "toke bujqesore" ne Mallakaster. As nga vlera dhe as nga asngje...se ajo ne Kazmez fundja s'do perdoret ndonjehere per bujqesi. Po me sa kam degjuar une...dhe kjo varet nga vendi ku e ke...toka bujqesore e ke rreth 1-3 dollar m^2...qe per 1ha te bie aq per te blere nje Benz...lere mo pastaj apartament ne Tirane.

Edhe ne zonat afer Tiranes do ta gjesh me $5m^2...po ajo toke s'ka per tu perdorur ndonjehere per ate qellim. Tani mendo sa shitet toka ne zona rurale larg Tiranes? Ne Permet e gjen per 50 cent m^2 po deshe.

Mund te kem degju gabim...dhe mundet...po kshu kam degju.

Nejse...po dalim ne diskutim pa lidhje.

Sa per infrastrukturen, ca nenkupton me infrastrukture ti? Ke qen noihere ne ndonje fshat te Shqiperise? Sa eshte distanca mesatare e tokave te punuara nga akset kryesone? Jo cdo rruge eshte shtruar me asfalt o grupo.. te shofesh rruget e dheut te midwestit mer grup..

Jo une i kam pare rruget me zhavor ne "fshatrat" Amerikane. Me infrastrukture nuk nenkuptoj "rruge te shtruar me asfalt apo me beton".

Se pari nje "rruge" qe lejon levizjen e makinave dhe makinerive. Dicka qe nuk ekziston ne nje pjese te mire te tokave bujqesore (ke toka e atyre kushurinjve te larget do afersisht 1.5-2 ore me GOMAR te shkosh ke ajo toke....jo nga aksi kryesor...po nga nje rruge me kalldreme qe te dermon dhembet po i re me makine.

Distanca nga tregu ajo eshte...dhe ka peshen e vet.

Se dyti, ujesjellsat dhe infrastruktura vaditese etj etj (se une fundja 2 gjona di per bujqesine..ata qe dine me teper te thone me teper). Se pa ato zorr se e ben token fitimprurse. Toka e kushurinjve te mi te larget eshte afer vetem me nje perrua natyral.

Se treti, magazina, stalla, dhoma frigoriferike etj. Nga me kryesoret eshte mbajtja e produktit ne magazina te kontrolluara dhe ne dhoma frigoriferike per ato qe kan nevoje. Kto ne ca raste i ka ndertuar dhe shteti...por ne rastet me te shumta jane ndertuar nga fermeret vet me financim nga qeveria. Fundja eshte nje pjese e infrastruktures qe e financon qeveria ne kte rast. Dhe eshte teper e rendesishme. Rasti i Korces eshte rast i mire ku ke dhoma frigoriferike qe jan financuar nga kjo qeveri (se me pare s'kishe asnje ne Korce)...dhe qe lejojne fermeret e mollve atje pershembull qe ti shesin tashme ne tregun Shqiptar me cmime konkuruese me ato te huaja. Me para...NUK e benin dot kte...pikerisht prej mungeses se ksaj infrastrukture.

Mungesa e konkurimit midis frutave dhe perimeve vendase kundrejt atyre te importit...pse ekziston? Sepse fermeri ne Mallakaster s'ka asnje menyre per ti cuar ato ne Tirane...por ai i Maqedonise e ka.

Se katerti...edhe elektriciteti ka rendesine e vet. Sistemet e vaditjes, pompat etj etj...te gjitha duan elektricitet te punojne dhe ta bejne token fitimprurse...dhe te gjitha kan lidhje me elektricitetin ne fund...qe nga traktori deri ke prodhimi dhe sperkatja e plehrave kimike. Po nga do vij kjo energji? Eh lere fare ate muhabet...

Une si bleres i asaj toke...s'do ta blija kurre token per perdorim bujqesor nese nuk i kishte kto gjera elementare. Nese nuk do ta vaditja dot token. Nese nuk do ti rruaja dot produktet. Nese nuk do kisha mundesi per ti cuar ne treg ne menyre te lire.

Te tjerat pastaj bien ne kategorite e subvencionimeve, granteve, inicatives private dhe kerkeses se tregut...Dicka qe Edvini i "premton" por dicka qe edhe Berisha po i "ben"...kshuqe s'kam pse te besoj njerin mbi tjetrin. (bile une besoj ate qe po i BEN sesa ate qe s'i ka bere ndonjere)

----------

Tani SI ka mundesi qe Seseri...ne gjith ate "model"...harroj te permendi edhe per nje sekond...infrastrukturen rurale? Si ka mundesi qe "zgjidhja" e Seserit per hapjen e "tregut" eshte...do bejme reforma fiskale? Cfar reformash fiskale do besh? E vetmja pengese ne shit-blerjen e tokes bujqesore...eshte mungesa e kerkeses. Sepse s'ka fitim. S'ka fitim...se s'ka infrastrukture per ta bere ate toke fitimprurse.

 

O grupo bej nje Save ketij shkrimit. Se ishte me interesant sesa origjinali i Seserit.Pse nuk kthehesh ti mer burre ne Shqiperi, ti qenke adapt per kete pune Laughing

 

p.s gjynah ta heqin adminet kete shkrime.

Pse kujton ti se mbasi e shkrujta ate...nuk i bera nje save? U permenden emra te shumte atje...dhe nuk i dihet nodnjehere Peshkut si e ze lemza...dhe puff e ze Spam-blocker...kshu thone....spam-blocker-i.

Kush INSTAT - miku im:

 Ai i Sales qe e nxjerr rritjen ekonomike nje here me  tre shifra, nje here me dy ? 

Apo ai qe na nxjerr 3.1 milion shqiptare ne votime...?

Une nuk dua ta paragjykoj Seserin sepse CV e saj eshte teper impresionante. Mbase nga njera ane nuk ja vlen te shkruash ne menyre teper analitike ne nje gazete te perditshme, sepse nuk eshte nje reviste akademike ne fund te fundit. 

Megjithate me duket se per kushedi te saten here po lexoj ne nje gazete "introduction to economics". Une prisja pak me shume per te thene te drejten. 

Nga ana tjeter, ja vlen te themi nje gje tjeter. Ne Shqiperi kur thuhet 'ekonomik' pak njerez dine te bejne dallimin qe behet ne shkollat perendimore. Thuajse kudo, shkolla e biznesit eshte vec, dhe "economics" ose thenen ne shqip studimet ekonomike jane vec. Seseri ka nje kariere te jaztezakonshme ne finance. Po keto dije persa i perket Shqiperise mund te jene thuajse nul. Development economics psh eshte kudo nje disipline e vecante akademike, ku leksioni i pare eshte qe nje shtet ne zhvillim nuk ju pergjigjet te njejtave ligje si shtetet e zhvilluara. Mbase Seseri duhet te perqendrohet me shume ne cfare kerkojne bizneset e medha, si mund te thithen ato ne Shqiperi, fusha te cilat i njeh pak me mire, se sa me problemet e mikro ekonomise shqiptare qe jane shume me ndryshe nga ato te asaj amerikane dhe cdo vendi tjeter te zhvilluar. 

.........zonave rurale mundësinë të transformohen nga vetëkonsumues të produkteve të tyre, në fermerë – pra në sipërmarrës në zonat rurale...... Me qarte nuk ka si te shprehet per mendje qe dine dhe duan te kuptojne ndryshimin midis FERMERIT Mixhist smiley me Fermerin e vertete. Znj . Rudina me sa kuptohet flet ne terenin EKONOMIK te Ligjesive qe nxisin zhvillimin .Ajo nuk ka ndermend te kthehet ne propogandiste te merzitshme per te postuar te specifikuar se si do arrihet kjo e per te theksuar diturine smiley ne kete fushe . Por eshte me se e qarte se bazen e zhvillimit bujqesor ajo e shikon tek Toka si kategori ekonomike dhe jo si frymezim baritor smiley..dhe me te drejte konkludon.... nxitja e tregut të tokës nëpërmjet politikave ekonomike dhe fiskale. Ka shume tregues qe mund te tregohet se si u KUPTUA Seseri ose dhe se si mund te oponohet por te perfundosh ne banalitette te tilla Indeksi i papunesise ESHTE ne ulje...nga 16 pike ca qe ka qen me para ne 13 pike ca qe eshte sot.... Dhe Ku ????? ne fushen e Bujqesise.......... kjo nuk eshte as me shume e as me pak sesa koncepti mixhist " Me ka thane baba mue se fermeri shqiptar zotri..." pra nje "fermer " qe prodhon sa te haje vet quhet i PUNESUAR sipas teorive bujqesore Mixhiste.

Zonja Rudina them se mund te lexohet me endje sidomos ne pikpamjet e vyera qe shpreh ...dhe patjeter qe nuk eshte e merziteshme si nje i zyres se statitistikave te Emin Gjanes qe medoemos ka te dhena qe i perpunon ....nga fjalimet e MIXHES , me mentalitet Mixhist ( kriptofshatar)drejt fitorjeve te REJA smileyPer te mos thene qe nuk ka asnje rresht ku mund te lexosh OPONENCE ose edhe kunderti te arsyeshme nga kampi i Mixhes ...pervecse si zakonisht nje perrua me llafe - uje  qe mbysin peshq te mesuar te notojne pa UJE smiley

Endrity...ne Shqiperi ka me tonelata si Seseri. Jo nuk e them qe ajo s'eshte "impresionuese" me CV-en e saj...po thjesht qe si ajo ka sa te dush. Ke qe tani ne qeverine e tanishme...njerez me Mastera ne fusha te ndryshme nga perendimi (jepi me Lul Basha etj etj po juve s'ju pelqejne kto emra ) Ke qe tani...ne PD...ne listat per deputet ne Tirane PhD Ekonomik nga universitete Amerikane (ja harrova emrin asaj vajzes...por gjith media e ka mendjen ke Seseri fundja...se media fokusohet ke llafazanet dhe jo ke te tjeret). Pa permend te tjeret qe jane me Doktorata nga Shqiperia per fusha te ndryshme...qe megjithse s'jan nga harvardi...kjo s'do te thote qe s'dine dhe me shume dhe qe s'kan 100 here me teper eksperience.

Nuk eshte se mungon potenciali mendor atje...(MOS kujto se "te rinjte" e edukuar ne perendim atje perfaqsohen nga G-99-cat dhe nga...lere mos perendim me emra kot smiley  )

Prandaj...nje Seser...me nje MBA...mos kujto se do SHTOJ ndonje gje qe te tjeret atje qe kan po AQ njohuri sa ajo dhe me TEPER eksperience ne fushat e duhura (se Shqiptar me MBA dhe me eksperience ne finance ne Amerike gjen kshu me TONELATA...fusha me e preferuar e Shqipove andje...futu ne finance)...nuk do ti kene.

Prandaj cuditem...Mire qe kjo ka mbaru ke Harvardi...i lumte (mua as qe me ra ndermend te aplikoja atje se 160 mije dollar ne vit sikur NUK me intereson dhe aq shume...jo per aresye notash etj)...por Shqiperia NUK eshte me ne nivelin e 10 viteve me perara kur nje...anonim...me nje dipllome Filoqyli  nga nje universitet ANONIM te Amerikes...bente buje ne Shqiperi (pa u permend emra po e kuptoni vet). Sot jemi ne nivel tjeter...dhe ne kte nivel qe jemi...Seseri eshte nje nga shume atje tashme.

 

Shume mire se kta njerez jane e ARDHMJA e Shqipere...ata qe jan me MBA dhe me Mastera (ne fusha te perdorshme jo ne budalleqe) apo pse jo dhe me PhD etj. Nuk do jene me ata anionimat qe erdhen para ca vitesh me ndonje BA nga ndonje shkolle anonime...dhe gjith katunaria hapte gojen. Por Seseri te kuptoj qe eshte nje nga shume...dhe qe faktikisht nuk shot asgje...dhe te kuptoj qe do ishte me mire sikur ta mbyllte gojen dhe te mesonte pak rreth ati vendi sikur edhe per 5 minuta...para se te fillonte me "modelet" e saja qe ne katnaret e shkret s'i paskemi degju ndonjehere smiley Se ndryshe tregon qe i mungon totalisht nje etike profesionale...Ajo deputetke do behet qe do behet se eshte e dyta ne liste ne Durres. Kshuqe pusho dhe meso njehere...pastaj SHIT MEND.

PS: Dhe te mesoj te MOS KOPJOJ fjale per fjale shkrimet e mia nga Peshku pa Uje smiley...

Hehehe, boj gallate boj, se nuk e di ke ke pas shef departamenti, se do ja shkulja veshet qe te ka dhone diplomen

13% eshte PRODHIMI nga aktivetet ekonomike...OUTPUT.

16% si pjese e GDP...

 

 

Ugh...edhe njehere:

16% sipas GDP (gross value added).

13% sipas Prodhimit (Gross Output)

Prodhimit i hiqet konsumi ndermjetes...qe te arrish ke GDP-ja. Kto shifra i ke ke INSTAT-i...te gjitha.

E kuptove tani? smiley

tre menyra per te matur GDP (gross domestic product)

1. Expenditure

2. Product (mund te perdoresh dhe value added)

3. Income approach

te treja duhet te japin te njejtin perfundim po te mos ishte per statistical discrepancy...

Grup, mbase do te thuash dicka tjeter, por nuk po e marrim mire vesh...

Reth viteve '70 qeveria Kanadeze per te mbrojtur interesat kombetare ne fushen e hidrokarbureve krijoi PetroCan. Ne te u futen kokat me te mira te asaj kohe PhD, MSc, MEng etj. Rezultati qe nje deshtim i plote. 

Pa dashur te nenvleftesoj rendesine e edukimit, per mua po aq vlere ka egzekutimi me sukses ne praktike i njohurive. Sesseri, Vokshi & Co ska rendesi PD apo PS, nuk kane per te shpikur rroten. Neper rruget ku Shqiperia po ecen tani, bota ka bo shurren 50vjet me pare.

E rendesishme eshte qe te kesh nje shtet te afte per te vene me efikasistet ne jete teorite. 

Kjo femer, sec me kujton Sarah Palin dhe gafat e papara te saj gjate fushates presidenciale ne Amerike. Sikur te kishte Saturday Night Live, vertet do ishim kenaqur me keto brockulla.

Tani seriozisht, vazhdoj dhe vazhdoj te zhgenjehem me mungesen e theksuar te mosargumentimeve, genjeshtrave, dhe mashtrimeve shifrore nga Seseri. Jo vetem qe nuk e ka haberin e politikave te zhvillimit ekonomik, po te pakten une kisha nje shprese qe ne fushen e vet, tregun e kapitaleve, te na thoshte se cfare do bente ne modelin e ri te zhvillimit, sepse dihet qe ka shume per te bere.

Nuk di nga ta filloj e ku ta vazhdoj e ku ta mbaroj. Kjo quhet masaker intelektuale dhe ofendon te gjithe ata (perfshi dhe mua) qe kemi nxene nja dy gjera me grada ne ekonomi.

 

nuk e mora vesh si kaloi nga prioritet bujqesia ne prioritet uljen e perqindjes se prodhimit bujqesor....

kete mund ta besh ne dy menyra: 1) te shkaterrosh bujqesine smiley 2) te rritesh sektoret e tjere.... dmth, te kesh ndonje prioritet tjeter.

Seseri eshte goce shume e pergatitur dhe ndryshim total nga kafshet prakticiene qe kemi pare deri tani. Per kete nuk ke ca i thua dhe boll u ofenduat. Nese ajo perkushtohet per politiken dhe zhvillimin ne Shqiperi sic e ka planin nuk mund te jete vetem gje pozitive.

Por duket se me te vertete PS nuk ka program dhe Seseri nuk e ka mire idene se cfare do behet. Megjithate, ka me shume shanse qe Seseri qe eshte e shkolluar te beje nje program te mire nese PS vjen ne pushtet sesa te tjeret qe i njohim.

Nga ana tjeter desha te thosha qe mos u eksitoni shume me programin e PD'se se i gjithi bazohet ne shpenzime shpenzime shpenzime. Se ku do i gjeje keto leke me ekonomine boterore ne renie hajde gjeje. Po nuk kemi arritur akoma deri atje...

Grup, mbase do te thuash dicka tjeter, por nuk po e marrim mire vesh...

 

smiley Gre...Ke INSTAT-i i ke tablet per te gjitha...si per metoden e Prodhimit si per metoden e Shpenzimeve.

Metoda e prodhimit merr...Prodhimin (gross) - konsumin ndermjetes = gross value added (GDP)

Dhe une kte po thoja...prandaj solla tre shifrat (Prodhimin, konsumin...dhe ne fund GDP qe eshte produkti i ktyre te dyve)

-----------

Tani Seseri thjesht po GENJEN...haptazi fare...me shifrat qe ka shkrujt atje sepse s;kan te bejne fare me realitetin Shqiptar. Jane e kunderta totalisht e asaj qe thot Seseri. Dhe une nuk e ve ne dyshim aspak qe ajo GENJEN me qellim...se ndryshe s'kishe pse te shkruante kte artikull.

Them qe genjen me qellim sepse kshu te pakten mund te ket akoma pak RESPEKT per Seserin...sepse alternativa tjeter e ktyre shifrave komplet gabim...do ishte qe ajo VERTET beson se pesha e bujqesise S'KA ndryshuar fare nga sot me vitet e meparshme...ose qe VERTET beson qe fushat e tjera s'kan pas rritje fare ne kto vite...ose qe VERTET s'ja ka idene qe mund te shkonte ke INSTAT-i dhe ti lexonte kto shifra pa patur nevoje te lexonte Wikipedian apo ku i ka lexuar. Po nese kjo alternativa e dyte eshte e vertet...atehere e bente autoren...pak injorante. Dicka qe s'besoj se eshte e vertet...prandaj preferoj te them qe ka thjesht qellime te keqia smiley

------------

nuk e mora vesh si kaloi nga prioritet bujqesia ne prioritet uljen e perqindjes se prodhimit bujqesor....

kete mund ta besh ne dy menyra: 1) te shkaterrosh bujqesine Smile 2) te rritesh sektoret e tjere.... dmth, te kesh ndonje prioritet tjeter.

 

Eshte shume e thjesht Gre pse ka ndodh ky ndryshim smiley

Ka ndodh sepse me KA KOPJUAR MUA...ke shkrimi i merpashem ke Peshku mbi "modelin 1.0" te Seserit. Atje kundershtimi i "modelit" primitiv Pol-Potian te Seserit e kisha qe...shifrat tregojne se e vetmja menyre per te "rritur" bujqesine...eshte qe ta ulesh si perqindje te forces puntore dhe rrjedhimisht si perqindje e ekonomise...dhe kte nepermjet rritjes se fushave te tjera te ekonomise te cilat duhen te jene prioritet me i madh.

Dhe ajo...me KOPJOJ...dhe vajti shkruajti IDENTIK te njejten gje...duke thene tani se "industria" eshte prioritet.

S'kam dyshim qe e kopjoj ate shkrimin e meparshem... smiley Se kshu kot brenda dites nuk e ndron jeriu "modelin"

Vetem se ajo...ndryshe nga mua...filloj te GENJEJ me shifrat e perqindjeve te bujqesise ne menyre qe te duket sikur "modeli" i saj eshte "model i ri"...por ne fakt eshte thjesht modeli qe ka ndjek Shqiperia ktu e 18 vjet dhe modeli qe EKONOMIA E TREGUT ndjek VET...edhe pa nderhyrje fare...

Te tjerat pastaj i ka kopjuar...dhe pastaj ka shtuar ndonje llaf ne fund si "duhet infrastrukture...e INTEGRUAR" smiley...pra nje llaf pa kuptim por i futur per te diferencuar "infrastrukturen" qe po ndertohet sot me "infrastrukturen" qe predikon Seseri smiley Ose duke fut dhe ca llafe bosh si "do bejme reforma FISKALE"...qe nuk i shpjegon ne asnje forme se cfar mund te jene kto reofmra fiskale...ne bujqesi.

Pra...jashtzakonisht dobet...por nese ke modeli 1.0 merrte nje 4...sepse e kishte gjet modelin gabim. Tani me modelin 2.0...merr nje 5...sepse te pakten e ka gjet mire se cila eshte menyra e zhvillimit...por i ka be llogarite e shifrave gabim, dhe s'ka then asgje per metodat e kti zhvillimi.

Te pakten e kaloj klasen ksaj rradhe smiley

Seseri eshte goce shume e pergatitur dhe ndryshim total nga kafshet prakticiene qe kemi pare deri tani. Per kete nuk ke ca i thua dhe boll u ofenduat. Nese ajo perkushtohet per politiken dhe zhvillimin ne Shqiperi sic e ka planin nuk mund te jete vetem gje pozitive.

Por duket se me te vertete PS nuk ka program dhe Seseri nuk e ka mire idene se cfare do behet. Megjithate, ka me shume shanse qe Seseri qe eshte e shkolluar te beje nje program te mire nese PS vjen ne pushtet sesa te tjeret qe i njohim.

Me fal Gre po dua te shtoj nje gje...sic e thash dhe me pare...MBA si Seseri gjen me THAS. 80% e Shqiptarve qe shkojne ne universitete ne Amerike...shkojne per fusha si Biznesi dhe Financa smiley Nje pjese e mire e tyre shkojne dhe per MBA me pas.

Edhe ne Shqiperi i gjen me THAS ata qe jane me Mastera nga perendimi. Ti s'ke nevoje te na thuash qe "s'eshte si ata kafshet"...cilet kafshe? Pse Lulezim Basha pershembull...s'ka dhe ai master nga universitet perendimor? Pse SA veta ne qeverine e sotme kan Mastera nga universitete perendimore? Apo Doktorata? Po nga universitet Shqiptare? (mastera dhe doktorata ne fusha qe ja VLEJNE...s'po flas per Filoqylat e BOLL-it). SA nga ata ne lista per Deputet jane po ashtu me Mastera ose me edukim perendimor? PD-ja pershembull ka nje me PhD per Ekonomik nga Amerika ne listat per ne Tirane (nje qe eshte...me e re...dhe me e bukur se Seseri smiley

Atehere KU qendron...uniteti...i Seserit jo vetem ne Shqiper por edhe ne mes te Shqiptarve neper bote ne pergjithsi? Ka hik ajo kohe...me kohe...Bile ajo kohe s'ka qen ndonjehere ne Shqiperi se te gjithe qe kan qen ne qeveri kan qen me minimum nga nje doktorate nga universitete Shqiptare.

Une them se eshte pak ofenduese dhe e cuditshme...ndaj mijrave Shqiptarve te tjere...dhe ndaj qindrave te tjere qe jane kthyer ne Shqiperi dhe qe merren me politike ose me fusha te ndryshme...qe te thuash qe "ja tani qe na erdhi Seseri kemi arrit nje nivel te ri!". Pse kshu? Se eshte me LLAFAZANE se te tjeret? Megjithse ja ka fut kot se koti...sa here qe ka fol?

-----

Seseri po eshte PJESE e asaj klase te re qe do udheheqi Shqiperine...ne te ardhme (se s'ka shans me e udheheq ksaj rradhe Seseri smiley por thjesht nje nga disa...dhe me mire te pushoj per nja 4 vjet dhe te riformuloj kte "modelin" e saj disa here te tjera...te mesoj rreth Shqiperise njehere dhe te kuptoj se thjesht se vjen me dipllome Ameriqie nuk eshte ME e mjaftueshme ne Shqiperi pa patur nje ide se cfar flet...dhe mbas 4 vitesh te na dali prap me "modelin XP"...dhe atehere te shohim se c'katrahure do jet smiley

Ndryshe...perfundon ke modeli Gjeorgjian...10 MBA dhe Mastera nga Amerika...me zero ide rreth realitetit ne terren...e kthyen nje vend ne nje VC te vertet per Rusine.

 hej..po MBA ne Harvard s'vlen nje lek mer, kursi i partise ke plepat po qe te ben intelektual ahahaha

Po se Seseri ka qen Shqiptarja e vetme me MBA nga Harvardi...s'e di ti! Dhe e di saaaaaa meson ne nje MBA per ceshtje makroekonomike si kto...yyyyyy do thoshte Idrizi smiley

Ke plepat zotrote...mos ke vajt vet.

 

Se une fundja nuk po them qe Seseri s'eshte e mire...qe s'ka merita...qe s'eshte e zonja. E kunderta bile. Por thjesht qe kto...MITIZIME...kto Enverizma...jane pak budalleqe.

Metoda e prodhimit merr...Prodhimin (gross) - konsumin ndermjetes = gross value added (GDP)

po e editoj:

Conceptually, the aggregate "intermediate consumption" is equal to the amount of the difference between Gross Output (roughly, the total sales value) and Net output (gross value added or GDP). In the US economy, total intermediate consumption represents about 45% of Gross Output. The services component in intermediate consumption has grown strongly in the US, from about 30% in the 1980s to more than 40% today.

 

smiley...edhe njehere...ne anglisht

Gross Output - Intermediate Consumption = gross value added...+ taksat, subvencionimet bla bla bla = GDP

I ke ke INSTAT-i me tabela te gjitha.

hej, grupi ka mor kot prap..e ka si me faza, ose i vjen ndonje email me udhezime nga qendra.. 

O Grup lere se e bere me qajte Seserin shyqyr qe nuk jeni ne nje Debat televiziv smiley

jo o Grup, jo...

krahasimi me kafshet ishte ne reference te atyre me te cilet ajo beri debat. Jam i sigurt qe ka ne politiken aktuale me te mire se Seseri dhe PD (apo dhe parti te tjera) mund te kene ne lista persona me diploma shume te mira dhe politikane me te mire (si ishte emri i asaj qe permend ti?). Kjo eshte normale, po te mos ishte keshtu do te thoshte qe kishim nje problem shume te madh si Shqiptare smiley Puna eshte qe Seseri eshte nje aset per PS'ne qe e ka marre dhe me behet qejfi qe E.Rama e ka vleresuar dhe nuk e ka penguar qe te kete vendin te sigurte ne politiken shqiptare. Nuk jam dakort me ndonjerin qe mund te thote "te iki nga erdhi", per ate do me vinte keq.

krahasimi me kafshet ishte ne reference te atyre me te cilet ajo beri debat.

Genc Ruli...Profesor-Doktor i Ekonomise...na qenka "kafshe"

Sokol Olldashi...Jurist...na qenka "kafshe"

Lul Basha...Jurist me arsim ne Hollande...na qenka "kafshe"

Gaz Oketa...inxhinjer me arsim ne Gjermani...na qenka "kafshe"

Majlinda Bregu...doktorate ne Itali...na qenka "kafshe"

Jorida Tabaku...zv-ministre per ku di une...Doktorat nga Oksfordi...na qenka "kafshe" (kjo eshte ajo...me e reja dhe me e bukra smiley

Sa per me then ca prej ktyre "te rinjve"

Ua uaaaa....Prandaj po them qe s'eshte as e para dhe as e fundit por thjesht nje nga shume...dhe kto lloj "mitizime" jane thjesht nje pasqyrim...mbase te mjerrimit te PS-es...ose te mungeses se trurit ke PS-ja. Se fundja Erjon Bracja dhe Edvin Rama...aq e kan nivelin e edukimit...dhe nje Seser e ngre PS-en ne nivele astronomike ne krahasim me ata qe ka PS-ja zakonisht. Pa dyshim...por perseri mbetet ne nivele perdhese fare...si Parti...si nivel...me apo pa Seser (se Seseri vet nuk shto asgje...sic e verteton shkrimi i saj i mesiperm)

Nuk jam dakort me ndonjerin qe mund te thote "te iki nga erdhi", per ate do me vinte keq.

Une thash te kunderten...

PS: Boll tani se Peshku me ka ven limite te RREPTA postimi...mbasi shava ku di une...kshuqe kaq ke sot prej meje smiley Naten e mire.

Jo mer burre pse te iki nga erdhiKa vend Memedheu per te gjith. Ne nuk i tham ik nga erdhe as Lul Bashes smiley

Kafshe apo jo:

Genc Ruli...Profesor-Doktor i Ekonomise... - Po (e kemi diskutuar disa here)

Sokol Olldashi...Jurist... - PO (me te madhe dhe bold)

Lul Basha... - Jo, por per nje kohe te shkurter beri rolin e kafshes ne parlament

Gaz Oketa... - (nuk kam degjuar ndonje gje deri tani per rolin e tij si minister). ne mos e ngaterroj, ato kohet perpara se te behej z.KM mori rolin e kryekafshes ne parlament dhe per kete u shperblye. (uroj ta kem ngaterruar me ndonje tjeter)

Majlinda Bregu... no comment

Jorida Tabaku...zv-ministre per ku di une...Doktorat nga Oksfordi... - hera e pare qe e degjoj.

 

Seseri beri edhe debat me:

Xhaferri - KRYE KAFSHE

Vokshi - E mprehte, po mezi priste ta merrte rolin e kafshes.

Mire moj Gre mire...ti ke mendimet e tua militante dhe zorr se ndrohen. S'ka problem. Per mendimin tim...militante patetike me te madhe se Seseri...zorr se e gjen. E them kte thjesht per menyren se si e prezanton argumentin...sikur po ja shtyp koken PD-ja te shkretes. Zakonisht ky lloj argumentimi vjen si pasoje e...mungeses se argumenteve.

Une per vete...marr nje Genc Rul 100 here me teper se nje Seser persa i perket ceshtjeve ekonomkie. Sot te pakten...neser mund te mesoj pak me teper Seseri (po vazhdoj me rritmin e KOPJIMEVE TE SHKRIMEVE TE MIA smiley  )

e di qe ka dhe nje klub Harvardi ne Tirane

Une personalisht njoh rreth 10 Shqiptar/e qe ishin ne Harvard ne nje vit (nje e njof personalisht...te tjeret/at vetem sa i kam taku njehere). Sot habi mbi Shqipot e edukuar ne institucione te larta ne perendim...gjen vetem ne Partine Socialiste smiley PD-ja eshte e mbushur me te rinj dhe te reja me Mastera, MBA, dhe PhD nga perendimi. Dhe Edvini pati zili...dhe shkoj kapi me grep Seserin...qe te na mesonte rreth....BUJQESISE smiley

O Seser po edhe une di me teper rreth bujqesise dhe ekonomise perkatse se di ti...prandaj PSE flet per gjera qe s'ke c'te flasesh? Do kishe shume me teper kredibilitet sikur te kishe folur per gjera qe MERR vesh...qe padyshim nuk jane gjera si kto (s'po them qe une marr vesh...hic fare...po dy klasa natural resource economics i kam be...dhe ve bast qe jane dy klasa me teper sec ka be Seseri). Shko degjo Rulin se eshte Doktor-Profesor per ate pune...

 

Nejse...s'ka me kuptim te vazhdohet disutimi...per 3 dite...Seserin do ta kemi vetem ne Parlament per zbukurim. Te tjerat prap Genc Ruli do ti ket ne dore.

Për të komentuar tek Peshku pa ujë, ju duhet të identifikoheni ose të regjistroheni (regjistrimi është falas).