Pastor Æternus.

Shumë është folur, bile edhe përfolur – në shtyp, në radio dhe në të tjera kanale të masmedias - lidhur me vendimin (me vendimet) e Papës Benedikt XVI për të hequr shkishërimin me të cilin vetë Roma kish ndëshkuar një varg peshkopësh revizionistë dhe integristë si edhe dishepujt e tyre.

Kështu, disa dhjetëvjeçarë më parë, Mgr Lefebvre mori guximin dhe rrufezoi Kishën katolike, qingj i bindur i të cilës kish qenë dikur, përpara se të përplaste derën e saj dhe të shpallte krijimin e Kishës së tij të Reformuar. Ai guxoi dhe kundërshtoi autoritetin qiellor në emër të një amëshimi dhe të një besimi që nuk përputhej më me ritin ; në emër të një riti që nuk i përgjigjej më asaj Kishe ; në emër të një vetë Kishe që nuk i përgjigjej më besës me Zotin.. Pra, në emër të një integrizmi kishtar që mohonte vlerat e Vatikanit, tashmë të ndriçuar sadopak nga Dritëzat (Lumières) ; në emër të një rikthimi pas në traditën konservatore, paçka mësimet tragjike të dy-tre shekujve të fundit.

Disa vite më parë, një tjetër peshkop - anglez kësaj rradhe, Mgr Williamson guxoi edhe ai të shpallte publikisht atë çka i vlonte përbrenda prej kohësh : "... Besoj se provat historike dënojnë pa asnjë mëdyshje tezën sipas të cilës, 6 milionë persona qenkëshin vrarë në dhomat e gazit sipas vendimit politik të Adolf Hitlerit. Mendoj se nuk ka patur askurrë dhoma të tilla gazi.».

Çka synon Papa Benedikt XVI nëpërmjet kësaj amnestie doktrinale? Ndoshta zgjerimin e bazës besimtare të një Kishe në thërmim, ndoshta rikthimin e disa deleve dikur të humbura në tufën e besimtarëve tolerantë.. Bën vaki që ky Papë edhe ka të drejtë… veçse të mbledhësh nuk do të thotë forcërisht të përbashkosh. Këto dy tufa nuk janë të shkrijshme dhe një falje qoftë edhe papale nuk është e mjaftueshme që lutjet e përbashkëta tashmë të krijojnë një kor të akorduar. Politika, qoftë edhe ajo e Vatikanit – misioni universal, dialogu, mirëkuptimi, hapja ndaj besimit të tjetrit, nuk mund të reduktohet në një gjest bindjeje dhe nënshtrimi ndaj ideologjisë (dogmës).

* * *

Kam përpara syve dy tekste, jo më të dala nga dora e një prelati kishtar si Ratzinger por, sidoqoftë, nga goja ose nga mendja e dy personaliteteve publike të jetës shqiptare si z. Aleksandër Meksi dhe z. Fatos Lubonja. Pavarësisht nuancave të stilit dhe të gjuhës – të përveçme bile karakteristike për çdonjerin prej tyre – ato kanë të përbashkët kërkesën e rehabilitimit të të pushkatuarve pa gjyq nga komunizmi, të viktimave të tij pas çlirimit dhe vendosjes të atij rregjimi, por edhe para çlirimit, pra gjatë viteve të luftës. Ajo çka tërheq veçanërisht vemendjen në këtë pozicionim të tyre në debatin publik është përfshirja në këtë kategori viktimash edhe e kolaboracionistëve – ose e të ashtuquajturve « kolaboracionistë ». Qoftë Meksi, qoftë Lubonja i përmbahen mendimit se edhe ata jo vetëm duhen doemos rehabilituar, por « edhe duhen quajtur dëshmorë (ish-politikani Meksi) » ose së paku « ata duhet t’i kuptojmë e arsyetojmë (analisti Lubonja) ».

1. Qysh në këtë stad fillestar të debatit të çelur, qoftë edhe si spektator aktiv, më lind një problem, i cili kërkon domosdo një përgjigje : viktima posepo dhe padyshim të komunizmit, por ama, viktima të fajshme për shkak të bashkëpunimit me fashizmin dhe nazizmin - kolaboracionistë? Apo viktima të pafajshme - të ashtuquajtur « kolaboracionistë » ? Me fjalë të tjera, cili është ai kriter objektiv që dallon dëshmorin mes grupit të të vrarëve - viktimat ? A thua mjaft që vrasësi të vetëquhet komunist që viktima e tij të jetë e pafajshme, theror bile edhe dëshmor ? Pa asnjë dyshim që Meksi është i këtij mendimi, ndërkohë që thotë (dhe gazetari shkruan) :
.. Ata njerëz janë vrarë sepse ishin kundërshtarë të komunizmit në shumicën dërrmuese të rasteve. Qenë kundërshtarë të komunizmit, sepse në një mënyrë apo në një tjetër e njihnin komunizmin, ose njihnin njerëzit të cilët i paraqiteshin publikut si komunistë. Sigurisht që në një vend të vogël si Shqipëria lidhjet me fuqitë e huaja janë vendimtare. Nuk mund të quhen “kolaboracionistë”…. Kjo është një gjë fare-fare e qartë. Kishte njerëz të cilët e dinin mirë se komunizmi ishte armik i Shqipërisë, sepse ishte me Serbinë, kundër këtij vendi, e dinin mirë që ishte armik i njerëzimit.

Çka mund t’i shtohet tjetër këtij gjykimi që vjen nga një mendje që i është përkushtuar demokracisë - një parim në thelb tolerant ndaj çdo bindjeje politike, bartës i « mënyrës pluraliste të gjykimit », i hapur ndaj pjesëmarrjes së çdo opinioni personal në të ashtuquajturin « trup social » ; nga një erudit që s’ka se si të harrojë se një teori sociale si ajo e komunizmit mbetet gjithmonë në bazë të rrymave dhe lëvizjeve të sotme socialiste dhe socialdemokrate – si për shans, kundërshtarët e tij të mendimit dhe të ideologjisë ? Ndoshta duhet shtuar se syçelësia e tij të jep përshtypjen se vjen drejpërdrejt nga sallat e mitingjeve politike dhe besa, do të ishte fort e mirëpritur dhe veçanërisht ngrohëse për vdekatarët e thjeshtë sikur për shans, Meksi të na e kish kumtuar nga thellësia e viteve shtatëdhjetë ose tetëdhjetë e shekullit të shkuar… nga mesi i acarit komunist.

Në të kundërt, Lubonja është besa fort i matur në shprehje, përderisa shkruan « .. sigurisht nuk ka qenë punë e lavdishme, por e dënueshme, puna e atyre shqiptarëve që i dorëzuan kurorën e Shqipërisë Viktor Emanuelit dhe u futën në shërbim të pushtimit ». Çështja për të, ndoshta (them ndoshta pasi ai vetë nuk i hyn këtij shtegu) është masa e dënimit që ata meritonin. Dhe në këtë rast, çka vihet në dukje sot dhe kërkohet të riparohet është dënimi i tyre pa gjyq, mungesa e qëllimshme e dëshirës nga ana e fitimtarëve për të « dalluar midis tyre përgjegjësitë e ndryshme, rrethanat e ndryshme apo edhe padrejtësitë e ndryshme ». Asgjë s’mund t’i shtoj këtij gjykimi… e megjithë përpjekjen, nuk arrij të pajtohem me të kur mundohet të më bindë se « .. pritja me duartrokitje e italianëve dhe bashkëpunimi me ta, mes tjerash edhe për të zgjidhur çështjen e Kosovës, është një realitet kompleks në të cilin është e vështirë të ndash me thikë antipushtuesit nga një anë dhe kolaboracionistë nga ana tjetër ».

Vihem për një çast në vendin e atij që injoron këtë realitet kompleks – si edhe laryshinë befasuese të gjuhës shqipe – dhe mundohem të zbërthej kuptimin e fjalës anti-pushtues : kundër-pushtuesit = ai-që-nuk-toleron-atë-që-vjen-për-ta-pushtuar. Me mendje, me fjalë, me gjeste, me vepra – dhe menjëherë më shkon ndër mend shprehja e Meksit : Shqiptari me të huajin asnjëherë s’ka qenë tolerant. Pra çdo shqiptar është antipushtues. Kush mbetet kolaboracionist ?

Ja edhe dallimi thelbësor mes Meksit dhe Lubonjës : ndërsa i pari i bindet ligjit të tij universal se, meqënëse komunizmi është armik i njerëzimit, çdo armik i tij është domosdo miku ynë – dhe si i tillë, çdo mik i vrarë duhet të quhet sot dëshmor ; i dyti kërkon faljen dhe amëshimin në emër të specificitetit aq karakteristik të atij mjedisi të epokës – të ashtuquajturit përjashtim shqiptar – që nuk lejon kurrsesi përdorimin e thikës… as edhe kur është rasti për të ndarë antipushtuesin nga kolaboracionisti. Në se do të quhesha Ratzinger, amnestinë e të parit do ta kisha klasifikuar integriste ndërsa të të dytit revizioniste.

2. Në rastin tonë, më tepër se një amnesti, me plot gojën flitet për një rishikim të historisë. Bile ky i bekuari rishikim duhet të jetë integral, të prekë të gjitha palët, fituesit sikundër dhe humbësit. Sipas Meksit, pse jo edhe ata që gjetkë, quhen shkaktarë të asaj lufte. Për shembull, gjermanët e Hitlerit që deklaronin në çdo udhëkryq të Evropës se “ne jemi kalimtarë, nuk kemi punë me ju”. Bile sipas mitit meksian – pikërisht atij që i ka shpallur luftë Lubonja – edhe përpara se të ndërmerrnin operacionin e Dimrit dhe atë të Verës për të shfarosur partizanët, ju përsërisnin këtyre të fundit – duke patur si përkthyesa ballistët, natyrisht – se në asnjë mënyrë nuk donin të angazhoheshin në beteja me shqiptarët !

Gjynah vallahile që një dije e tillë e politikës së Rajhut të III çiftohet me një harresë fenomenale të fakteve – Borova e Ersekës, ku ata gjermanët e paangazhuar në 3 korrik 1943 masakruan plot 106 banorë të atij fshati : gra, fëmijë, pleq – që të gjithë shqiptarë safi ; vetë Tirana, ku në 4 shkurt 1944, SS-ët gjermanë të gjeneralit Fiztum dhe milicët shqiptarë të Xhaferr Devës, të atij Xhaferri që meriton të bëhet sot dëshmor, vranë 84 qytetarë të paemër në prag të portës. Fundja mirë gjermanët kalimtarë, po italjanët e Duçes në atë memorjen tuaj fëminore fenomenale të kohës së luftës z. Meksi, me ç’rast kishin deklaruar se ishin kalimtarë, apo të paangazhuar ?

Edhe nëse nuk ju kujtohet, për fat, kemi dëshminë e njërit prej atyre që duhet shpallur dëshmor, z. Mustafa Merlika – Kruja, në kohën e vet Kryeministër i qeverisë, ndoshta fashiste por ama shqiptare, i cili nuk përtyp aspak fjalët por i deklaron me plot gojën :
 « .. Vetëm një burrë ndjeu dhe paditi i pari në botë padrejtësitë e traktateve të ndryshme të paqes, dhe mbështeti me forcë t'admirueshme, me ngulm të pathyeshëm nevojën e ndryshimit për të mirën e të gjithëvet: Benito Mussolini, që lëshoi fjalinë e famshme paralajmëruese: "Traktatet nuk janë të përjetshme".
Por nuk u ndigjua. I bëri jehonë vetëm miku i tij i madh, udhëheqësi i kombit të madh gjerman Adolf Hitleri. Në rendin e ri që do të dalë nga fitorja e Boshtit, populli shqiptar, më së fundi, do të ketë bashkimin kombëtar në kufijtë e Shqipërisë më të madhe të pavarur, të bashkuar pazgjidhshmërisht me Italinë e Mussolinit nën skeptrin e M. T. Viktor Emanueli III.
Ky është fruti më madhështor që kombi shqiptar korr sot nga bashkimi me Italinë. Populli shqiptar nuk do të harrojë kurrë se sendërtimi i idealit të tij më të lartë kombëtar i detyrohet vlerës dhe sakrificës së ushtarit italian, gjenisë dhe vullnetit të Duçes, krijuesi i Shqipërisë së re, të Madhe e të pavarur
».

Më kjartë se kaq nuk mund të flitet dhe një i tillë patos të ngre peshë në hava, në atë kohë sikundër dhe në ditët e sotme – aq më tepër kur flitet për Shqipërinë e Madhe, shqiptarët trima dhe serbët e ligj. Por për fat të keq, bota nuk është e populluar vetëm nga shqiptarë dhe serbë. Diku më poshtë ka edhe grekë… dhe kur bën pjesë në atë ushtrinë e lavdishme shqiptare të asaj kohe në shërbim të italjanëve - sepse ajo quhej ushtri shqiptare, apo jo z. Meksi – nëse mburremi me Shqipërinë e Merlikave të asokohe « të re, të Madhe dhe të Pavarur… dhe të bashkuar pazgjidhshmërisht me Italinë e Mussolinit nën skeptrin e M. T. Viktor Emanueli III » përse duhet të habitemi kur këta fqinjët grekë na bëjnë përgjegjës për agresionin fashist kundër Greqisë, të atij tetori të vitit 1940 ?
Ndonëse Historia ende nuk mund të pretendojë të jetë një shkencë egzakte si arkitektura apo arkeologjia, ajo mbetet logjike dhe racionale. Sidoqoftë, nëse rishkrimi i kësaj Historie është pikërisht ky që na propozon Meksi, s’më mbetet gjë tjetër veçse të uroj Lubonjën së pari për idenë e tij dhe së dyti, për vlerat intelektuale të ithtarëve që ka mundur t’i bashkëngjisë çështjes – burra të vërtetë, dikur me mustaqe sot me bole, që pasi bënë Historinë, atë të tyren dhe të partisë që ata përfaqsuan përgjatë gjashtë vjetëve të para të tranzicionit demokratik – dhe me ato rezultate që tashmë ju njihen - i janë rikthyer rishkrimit të historisë të një tjetër tranzicioni. Atij komunist, që shumicën e tyre e nxorri nga anonimati i baltës të arave dhe nga banaliteti i kakërdhive të dhenve.

3. Pashmangshmërisht, rishikimi i Historisë së Luftës prek edhe temën e ndjeshme të numrit të pjesëmarrësve në të : partizanëve dhe ballistëve, fitimtarëve dhe hupësve, vrasësve dhe viktimave. Pa asnjë surprizë për të gjitha palët e interesuara, këto shifra duhen rishikuar. Sipas një matematike të thjeshtë – në se zbret ai i fitimtarëve partizanë, një tjetër duhet të rritet. Ndoshta, ai i hupësve ballistë. Vërtet, sa ishte numri i saktë i tyre ?

Ai që i ka mundur të numërojë ish-partizanët, Kryetari i Komisionit të Verifikimit z. Dashamir Shehi, thotë që ajo shifra prej 70.000 luftëtarësh në fund të Luftës, e përmendur nga burimet e PPSH, duhet reduktuar radikalisht në 4.200 syresh. Edhe pa i verifikuar llogaritjet e tij komplekse, jam plotësisht dakord me të. Bile i propozoj që edhe këtë numër të fundit ta rishikojë në zbritje dhe i sjell shembullin e Petraqit që sigurisht atij i ka shpëtuar. E pra Petraqit, Peçit për intimët – troç, vëllait të gjyshes sime – ju mbush mendja një ditë të dilte partizan dhe sipas zanatit të tij të hershëm u gradua kasapi i Shtabit të Përgjithshëm, diku pranë Vithkuqit… derisa po ajo mendje i tha të kthehej andej nga kish ardhur. Veçse kësaj rradhe, për të mos zhgënjyer shokët e Shtabit, në vend t’i binte mishit të mushkës, i ra dorës së tij me hanxharin e tij të kasapit. Për shkak të asaj jete që zgjodhi të bënte më pas, nuk e di se në ç’vend i ranë përfundimisht kockat dhe shpresoj që aty ku ndodhet tashmë prehet në paqe. Por jam i sigurt që askurrë ai rendi zyrave, as për të rregjistruar emrin diku, as për të kërkuar pensionin e veteranit.

Zaten, prej kohësh, sy të vemendshëm si dhe gojë të liga kanë qenë të mendjes se në të kundërt të Peçit, një numër i madh ballistësh dhe të tjerë xhaketakthyerësish të shkathët braktisën rradhët e dikurshme të organizatave të tyre të lavdishme dhe rendën për t’u hedhur në krahun e fituesve. Po kështu, edhe një numër i madh indiferentësh që nga shtëpitë e tyre të rehatshme panë në ç’drejtim ishte orientuar flugeri… pa llogaritur ata të tjerët që s’lanë vërtetim pa gjetur për të provuar se dikur paskëshin qenë partizanë – thjesht për të përfituar njëqind lekshin e veteranit të luftës ! Përpara logjikës të një riti të tillë të lashtë, askush nuk u habit – aq më pak udhëheqësit e saj të lavdishëm - se si arriti për shembull, Partia Demokratike e vitit 1991 të bënte 80.000 antarë brenda disa muajsh.

Fundja, ç’prishi send në se numri i partizanëve paskish qenë vetëm një e shtata e atij të përmendur dikur ? Bile edhe populli thotë diku : më mirë pak e sak ! Veçse, për hir të të vërtetës – asaj të Historisë që ju vuri emrin fitimtarëve - të gjithë Meksët dhe Shehët e dynjasë së sotme duhet t’i bëjnë të paktën një pyetje vehtes : si mundën këta 4.200 bile edhe më pak partizanë të bëjnë Luftën dhe të marrin pushtetin në fund të saj ? cili ishte ai numër minimum partizanësh, mjaftueshmërisht i nevojshëm për të nëpërkëmbur një klasë të tërë politike me në krye Baballarët e Kombit ?

Edhe në se ata nuk kanë mundur apo nuk kanë dashur t’ja bëjnë këtë pyetje vehtes, po jua jap unë atë përgjigje :
ajo « farë e keqe » e Lubonjës – apo « murtajë e keqe » e Meksit – erdhi në pushtet në rradhë të parë si pasojë e mediokritetit, e pasigurisë, e varfërisë të imagjinatës dhe e mungesës së kurajos të atyre që hiqeshin si mbrojtësit e « demokracisë » dhe të idealit republikan në Shqipëri ; dhe në rradhë të dytë, falë dinamizmit dhe fuqisë së PKSH, të aftësisë taktike të udhëheqësve të saj, të disiplinës, të vetëmohimit dhe të shpirtit luftarak të antarëve të saj.

Kështu pra, z. Meksi, ajo « zgjidhja politike e tyre që u bashkuan me Boshtin », nuk ishte thjesht « e gabuar » por katastrofike, me pasoja të rënda për vendin – dhe në rradhë të parë për ata vetë. A ka njeri sot të marrë guximin dhe t’ju përmendë atyre këtë mediokritet, këtë pasiguri politike, këtë mungesë të imagjinatës dhe të kurajos – përpara se të kërkojë rehabilitimin dhe shpalljen « dëshmorë të Kombit » ? A ka njeri që t’i gjykojë si përgjegjësit kryesorë për vendosjen e komunizmit – pikërisht për shkak të kolaboracionizmit dhe dritëshkurtësisë të zgjedhjes të aleancave me pushtuesin ?

4. Së fundi, dy fjalë lidhur me atë « vëllavrasjen mes shqiptarësh » - luftën civile – ose më mirë, sipas fjalorit në modë – të ashtuquajturën « luftë civile », atë gjenerator të spastrimeve, vrasjeve dhe likuidimeve pa gjyq që goditën një pjesë të klasës politike të vendit, bile edhe një pjesë të vetë atyre që morën pjesë në to. Gjithkush ka përpunuar variantin e vet të ngjarjeve, bile Lubonja shpreh bindjen se komunistët zhvillonin që në atë epokë revolucionin proletar për përmbysjen e klasave, krahas Luftës Nacional – Çlirimtare. Le t’ja nënështrojmë gjykimin tonë fakteve, të cilat mbeten kokëforta – si edhe paralelizmave me të tjera situata të ngjashme, të cilat moderojnë edhe pasionet e çastit.

Por, për t’i hyrë kësaj pune, duhet të lemë mënjanë përfitimet konjukturale sikundër dhe të tjera interesa partizane. Pasi në rradhë të parë dhe para së gjithash, kjo luftë civile apo « luftë klasash » ishte një larje hesapesh mes atyre që kishin të tilla – dhe për të larë të tilla hesape, nuk ka nevojë të jesh as komunist as proletar. Thjesht, i shtypur dhe i përbuzur, i dhunuar dhe i shfrytëzuar – në mos ziliqar dhe lakmiqar, hakmarrës dhe i dhunshëm – që të gjitha motive të vlefshme për të vrarë dhe për t’u vrarë kur mbretëron rrëmuja, vese të përjetshme të çdo njeriu. Aq më tepër kur një konflikt i armatosur, lufta e përbotshme, të furnizon njëherësh armën dhe kaosin dhe të heq të gjitha alibitë e mundshme : moralin, mëshirën, respektin për jetën, nënshtrimin ndaj autoritetit. Kështu ndodhi në Shqipëri dhe e njejta gjë ndodhi edhe në Francë, në atë vend të qytetëruar që na e përmend edhe Meksi si shembull të tolerancës ndaj Mareshallit Peten – përpara se të shtojë me ngut se kontributi i tij [në lëminë e kolaboracionizmit – shënimi im] është i njejti me atë të Lef Nosit apo Mustafa Krujës. Bën vaki z. Meksi që kontributi të ketë qenë në mos i njejtë, të paktën i ngjashëm – me atë diferencën e jahudinjve të përndjekur dhe të dorëzuar në rastin e parë apo të fshehur dhe të mbrojtur në të dytin – por përsa i përket dënimeve për bashkëpunim me armikun dhe kolaboracionizëm, edhe pse me gjyq, vështirë se gjen shembull tjetër të ngjashëm me Francën në Evropën perëndimore: 158.000 të gjykuar, 7.040 të dënuar me vdekje, 2.722 të dënuar me punë të detyruar të përjetshme, 10.434 me punë të detyruar të kufizuar në kohë, 60.000 të burgosur në korrik të vitit 1945 nga të cilët 26.529 të dënuar me masë burgimi, 57.852 të ndëshkuar nga gjyqi me masën e degradimit kombëtar (humbje të të drejtave civile), 300.000 të degraduar nga ana e Komiteteve të pastrimit profesional (humbje të të drejtave dhe privilegjeve të punës dhe të pensioneve), 120.000 të degraduar nga Administrata (të përjashtuar nga postet administrative dhe pa të drejtë pune)… Në total, gati 2.000.000 persona të prekur nga procesi i pastrimit kombëtar, nga të cilët 990.000 të arrestuar qoftë për disa ditë, muaj ose vite.. sa për egzekutimet (pa gjyq) nga ana e Rezistencës franceze gjatë dhe pas lufte për shkak të « bashkëpunimit dhe kolaboracionizmit » : 105.000 persona nga qershori 1944 deri në shkurt 1945, nga të cilët 50.000 vetëm në jug të Francës (nga Nica në Tuluzë – sipas të dhënave të shërbimeve të sigurimit ushtarak amerikan).

A mjafton kjo mënyrë e të kqyrurit të fenomenit për të rikthyer në jetë të vrarët ? për të lehtësuar dhimbjen e të afërmve, apo për të ngushëlluar familjet e tyre ? apo së fundi për të ndëshkuar vrasësit ? Aspak jo, sikundër nuk mjekon plagët as pohimi që vetë lufta është një e keqe radikale dhe vrastare, paçka se e bërë rregullisht nga njerëzit kundër të tjerëve njerëz. Sidoqoftë, çdo përgjigje përmban në vetvehte gjykimin që të tilla gjëma janë të pandara nga përmbysjet sociale. Në këtë vështrim, çdo datë e shquar në historinë e njerëzimit, çdo festë kombëtare në kujtesën e popullit, çdo ngjarje e shënuar në jetën e një vendi përmban njëkohësisht çlirimin dhe robërimin, parajsën dhe skëterrën. Sejcili, sipas vendit dhe implikimit në të, mund ta quajë lindje apo vdekje, dasmë apo zi, revolucion apo katastrofë. Dhe këtij ligji nuk i shpëton as 14 korriku francez i 1789 apo 28 nëntori shqiptar i 1912, as çlirimi i Kosovës as edhe ndërhyrja demokratike e Amerikanëve në Irak apo në Afganistan.

Çka mund të bëjnë të gjallët, pasi është larguar furtuna, pasi kanë varrosur të vrarët dhe i janë rikthyer jetës, është të përzgjedhin mes të vdekurve ata që meritojnë të prehen në Panteonin e Kombit : heronjtë, dëshmorët, martirët… dhe herë pas here, me rast përvjetoresh, përkujtimesh apo fundja edhe përmbysjesh të reja, t’i rikthehen atij Panteoni për t’a pastruar, riparuar pllakat ose korrigjuar emrat mbi to. Atë çka fundi i fundit, po mundohen të bëjnë deri-diku politikanët tonë sot, gjashtëdhjetë e kusur vjet pas fundit të asaj lufte. Përse pikërisht sot këta politikanë i janë rikthyer këtij Panteoni ? Përse nuk u investuan në këtë ndërmarrje kaq fisnike përgjatë gjithë atyre vjetëve të mëparshme të riparimit të krimeve dhe të katastrofave të komunizmit ?

Fundja, ç’rëndësi ka koha kur të paktën, njihen principet dhe vlerat në emër të të cilave ndërhyhet, në emër të të cilave do të rishkruhet kjo histori… Cilat janë pra këto principe dhe vlera në rastin tonë ? Ato të një Panteoni ku do të gjenden cip mbi cip « heronjtë » partizanë dhe « tradhtarët » e dikurshëm, xhelatët dhe viktimat, fituesit dhe humbësit ; që të gjithë të veshur me një cilësi të vetme, atë të të qenit fillimisht luftëtarë dhe më pas martirë. 

* * *

Kur guxoi dhe ndërmorri një hap të tillë si rehabilitimi i peshkopëve të ndëshkuar dhe të përjashtuar, ai Papa ynë i fillimit të këtij shkrimi vuri mbi kandar jo vetëm autoritetin e tij si Ati shpirtëror i katolikëve të botës mbarë por edhe atë çka quhet pagabueshmëri papale, të proklamuar një herë e mirë nga Piu i IXtë në 1870, nëpërmjet Kushtetutës dogmatike Pastor Æternus.
« … Papa i Romës […] gëzon, nëpërmjet ndihmesës qiellore që i është premtuar nga figura e Shën Pjetrit, pagabueshmërinë me të cilën Shëlbyesi i Shenjtë ka dashur të pajisë Kishën, kur kjo e fundit përcakton doktrinën e besimit dhe të moralit ».

Në mungesë pra të këtij autoriteti të patundur, do të dëshiroja të dija se në emër të kujt pagabueshmërie, ajo pjesë dominante (PD) e klasës tonë politike kërkon rehabilitimin e kolaboracionistëve të djeshëm. Nëse bota e sotme laike ka arritur të zgjidhë problemet e saj politike dhe të moralit edhe pa ndihmën e Shën Pjetrit apo të ndonjë kushtetute dogmatike, kjo gjë ka bërë vaki vetëm nëpërmjet pranimit të njëzëshëm të principeve dhe të vlerave universale, mes të cilave krahas demokracisë dhe respektit të jetës së njeriut, shkëlqen me të njejtën dritë edhe dënimi pa asnjë mëdyzje i fashizmit dhe i nazizmit - dhe me atë rast, nderimi për ata që luftuan dhe dhanë jetën kundër tij dhe aspak e kundërta, bashkëpunimi apo kolaboracionizmi.

Si rrjedhim, nëse dikush si Meksi kërkon të mohojë këtë realitet, ai nuk ka nevojë të fshihet pas argumentave anakronikë të fantazmës së komunizmit dhe pas sillogjizmave qesharakë : « Nuk është e rastit që Mustafa Kruja dhe Xhaferr Deva morën shtetësinë amerikane. Nuk ishte Amerika nga ato shtete që falte kolaboracionistët… pra, ata nuk ishin aspak kolaboracionistë ». Edhe pse nën hijen e flamurit me yje dhe shirita, dëshira rishkruese e Meksit shihet nga larg : fshirja një herë e mirë e asaj faqeje të Historisë që quhet Lufta Nacional Çlirimtare, dëshmitarët e fundit të të cilës po shuhen njëri pas tjetrit ; shlyerja deri edhe e gjurmave të kësaj Lufte në ndërgjegjen e atyre që do të vijnë pas… të kësaj përpjekjeje madhore që përvijoi profilin e epokës, sikundër ai Muri i Madh që përvijëzon kufirin e fundit të identitetit të kinezëve. Sidoqoftë, një ndërmarrje e turpshme, një gabim i rëndë përpara Historisë dhe interesave të vetë shqiptarëve pasi edhe në këtë rast, të mbledhësh nuk do të thotë forcërisht të përbashkosh.

Ajo çka përmban Meksin – dhe Meksët e tjerë - për momentin është vetëm grima e drojës, pikërisht ajo që i mungonte kolegut të tij Kalakula ose të singjashmit të tij Merlika-Kruja… ajo çka frenon pushtetin e tyre, është pamundësia e shqiptimit të një Pastor Æternus :
« Nëse dikush, që Zotit mos i pëlqeftë, do të marë guximin të kundërshtojë përcaktimin tonë, anathema të bjerë mbi të ».

 

33 Komente

Shkrim shume i mire Xixa, faleminderit.

 Nuk është e rastit që Mustafa Kruja dhe Xhaferr Deva morën shtetësinë amerikane. Nuk ishte Amerika nga ato shtete që falte kolaboracionistët… pra, ata nuk ishin aspak kolaboracionistë

Argumenta feminore, poor Meksi. A do mund gjermanet te rehabilitonin ose aq me shume te dekoronin ish shefat e Gestapos qe mori CIA pas luftes per te riformatuar sektorin e spiunazhit? Poor Meksi. 

Faleminderit xixa per shkrimin

Xixa.

Edhe pse je munduar te shkruash te kunderten e "teoris" Meksiane, nuk ke sjellur asgje te re, po je bashkangjitur kesaj " teorie".

Ne France jane denuar me gjyq, ne shqiperi Jo.

Kete thote edhe Meksi!

 

 

Jo, Meksi thotë që duhen shpallur dëshmorë apo heronj (vetëm se janë vrarë prej komunistëve...)

Shkrim tipik komunist. Alla Pilo Peristerce.

Ai qe e ka mizen nen kesule fillon te akuzoje te tjeret. A nuk po ben Xixa te njejten gje sic Lubonja ne anen tjeter ? Dmth Xixa rehabiliton kriminelet komuniste dhe Lubonja viktimat e ketyre krimineleve ?

Nder analizat me te dobeta dhe te njeanshme qe kam pare. Te kesh sot, ne vitin 2009, te njejtin lexim te ngjarjeve sic me 1950 nga Enver Hoxha, kjo eshte dicka e vajtueshme.

Te mos arrish te analizosh si historian gjithcka ka ndodhur, duke mos arritur te shohesh prapa synimeve te njerit dhe tjetrit, kjo eshte pandershmeri intelektuale.

Nuk e njoh Mustafa Merliken. Nuk kam lexuar asgje nga ai. Por ato tre rreshta qe lexova nga ai, te cituara nga Xixa, flasin shume. Nje historian i vertete i vendos ato fjale ne kontekstin e tyre :

Mustafa Merlika, kuptohet qe ishte nje kolaboracionist. Nje kuisling. Kjo nuk diskutohet. Por a nuk mundet historiani Xixa te analizoje dhe arsyet e Krujes ? Shikojeni ne vete fjalet e tij :

Merlika dhe shume te tjere, ne dallim nga harresa e kobshme e trimave te analizave te sotme dylekeshe, nuk e kishin harruar asnjehere se gjysma e Shqiperise masakrohej qe prej nja 60 vjetesh nga fqinjet e tyre veriore serbe. Por eshte e ditur kjo tashme : shumekujt sot nuk i behet vone per keto pune, as nuk do t'ia dije per masakrat e serbeve ne Kosove e Shqiperi bashke !!!

Dhe kjo i ben keta historiane te veteshpallur qe te damkosin pernjehere me vulen e tradhtise ca njerez qe enderronin per nje Shqiperi pa Serbe mbi krye. A ka zgjedhur Merlika rrugen e duhur ? Jo, aspak. Por ai duhet kuptuar (dhe ketu ka shume te drejte Lubonja kur thote qe ata duhen analizuar dhe kuptuar, edhe pse nuk jemi dakort me ta).

Jo me larg se dy dite me pare, ne Serbi u denuan me nga 20 vjet burg tre oficere serbe qe kane marre pjese ne masakren e Suharekes. 48 vete te masakruar. Lexoni shtypin europian per kete ngjarje.

16 femije,
2 foshnja,
1 grua shtatzane,
1 plake 100 vjecare.

Te plagosurit e bere fertele nga granatat e hedhura ne shtepine e mbyllur nga jashte, jane derguar ne ate bote me nga nje plumb ne koke.

Shkoni dhe shikoni me syte tuaj lapidarin e ngritur ne fshat, lexoni emrat, lexoni datelindjet dhe diten e vdekjes, per nje dite. Dhe pastaj ejani ketu e me beni llogje komunistesh me tradhtare e kuislinge.

Historiane pazaresh, kjo eshte kollaj te behet. Zgjidh nje krah, dhe mbeshtillja kunder krahut tjeter. Kjo nuk eshte te jesh historian, por thjesht matrapaz, asgje tjeter.

Kush ishte tradhtar ? Enver Hoxha qe shkonte pas prapanicave te Miladin Popovic dhe Dushan Mugoshes, apo nje ballist i thjeshte qe ishte aq i verbuar per Kosoven sa te bashkohej me pushtuesin ? A nuk mund te shihni prapa synimeve te njerit dhe tjetrit ?

C'synonte Enver Hoxha ?
C'synonte Ballist Zogisti ?

Ku shkuan demokratet e vertete, njerezit e shkolluar te viteve 30, nder vitet me te ndritura te inteligjencies shqiptare ? "Ne te s'emes" shkuan, sic i pelqente Enver Hoxhes te shprehej nganjehere. Me nga nje plumb ne koke, neper terkuza trekembeshash. E kush ngeli ? Ngelen vetem Pilua, Ritua, e Kocua. E plot -ua -ua te tjere.

Por une e kuptoj fort mire qe ketu shumekujt nuk ia ndjen palla per Kosoven, te pakten jo aq sa per te mos mbushur sallat e kongreseve me bilete 50 mije lekeshe per te pare Bregovicet e Beogradit.

Nejse. Vazhdoni me shtremberimet e historise, vazhdoni me komunizmat tuaj te Ce Guevarave dhe Marksave. Blini bluza te stampuara : "I'm enverist, so what ?", ose "It's so cool to be communist".

 Sa per muhabet, para se te fillosh alla Bab Myslymce, shif te blogu i xixes dhe lexo c'ka thene gjate e gjere dhe per ato muhabetet qe permend ti me miladin popovic etj etj

e.

Xixa harron qellimisht dialektiken e jetes.

Meksi eshte shprehur sot, jo ne '45.

Sikur Shqiperia te ishte si Franca ne '45 e ne vazhdim , eshte mese e qarte se nuk do ekzistonte ligji i demshperblimi i te persekutuarve,e nuk do ishte hapur ky debat.

Shteti i se drejtes do jepte secilit vendin qe meritonte, shumica do merrte degradimin social, humbjen e se drejtes qe te punonte ne administrat.

Jo pa qellim Xixa, nuk shtjellon me gjate se ato frances te denuar me burgim, ishin anetar te partis naziste, kishte edhe ato qe ishin SS.

Turbullimi i çeshtjes i sherben vetem kriminelave si Ramizi e Nexhmija me ndjeksit e tyre.

Lumidrin, shikoje fjalën e Berluskonit sot me rastin e festës së çlirimit të Italisë... "Për pjestarët e Salo-së (të krahasuar me ballistët apo legalistët tan&eumlsmiley, mund të ndjejmë keqardhje, sepse dhe ata mendonin se luftonin për një çështje të rëndësishme... por nuk mund t'i nderojmë"

... Pastaj, po të të mos të mjaftojë fjala e Berluskonit... shiko fjalën e Ministrit të Mbrojtjes në Altare della Patria... dhe mos harro prejardhjen politike të ati ministri smiley ... Meksi duhet të jetojë tre jetë që të kuptojë se çdo të thotë të kuptosh gjakun e derdhur për liri dhe se ç'duhet të ndjejë për të tjerët.

e.

E para nuk mund te krahasosh djemt e Salo-s me balliste apo zogiste, je komplet gabim.

E dyta djemt e Salo-s vazhduan ti qendrojne besnik marrveshjeve te Musolinit me Hitlerin.

E treta, Italia sikur te kishte kaluar nje diktature gjakatare e skizofrenike si e jona, sot dejmt e salo-s do ishin heroj.

Po ta perseris, Shqiperia te vendoste nje sistem demokratik perendimor ne '45, ky kapitull do ishte i mbyllur.

Lumidrin,

më se një herë kemi debatuar bashkë pêr kêtê têmë të luftës dhe e njoh mirë ndjeshmërinë tënde, të cilën e respektoj. Megjithatë, vazhdoj të mendoj se ti gabohesh.

Kjo çështja e pranimit/refuzimit të bashkëpunimit me fashizmin ose nazizmin gjatë luftës së dytë pêr fat të keq është nga të rrallat që nuk pranon dialektikën e jetës - siç e quan edhe ti. Flas në emêr tê "standardeve" të pranuara njëzëri nga Evropa, të cilat nuk kanë ndryshuar aspak edhe pas shembjes së komunizmit. Edrus të rikujton qëndrimin e Berluskonit që edhe vetë Zoti e di se sa larg nga komunizmi qëndron; unë mund të të rikujtoj atë të Sarkozisë që detyroi mbarë shkollat e vendit të vet të lexojnë një letër të mykur të një djaloshi komunist para se të pushkoatohej nga nazistët. Bile edhe shembulli i Francës që ke patur rast të lexosh në këtë shkrim flet vetëm pêr atë aspekt "larje hesapesh" që mbretëronte në atë kohë gjithandej - me gjyq ose pa gjyq.

Sa pêr atë që pêrmend mê lart se sikur Shqipëria - lavdi Zotit - atij Zoti që pêshtynë në fytyrë pikërisht ata burra politikë shqiptarë që i hapën rrugën bulevard vendosjes së komunizmit - pra sikur Shqipëria të ishte bërë vend demokratik në 1945, askush sot - bile ti i pari -  nuk do të ishe ngritur për të shtënë në Panteonin e Kombit të gjithë ata partizanë ose rezistentë antifashistë që do të ishin pushkatuar apo vrarë me gjyq (dhe pa gjyq) nga fituesit e asaj lufte.

Hurbinek,

Sinqerisht, më vjen keq që po humb kohën duke t'u përgjigjur - pasi duke mos patur Internet më duhet të ulem në një kafe për të shkruar. Por sidoqoftë, duke ndjekur fillin tënd te mendimit , jam krejt i lumtur nga ky lloj komenti, pasi kur vjen nga një mendje si ajo tendja është më shumë se një kompliment.

Të falemnderoj pasi kënaqësia e këtij komenti është krejt për mua.

 Xixa, ti je komunist.

nuk shkruan si komunist, je komunist. Nga ata qe vejne qerren para buajve.

kur ra komunizmi yt i ndyre dhe idjot ne Tirane mbeten kater pese ndertesa te ndertuara nga Ahmet Zogu dhe Italia. 

Komunistet e tu kane qene aq te zotet per te "luftuar" sa çkane qene te zotet te ndertojne Kombinatin Metalurgjik "Celiku i Partise".

E "fituam" luften, right? Po si u be more Xixe komunisti qe e humbem lirine?

I dhane kuroren Viktor Emanuelit? Po si u be more Xixke qe mbasi fituam luften dhe humbem lirine - nen udheheqjen e ca horrave qe skishin zene kurre pune me dore ja dhuruam "kuroren" sa Titos, sa Stalinit, sa Maos, te gjithe horra e koqe kanari  gjakatare dhe kriminele...qe ja dhuronim "kuroren" dhe i lepinim bathen te parit qe na dilte perpara dhe na jepte ca "ndihma internacionaliste" ose me mire ca plehra te vjetra - makineri te ngjyera rishtas dhe ca rraqe. 

komunizmi eshte i pavdekshem...per sa kohe do te kete ca dembela qe i presin gjerat nga te tjeret ne forme ndihme internacionaliste...dhe nderkohe bejne bla, bla, bla...si puna e kesaj Xixkes qe as ndrin e as ngroh...

Komunist.

Gjon, c'te mire sjellin keto akuzat e tua ndaj Xixes? Per mua, si administrator i faqes, ato vetem prishin pune. Merzisin nje njeri qe shkruan ketu, dhe inkurajojne te tjere qe te fillojne te shajne lart e poshte "Komunist!" apo "Fashist!". 

S'behet debat keshtu. 

Gjon,

Nese s'arrin te diskutosh ne menyre te qete dhe te njerezishme, pa fyer pjesemarresit e tjere, atehere me mire mos ju fut diskutimit perndryshe s'do te kemi zgjidhje tjeter vecse ti fshijme ato qe shkruan.

Ll.

Xixa.

Mos te hyjme ne kerkim te "vertetes absolute te Aristotelit" , ku pa tjeter do na sjelle ne ate pike qe pohimet tona ti mohojme.

Solla si argument " dialektiken" e jetes, per arsyen e pamohushme se ne keto ngjarje kudo ne rruzullin toksor ka nje rol mese te rendesishem.

 Sarkozy ka gjetur kete leter, te djaloshit komunist , nuk ka pasur asnje mundesi te gjej nje leter te nje djaloshi antikomunist.

Besoj se e kupton.

Te njesosh nazistet francez, Salon, me nacionalistet Shqiptar eshte mosnjohje e se vertetes, devijim per qellime te forta ideologjike.

Arsyeja tjeter qe gabon eshte se ti vazhdon me te njejten menyre ti quash te gjithe pa perjashtim  "bashkepunetor te nazizmit", ku e verteta eshte se nuk ke asnje mundesi te vertetosh fajsin e te gjithve.

Xixa,

sa per paragrafin e dyte, jam me se i bindur se nuk njeh historin e Shqiperis, nuk njeh Shqiptaret, dhe mos kujto se vendi yne ka lindur me 8 nentor 1941.

 

 

 

 I ftoj te gjithe ata qe kujtojne qe Shqiperia ka lindur me 8 Nonetor 1941 te mbledhin rraqet dhe te shporren ne Korene e Veriut ku ka triumfuar komunizmi i tyre i qelbur.

 

 PMusaraj dhe LL,

kuptoj dhe pranoj qortimet tuaja. nuk kam asgje me Xixen personalisht. Mllefi eshte me komunizmin. Edhe une kam ca kohe qe mendoj se Peshku nuk me shkon fort per shtat...ca si i ideologjizuar...

Pyeta e fundit: çfare ndryshimi ka Nazizmi nga Komunizmi?

 

 

Ai që i ka mundur të numërojë ish-partizanët, Kryetari i Komisionit të Verifikimit z. Dashamir Shehi, thotë që ajo shifra prej 70.000 luftëtarësh në fund të Luftës, e përmendur nga burimet e PPSH, duhet reduktuar radikalisht në 4.200 syresh. Edhe pa i verifikuar llogaritjet e tij komplekse, jam plotësisht dakord me të.

Sipas Anglezeve, qe besoj se dinin me mire se ata kerkonin furnzime, flitet per 20,000 vete. Mund te lexoni me teper ne librin e Roderick Bailey "Provinca me e egert: SOE ne vendin e Shqiponjave"

Kuptohet jo te gjithe nga ky 20,000 ishin komuniste. Ndoshta kjo shpjegon edhe nr e Dash Shehit..Shehi ka numru vec kamunistat. Tjeret kane qene barinj toske.

 Qysh nga vlersimi qe Xixa i ben mendimit te Lubonjes ne krahasim me mendimin e Meksit, e kuptova thelbin e tij, megjithate une e lexova deri ne fund ndonse i gjate. Ato faktet mbi Francen e viteve pas luftes se 2B, ishin interesante, veç Xixa nuk e di se pikerisht ne ato vite, ne shum vende perendimore (edhe USA) kishte nje perndiekje qe nuk ndryshonin shume me lindjen, dhe te marresh per baze pikerisht keto shembuj negative te Frances dhe vendeve te tjera perendimore , eshte shembulli me i keq. Utopia apo genjeshtra se, ne keto vende (perendimore dhe lindore) ka ekzistuar demokracia, eshte ushqimi shpirteror me i keq qe eshte hedhur ndonjehere nga mediat. Sepse demokraci ka patur per fituesit e pushtetit por jo per popullin, aq me keq per kundershtaret qe jane perndjekur. Demokraci, ka filluar aty nga vitet 60-70 (ne perendim) dhe eshte hecur dalngadal drejt nje demokratizimi te metejshem, deri diku dhe ne lindje (ku filluan te lejoheshin disa gjera) e me pas dhe ne 1990 e kendej, ku lindja u demokratizua edhe pak me shume se perendimi i cili sot duket qe ka nje demokraci me te vogel/kufizuar  se lindja.  

Sa per tezen qe Koloboracionistet kane bashkpunuar me fashizmin, nazizmin dhe jane vrare nga ligjet e luftes, pikerisht ne (mendja e sotme) duhet te denojme, sepse te vrasesh nje njeri pa gjyq, mua me duket se ai pushtet e ka nis keq. Po keshtu dhe per Xhevdet Xhafen (ne mos gaboj per emrin) qe ka vrare pa gjyq, mendoj se duhet denuar. Te gjithe ata qe jane perfshire direkt ne vrasjen e shqiptarit (qofte ky, fashist, komunist, feudal, borgjez, revolucionar) , mendoj se nuk kane vend ne Panteonin (po perdor shprehjen e Xixes) shqiptar. Mirpo kjo kerkon nje studim/hulumtim te hollsishem.

Sa per ndarjen e shqiptarve ne dy kampe, disa me Boshtin dhe disa me Aleatet, ku shumica u vendosen me Aleatet, kjo ishte pune botkuptimi, qe nuk u vihet faj, veç duhet theksuar se shqiptaret nuk fituan asgje nga lidhja me Aleatet dhe lufta kunder Boshtit. 

Po citoj Xixen:

Cka mund te bejne te gjallet, pasi largohet furtuna  ...

Pas luftes kjo pyetje qe shtrohet para gjithe paléve, mundon me teper palen humbese... Ne librin e tij "Plädoyer per Gjermanine"  Dr. jur. Rainer Barzel, nje nga anetaret me te vjeter ne Bundestag, shkruan nder te tjera: "Ne civilet e thjeshte qe mbijetuam (L2B),  ndryshe nga 1,3 milion gjermanet e zhdukur...., u gjendem perpara pyetjes perse, per cfare mbijetuam; cfare na priste pa luftes?"

Sigurisht: pergjegjesia dhe ne te njejten kohe mesimi i hidhur ....

 

p.s. per Gjon Cima, lexoje edhe njehere prurjen e Xixes, s´paske kuptuar gje.. 

Ja disa fragmente të një artikulli rreth fjalës së Berluskonit dje:

... pur chiedendo «rispetto per tutti i caduti» non esita a definire i Repubblichini «quelli che hanno combattuto dalla parte sbagliata».
edhe pse kërkon «respekt për gjithë të rënët» nuk heziton që t'i quajë republikanët «ata që kanë luftuar në anën e gabuar»

«La Resistenza è uno dei valori fondanti della nazione».
«Rezistenca* është një nga vlerat themeluese të kombit»

*- me rezistencë nënkupton luftën antifashiste

 

Tani nuk e mora vesh lidhjen midis amnistise papale dhe perpjekjeve per te risifonuar rrymat e ndryshme devijuese te kishes katolike me rehabilitimin e nuk e di kujt... viktimave, - me nje fjale.

Shkurt e shtruar, viktimat jane te fashizmit, te luftes, te ballisteve, te komunisteve, te hakmarrjeve, te sistemit, etj etj etj .... si rehabilitohen te gjitha keto?

cfare fare (seme, seed)  emeruesi te perbashket duhet te kene keto lloje viktimash, apo me sakte, keto viktima me agresore kaq te ndryshem, qe te rehabilitohen te gjitha, por me kushtin qe te mos heqesh dore nga morali dhe parimet?

Sepse po u rehabilitua bashkepunetori kunder kombit dhe interesave te tij, c'behet me viktimat qe rane ne vije te zjarrit per te mbrojtur po kete komb dhe interesat e tij? 

Parimisht dhe moralisht, nuk mund te rehabilitosh njeren pa poshteruar tjetren.

Fundi i fundit, PSE DUHET TE REHABILITOJME GJE? Ne aspektin e "te parit para", drejt te ardhmes, perparimit, valle eshte mosrehabilitimi i armiqve dhe i armiqve te armiqve qe po na mban mbrapa? Apo thua valle Shqiperia nuk la arritje pa kapur dhe i paska mbetur vetem kjo gje... rehabiLESHtimi.

                                                      *  *  *

përse duhet të habitemi kur këta fqinjët grekë na bëjnë përgjegjës për agresionin fashist kundër Greqisë, të atij tetori të vitit 1940 ?
Ndonëse Historia ende nuk mund të pretendojë të jetë një shkencë egzakte si arkitektura apo arkeologjia, ajo mbetet logjike dhe racionale
 

Ja perse; dhe jo vetem te mos habitesh, por qe ta kesh te qarte fare. - Nuk e di e kujt eshte kjo thenia e mesiperme, e Xixes, Mexit apo Ljubos, por ta them une PSE-ne.

Sepse greket nuk po na bejne pergjegjes per shkak te asaj qe ndodhi asokohe, por per te vetmin shkak SEPSE JEMI SHQIPTARE. Kete gje duhet ta kishit kuptuar tashme, dhe me duket leshtesi e vertete qe ende te ngresh pyetje te tilla. Nese ajo qe them une nuk eshte e vertete, te plas une nje pyetje turinjve: PSE NUK BEJNE PERGJEGJES ITALIANIN; AGRESORIN PER-SE? Por i vetmi pergjegjes qe ka mbetur ne histori per nje lufte Italo-Greke eshte nje shqiptar?

Zot na ruaj te kete ende njerez aq te leshte sa te mos e kene kuptuar urrejtjen patologjike qe kane greket kunder shqiptareve! Alvanofobi, ashtu e ka emrin.

e.

Meqense je shume i ndjeshem kundrejt atyre qe dhane jaten ne lufte kunder okupatorit, te lutem mund te me thuash sa ballista u vrane ne perpjekje per te marre Gjirokastren kunder Italianeve.

Ti më thuaj një gjirokastrit ballist njëherë smiley

mit'hat bej frasheri, kryetari i ballit kombetar

Sa per luften Italo-Greke, duhet thene se, me konventat nderkombetare te pranuara boterisht nga te gjitha palet; nje vend i pushtuar nuk mund te mbaje pergjegjesi per ç'ka ndodh me trupat e tij te komanduara nga pushtuesi, apo nga nje qeveri kukull. Pra Shqiperia e pushtuar nga trupat italiane (nderkoh qe pushtimi i vertete kish filluar para 7 prillit 1939, me blerjen e krereve te disa fiseve dhe qeveritarve shqiptare nga Italia) , nuk mban pergjegjesi per pushtimin e Greqise nga ana e Italise dhe perdorimin e 200-300 ushtarve shqiptare nga ky pushtues. Pretendimet Greke jane thjesht pretekste, per te justifikuar pushtimin e çamerise dhe traktatet qe i thane padrejtesisht kesaj tokat shqiptare. 

personalisht po te kisha qene ne kohen e luftes do isha vene ne anen e ballisteve. besoj.

sepse me ballin ishin te gjithe ata qe e donin shqiperine per shqiperi, ata qe luftonin per interesat e kombit, ata qe besonin te shqiperia si toke e shqiptareve, (mos te harrojme sa jemi talle me parullen balliste "shqiperia e shqiptareve), duhet te kemi parasysh se gjate luftes se dyte boterore shqiperia i kishte kufinjte ne nish, dhe me pas pasi UNCSH carmatosi kosovaret serbet bene masakra, per mua ata qe kane bere masakrat shqiptare te buzemadhes ne kukes, te mneles e te vigut ne shkoder, te tivarit, ata jane per tu denuar. dhe per t'ua shkule vorrin prej varrezave te deshmoreve e per t'ua hudhe ne ndonje kanal.

a mundet kush ketu me thane se familja e frasherve, me teper avdyli me te bijte kane qene antishqipetare? antikombetare? ndersa une mundem me plot gojen te them se te gjithe komunistet pa perjashtim, edhe ata qe jane ketu, jane te gjithe antikombetare, sepse vete fjala komunist eshte antikombetare, do te thote internacionalist, pra se ka kombin si baze po bashkimin e kombeve. nese do shpikim nje komunizem nacionalist atehere dalim te nacional socializmi, ku do keni frike me e pranu.

keshtu qe perfundimisht e thjeshte pasaniket nacionaliste shqiptare meritojne te rehabilitohen e te kete nja 500 bulevarde ne cdo qyetet shqiptar me emrin Mit'hat Frasheri.

 

c'ja ke fut kot o shkinaks. qe ballistet bashkepunuan me fashistet dhe nazistet me pas nuk ka asnje dyshim, mjafton te shohesh arkivat, do te shohesh gjithe operacionet e pushtuesve ne bashkepunim me ballin.a e ke pare ate videon kur vijne fashistet ne tirane dhe krijojne qeverine fashiste shqiptare? po ate videon tjeter e ke pare kur "patriotet" shkojne ne Rome dhe i dorezojne mbretit kuroren e Shqiperise dhe pavaresine bashke me te? Te thuash qe balli paska qene atdhetar, paskan dashur shqiperine toke te shqiptareve ky eshte budallik - nuk ka sesi te donin ata "shqiperine toke te shqiptareve" nderkohe qe pranuan pushtuesit dhe thjesht propaganden e tyre per Shqeperine etnike. Po ata shqiptaret qe formuan divizionin SS Scanderbeg, apo patriote dhe ata? komunizmi eshte tjeter gje, dhe internacionalja komuniste eshte tjeter gje dhe komunizmi eshte me teper se nje fjale qe s'mund te jete kurre si e vetme antikombetare. komunizmi nacionalist=nacional socializmin??? smiley si keshtu? 

t'ja shkulesh ti "vorrin" e t'ja hedhesh ne kanal? kujt atyre qe dhane jeten per te pare nje Shqiperi te lire?! Atyre do u shkulesh "vorrin" ti o patriot i madh? 

shkinakso, ja ke fut krejt kot!

Dhe kete e ben jo dhe aq sepse nuk di, por sepse zgjedhjet i ben te gabuara thjesht per shkak te urrejtjes se pabazuar (fale mosdijes - paradoks?!?) per nje klase, grup politik, ushtarak apo thjesht pale. E kam fjalen per komunistet.

Ballistet ishin dhe mbeten historikisht bashkepunetore te pushtuesit. Nuk ka fare, po fare fare rendesi se me cfare llogjike apo per c'shkak iu bashkuan pushtuesit. Nese te gjithe shqiptaret do te ishin pale me ballistet/bashkepunetoret, edhe sot e kesaj dite do te ishim bashkepunetore te aksit. Pra do te ishim ne krah te humbesve, dhe kjo do te kishte pasoja teper, teper te renda ndoshta katastrofike per vete egzistencen tone si komb.

Nga ana tjeter, asaj pale nuk iu bashkuan me shume se njady mije veta; dhe eshte perseri gabim katastrofik qe te konsiderosh vetem kete pale si patriotike dhe te thuash qe krejt pjesa tjeter e kombit tone ishte e paditur, antikombetare, antipatriotike, anti-shqiperi.

Ti vete me deshiren tende zgjedh te ishe pale me nje grup aq te vogel, aq te parendesishem, kundrejt nje kombi te tere, nje grup qe fundi i fundit ka qene nje nga "njollat e turpshme ne biografine" e kombit tone te pasluftes. Vetem sot, kur nuk eshte per gje qe turpi te haet me buke e kur historia nuk ka me vlere, ai fare cibani i qelbur ka filluar te levdohet. Dhe edhe kjo, si ta thashe me lart, behet per shkak te urrejtjes ndaj nje klase politike qe fundi i fundit, siguroi egzistencen e kombit shqiptar dhe Shqiperise per plot 50 vjet rresht, dhe shnderroi ne shkence te mirefillte kulturen, gjuhen, traditen dhe historine e shqiptareve.

Te tjerat i thua nga mosinformimi i mire.

ajo « farë e keqe » e Lubonjës – apo « murtajë e keqe » e Meksit – erdhi në pushtet në rradhë të parë si pasojë e mediokritetit, e pasigurisë, e varfërisë të imagjinatës dhe e mungesës së kurajos të atyre që hiqeshin si mbrojtësit e « demokracisë » dhe të idealit republikan në Shqipëri ; dhe në rradhë të dytë, falë dinamizmit dhe fuqisë së PKSH, të aftësisë taktike të udhëheqësve të saj, të disiplinës, të vetëmohimit dhe të shpirtit luftarak të antarëve të saj........5 YJE!!!

Kështu pra, z. Meksi, ajo « zgjidhja politike e tyre që u bashkuan me Boshtin », nuk ishte thjesht « e gabuar » por katastrofike, me pasoja të rënda për vendin – dhe në rradhë të parë për ata vetë.

 

Me pelqen ftohtesia ne gjykim e xixes. Duke patur parasysh dhe pozicionimin qe ka patur ne artikuj te meparshem, mund te them me plot gojen se ne kete artikull ka shkruar me nje objektivitet per tu admiruar.

edhe pyetjet qe shtron me poshte jane shume interesante:

A ka njeri sot të marrë guximin dhe t’ju përmendë atyre këtë mediokritet, këtë pasiguri politike, këtë mungesë të imagjinatës dhe të kurajos – përpara se të kërkojë rehabilitimin dhe shpalljen « dëshmorë të Kombit » ? A ka njeri që t’i gjykojë si përgjegjësit kryesorë për vendosjen e komunizmit – pikërisht për shkak të kolaboracionizmit dhe dritëshkurtësisë të zgjedhjes të aleancave me pushtuesin ?

Pra po kerkojme qe drejtuesit e kombit (pavaresisht kohes) te mbajne pergjegjesi per cfare nuk kane bere, jo vetem per cfare kane bere. Megjithese eshte shume tunduese, kam frike se kjo eshte dicka qe mund ta gjykoje vetem historia dhe brezat pasardhes t'i shikojne si gabime apo si mundesi te humbura.

Une besoj se bashkepunimi i Ballit me pushtuesin ka rritur paranojen e luftes se brendshme dhe armikut te brendshem. (per armikun e jashtem, do sillja si shembull "diversantet" e derguar nga CIA (te dokumentuar mbi 300) qe mendoj se kane patur efekt negativ ne perceptimin e botes se jashtme dhe rrezikut nga perendimi). Megjithate, nuk mund te besh fajtor keta per cfare beri komunizmi. Ne fund te fundit njeriu e ka vete ne dore veten dhe nuk mund te fajesosh rrethanat ne te cilat je rritur per cdo gabim qe ke bere. Nese zgjedhja e gabuar e Ballit eshte nje shembull i Shqiperie te lene ne balte nga ata qe kishin pranuar pergjegjesine ta udhehiqnin kete vend, komunizmi ka fajet e veta dhe pergjegjesite e veta per cfare ndodhen ne vazhdim.

Çka mund t’i shtohet tjetër këtij gjykimi që vjen nga një mendje që i është përkushtuar demokracisë - një parim në thelb tolerant ndaj çdo bindjeje politike, bartës i « mënyrës pluraliste të gjykimit », i hapur ndaj pjesëmarrjes së çdo opinioni personal në të ashtuquajturin « trup social » ; nga një erudit që s’ka se si të harrojë se një teori sociale si ajo e komunizmit mbetet gjithmonë në bazë të rrymave dhe lëvizjeve të sotme socialiste dhe socialdemokrate – si për shans, kundërshtarët e tij të mendimit dhe të ideologjisë ?

Xixa,

Mund edhe te mos e kem kuptuar mire, po meqense nuk e ke shtjelluar, kush jane teorite rrymat dhe levizjet sociale sot qe marrin per baze komunizmin?

Dhe sikur te perdorej nje gjykim simetrik ne vleresimin historik te ideologjive, a mund te thuhet se fashizmi eshte baza e teorive te djathta (konservatore, neokonservatore)?

Kam frike se me kete llogjike shume shpejt do perfundojme gjysma fashiste dhe gjysma komuniste. Vaj medet "trupi social" pasketaj.

 Ujku i Zi,

Meqe midis fashizmit dhe komunizmit nuk ka ndonje ndryshim - perveç faktit qe ne fashizem prona private lejohej - mos prit nga Xix Komunisti perveçse apologji te te dyjave ketyre fatkeqesive per njerezimin.

Për të komentuar tek Peshku pa ujë, ju duhet të identifikoheni ose të regjistroheni (regjistrimi është falas).