mehmeti e merushja

Ate dite kishte patur shume trafik. Dhe Mehmetit si durohej. Kishte menduar te nisej pak me heret, por pastaj ishte ndalur ne divanin te dhoma e hyrjes dhe kishte nisur te mendohej. Si ishin?! A kishin ndryshuar?! A i kishte marre malli?! Merushja a kish ndryshuar?! Me njemije pyetje ne kokë, me mallin që i kish gërryer zemrën trashmë drejt fundit, e kish zënë gjumi. Një gjumë i lehtë, nga ata që të zënë para ngjarjeve të mëdha, para atyre ngjarjeve që të ndryshojnë jetën. Pastaj ishte zgjuar i lumtur, por menjëherë sa kish parë orën ishte zemruar me vetën. Si kish mundur, si kish mundur të flinte në një çast të tillë, si e kish zënë gjumi atë që kishte pesëdhjetë vite që nuk flinte një natë i qetë. Pikërisht atë çast. Dhe pastaj trafiku, qyteti i zhurmëshëm, njerëzit që nuk duan t'ia dinë se ty po të ndryshon jeta pikërisht sot, dhe çirren e bërtasin se bëhën vonë për në punë, për në punët e tyre të rëndomta, për në përditshmërinë e tyre aq monotone, sa edhe borive u bien për forcë zakoni. E atij i kish munguar pikërisht përditshmëria, kishte bërë një jetë endacake, sa në një shtet në tjetrin, duke ëndërruar jetën monotone me familjene tij, më Merushen e tij, me fëmijët e tij. Ti shihte të bëheshin burra e të ishin gjithnjë fëmijët e tij. E tashmë trafiku. Boritë e makinave që nuk të lënë të mëndosh, e Merushja e tij me djalin e madh që janë duke zbritur nga avioni. E atëherë ai shpreson që të paktën sot avioni të ishte nisur me vonesë. Sa të donte të vononte, por të vononte. Do të priste sa të donin në aeroport, me sytë hapur gjatë gjithë kohës, vetëm avioni të vinte me vonesë sot! Makinat lëvizin, ecin edhe pak, dhe ai ecën, shtyhet tutje, mendon se si jemi pjesë e kësaj shoqërie që ecen me një hap të njëtrajtshëm, që nuk na lë të ikim në asnëj mënyrë, se nëse guxojmë të dalim prej rradhës, atëherë do të hamë gjobën, prandaj është mirë të rrish në rradhë, të jesh një prej të gjithëve, e pastaj të qënit një prej të gjithëvë të bëhët e rëndë, por nuk ik dot, kë ngelur i bllokuar në mes të trafikut, dhe nuk lëviz dot, se edhe korsia e urgjencës është e zënë nga kamionistët që s'të lënë të lëvizësh duke e zënë gjysëm e korsisë. Se për ters rruga për në aeroport kalon bashkë me rrugën e portit dhe ka një trafik të tmerrshëm. Pse si kanë ndarë këto rrugë, të paktën në aeroport kamionat nuk kanë çka lypin?! Dikur nga pas dëgjon sirenat e një ambulance që me vështirësi qan rrugën sepse dikush diku ndjehet keq, por kamionat vonojnë të largohen, por prapë ambulanca e arrin dhe kamioni para tij spostohet. Atëherë Mehmeti i vihet pas ambulancës, e kujt i bëhet vonë për gjobat sot; kam kaluar një jetë i gjobitur! dhe arrin te dera e aeroportit me dhjetë minuta vonesë. Zot bëj që të jetë vonuar avioni sot!!! por në tabelën elektronike avioni nga Milano ëshët “landed”.
I kishin martuar me shkuesi, halla e Merushes ishte nusja e axhes së Mehmetit, dhe i kishin martuar të rinj. Atëherë të gjithë martoheshin kështu. I kujtohej kur kalonte njëherë nga fshati i tij dhe ai i kishte lënë dhentë të lira në mal për të dalë sipër një shkëmbi sepse dikush i kishte thënë se kalonte nusja e tij andej. Dhe ajo e kishte parë tinëz, pa e ngritur kokën, në majën e atij shkëmbi, dhe në atë çast ishte dashuruar pas tij. Aq i madh ishte sa zinte gjysmën e diellit. Dhe s'kishte pushuar më së dashuri atë burrë që do të ishte të zeztë e jetës së saj. I kujtohej ajo natë e parë e martesës, ajo natë kur ai i kishte thënë të mos trembej sepse edhe ai nuk e kishte frikë, pastaj i kishte thënë se nëse nuk donte të bënte dashuri nuk ishte problem, sepse kishin një jetë përpara dhe sa të donin kohë për të bërë dashuri. Pastaj kishin rënë të flinin pranë njëri tjetrit, dhe të nxehtët e trupave të tyre si kish lënë të flinin, ishin munduar të bisedonin, pastaj ngadalë ishin zhveshur dhe kishin bërë dashuri, kishin bërë dashuri gjatë dhe ngadalë, duke u munduar ta zbulonin njëri tjetrin dhe sekretet e trupave të tyre bashkë me ato të dashurisë. Sepse ishte nata e parë e dashurisë për të dy, dhe në mëngjes ishin të dy të bindur se dashuria e tyre do të zgjaste përjetë. Por nuk e dinin asnjëri se sa e gjatë do të ish jeta e tyre. Atë natë të parë të dashurisë kishin zënë fëmijëne tyre, dhe ngaqë fëmija ishte lindur prej dashurisë ishin të bindur se do të bëhëj njeri i shenjtë ndaj e quajtën Dervish. Dhe ndërsa Dervishi rritej, bashkë me çdo hap të tij rritej edhe dashuria e tyre, dhe kur Merushja mbeti përsëri shtatzënë kishin vendosur ta quanin fëmijën ose Dritë ose Yll. Por Drita nuk kish lindur ende kur do të binte terri mbi jetët e tyre. Ndoshta i hutuar prej dashurisë, Mehmeti fliste pa problem atë që mendonte. Dikush në fshat e kish dëgjaur dhe një natë në shtëpinë e tyre ia bëhu policia. E rrahën, ti shan partinë, ti je tradhtar, dhe pastaj e lëshuan. Por nga ajo ditë ai ndryshoi. I premtoi të shoqes se nuk do të pranonte që fëmijët e tij të trajtoheshin në atë mënyrë, ndaj një natë u nis dhe bashkë me të vëllezërit iku. Kaloi kufirin dhe iku. Por e zeza unë ku iku?!! mendonte Merushja ndërsa priste në aeroport. Një aeroport i madh, një qytet i huaj, rruga e kish trullosur, dhe Mehmeti nuk po vinte. Kishte pesedhjete vjet që se shihte, me siguri ai kish ndryshuar, me siguri kish krijuar jetën e tij, një burrë i pashëm si ai, një burrë që është në gjëndje të të zërë gjysmën e diellit e gjen gjithnjë një femër për të mos fjetur vetëm. Dhe, mendonte Merushja, ishte gjyanah që të nxehtët e trupit të tij të mos kish ngrohur dikë. Ani pse nuk ishte ajo. Ani. Veç vetëm të mos ketë fjetur. Po tani pse nuk vjen?!! nga të ketë humbur vallë?!
Atëherë kur pati kaluar kufirin i ershi një shqiptar dhe i tha nëse donte të rekrutohej në shërbimet e huaja që punonin për të shembur regjimin, por Mehmeti e kish parë i habitur dhe i kish thënë:
“Shiko zotëri, unë atje kam famljen time, kam jetën time, dhe nuk bëhëm spiun i askujt kundra shtëpisë time. As unë e mos provo as me vëllezërit mi. Do të të këshilloja që edhe ti të mos merreshe me atë punë. Atij sistemi do ti vijë dita vetë, nga dora e vet. Ne duhet të mundohemi që kur të vijë ajo ditë të jemi gati për ta pritur. Sepse një prind që ngre dorë kot së koti mbi fëmijën e tij, nuk ka për të qenë kurrë në gjendje për të mbajtur familje.”
Dhe që atë ditë ish endur nëpër botë në pritje të asaj dite, kur të mund të kthehej te familja e tij. Kur të mundte të bënte përsëri dashuri me gruan e tij. Nuk i behej të shkonte me asnëj femër tjetër, dhe sa herë që ndonjëra i afrohej ai nuk arrinte të mos mendontë për Merushen e tij, për trupin e saj të nxehtë dhe për dashurinë që ajo dinte të falte. Dhe nuk kish shkuar me asnjë femër tjeter. Por tashme i kërkonte më ngulm në mes të njerëzveqë dilnin nga fluturime të tjera, dhe i binte kryq e tërthor aeroportit. Një punonjës i afrohet dhe e pyet:
Kë kërkoni zotëri?
Po pres time shoqe e tim bir. Një nuse e bukur me një djalë që duhet të jetë rritur ca. Duhet të kishin ardhur me avionin që ka mbërritur nga Milano. Vijnë nga Shqipëria.
Nëse po kërkoni një zonjë dhe një burrë që kanë arritur nga shqipëria ata janë në sallën e pritjes.
Dhe e shoqëron drejt një plake dhe një burri të thinjur. Afrohet aty i shtangur dhe përpiqet të njohë diòka te këta dy të huaj. Djali i ngjason paksa, ka hundën e tij, ka sytë e tij, por është i vjetër sa ai. A thau kështu të jetë bërë Dervishi i tij i vogël? Pastaj Merushja e tij, dashuria e tij, sa qenka rrudhur.
Po qenke zvogëluar moj Merushe... -mendoi me zë.
Edhe ti qënke mpakur more ditëzi- thotë plaka dhe një lot i rrjedh faqeve të rreshkura.
E ti je Dervishi im i madh?- i kthehet të birit duke e kuptuar se ka folur me zë. - Eja të të puth pak, more se më është vyshkur zemra të të puth njëherë,- dhe e puthi në të dy faqet si një kalama të vogël. Djali i plakur nga moti është i shtangur. Ai se ka njohur kurrë babain, ka njohur vetëm të zezat që ka kaluar prej hijes së tij. Tashmë nuk e di se çdo të thotë të kesh baba. Mehmeti i kthehet të shoqes dhe pasi ia fshin atë lot e shtrengon në qafë. Por sikur ai lot t'u kish zënë rrugën me qindra të tjerë vrapuan në vargën e hapur prej tij. “Hallall të gjitha” thotë plaka Merushe që kish kaluar një jetë kampeve për shkak të këtij burri. “Hallall të gjitha, ia ka vlejtur të jetoj për të qenë edhe njëherë në këto krahë.”
Rrugës për në shtëpi, Mehmeti i shihte tek hutoheshin me pamjet e këtij qyteti të madh, me dyqanet plot e përplot dhe me qindrat e qindrat e makinave që kalonin krah tyre. Kur Mehmeti ngecte në trafik ishte i lumtur sepse ndalje dhe i kundronte, i pyeste, e pyesnin. Dikur Merushen e zuri gjumi, dhe babë e bir ishin në siklet. Dy të panjohur e megjithatë aq të afërt. Mehmeti i hedh sytë nga Mërushja dhe kërkon të shohë gjirin e saj, por ai është tharë tashmë, dhe nën rrobat prej plake ai nuk dallohet tashmë. Dalohet vetëm frymëmarrja e lehtë e një njeriu pa brenga, dhe lumturia që ia ka ndritur fytyrën. “Ishalla nuk më ka pritur,” i kaloi nëpër mendje Mehmetit në ato çaste. Dhe për çudinë e tij ishte i bindur në atë që mendonte, “Më mirë të mos më ketë pritur, sepse është mëkatë që të ketë kaluar një jetë pa bërë dashuri. është gjynah që gjallëria e saj të jetë ndrysdhur e ndryshkur pa u jetuar”
Ka vuajtur shumë- then akullin Dervishi. - Kemi kaluar një jetë qeni, por në asnjë çast nuk të ka mohuar, dhe kur ne jemi përpjekur t'ia mbushim mendjen nuk donte as të na fliste më derisa i kërkonim falje. Nuk më hiqet nga mendja kur dikur në një nga kampet ku ishim po binte shi dhe ne na gatuanin në një gjysëm fuqie dhe na e shpërndanin atë gjellën nëpër tasa nëpër shi ku aty kishte më shumë ujë shiu se sa gjellë dhe mama merakosej se a kishe ti për të ngrënë, a kishte kush të të lante e të gatuante.
Në atë çast Mehmeti vendosi se do të kthehej, të kthehej në Shqipëri, tashmë kish ardhur ora, do të kthehej të jetonte jetën aty ku e kish lënë. Edhe pse tash i ishin martuar niperit, ai ishte gati ta niste jetën aty ku e kish lënë. Të kthehej dhe të jetonte me nusen e tij të bukur, që është më e bukura në botë.

... një ditë u thotë nipërve se donte të ngjitej te shtëpia e vjetër në fshat se donte të hante fiq. E kish marrë malli për fiqtë e shtëpisë së tij. Por nipat i thone se do ti sillnin fiq sa të donte, por atëherë Mehmeti nevrikoset. Donte fiqtë e tij, fiqtë nga kopshti i shtëpisë ku kish lindur e ish rritur. Dhe e shpunë. Mori një fik, e hëngri, ndaloi ta shijonte mirë, ngriti dorën për të marrë fikun tjetër, por dora iu këput dhe ra. Vdiq. Nën hijene fikut të shtëpisë ku kish lindur. Pasi i kaloi disa vite me dashurinë e jetës së tij. Dhe pasi që Dervishi, që s'kishte mundur të ishte asnjë ditë i shenjtë, dhe Drita që e kish lënë në bark të nënës së saj, u mësuan ta duan babain e tyre, dhe u mësuan që ti barazojnë vuajtjet e të dyja palëve, ata andej e këta këndej kufirit.
“sepse kur njerëzit duhen, nuk ka kufij që ti ndlaë pa u takuar një ditë!” tha Merushja pak ditë para se të mbyllte sytë e lumtur, ndonjë muaj pasi i kish vdekur i shoqi. Pasi nuk jetohet pa gjysmën e diellit.

8 Komente

Nje poeme e mrekullueshme per dashurine dhe njeriun.

Rrofsh H, you are still my favorite writer!

 

Shpresoj qe ta lexojne edhe ata qe jane nostalgjike te sistemit qe lame pas (ka edhe ketu tek peshku), tregimi ne pergjithesi eshte i bukur vetem pak kaotik si trafiku i Milanos, ndoshta ne nje moment te dyte duhet rishikuar con più calma. Mesazhi qe na percjell eshte diellor. 4*!(te vertete, jo te bleme tek tregu).

Se ku qendron mrekullia e kesaj "poemes" se mesiperme se gjej dot une. Nje histori qe i ka ndodhur me mijra shqiptareve dhe qe po keshtu si ky shkrimtari me lart do ma kishte treguar mua dhe gjyshi im. Do doja te lexoja me teper nga shkrimari ne fjale, ndoshta e ndryshoja opinionin qe me la kjo me siper. Humbje kohe!

Shkrimi ka nevoje per rregullimesh gjera te vogla, drejtshkrimi etj. Po pavaresisht, eshte vertet i prekshem. E shtjellon shume mire dramen e brendshme te te dy personazheve. Me kujtoi filmin Vitet e pritjes, edhe pse ai ben fjale per tjeter periudhe kohore. Pese yje. smiley

Ky eshte tregim shume i bukur, dhe kam pershtypjen se nuk ehste muhabet shijesh. Muhabet shijesh ehste kur dicka te pelqen, ose s'te pelqen, kurse ky tregim per mua ehste i bukur, dhe carmatoses per sa i perket kritikes, pasi kjo mendoj se do te jete nencmyese ndaj poezise. Ka nje ndjeshmeri e atmosfere Bergmane, (nqs mund te thuash)... dhembje, renkim e kurajo per nje buzeqeshje shpirterore te fundit. (Bergman ne nje interviste te tij me kujtohet te kete thene se ai vete s'mundej ti shihte filmat e tij... e deshperonin... kjo me pat bere pershtypje... mgjth ndoshta cdo artisti nuk i pelqen t'u kthehet veprave te tij... deshperuese a jo ato). Me ben kurioz, dua te them, kjo ideja e kthimit... te artistit, ose lexuesit... kthimit ne veper.

 

Uroj te vazhdosh te shkruash.

cassandra, faleminderit. kete jam perpjekur te bej edhe une, te tregoj nje histori qe i ndodh me mijera njerezve ne menyren si do e tregonte gjyshi im. pa i hequr asnje presje. duke i vene firmen time. sot ne letersine shqiptare jane te pakte ata qe ia dalin smiley

shpresoj qe te botoj ndonje liber pasi ne letrat shqiptare botohem shume sporadikisht edhe ngaqe jam si i ndare me vete. shpresoj qe me vone te kuptosh menyren si shkruaj une e kjo nuk do te thote qe ta pelqesh ate menyre.

sa i perket regjimit, nuk di si ta them po jam thjeshte indiferent ndaj tij. ka ndodhur; mjere ata qe e hoqen. mua s'me ka rene per hise se jom i vogel e kur u bera per te kuptuar kish ikur. me inetereson me teper ajo cka u ndodh personazheve dhe menyra si ata reagojne ndaj situatave te ndryshme. keshtu qe kjo nuk eshte perpjekje per te treguar se vuajtem nen regjimin, po per te treguar se ata qe duhen nuk ka kufi ti ndaje. dhe te tjerat qe rrjedhin nga kjo gje.

faleminderit qe me lexoni, ky fedback-u qe me jepni me ndihmon te gjej kohe e te shkruaj. faleminderit.

Por, shkinakas, cfare do ishte pastaj ajo gjeja qe do me bente mua te bleja librat e tu, ose lere thjesht te te lexoja ty ne internet, gazete apo reviste ku ti publikon, nderkohe qe mund ti beja nje vizite gjyshit dhe edhe e shikoja e kenaqesha edhe degjoja te njejtat gjera ne te njejten forme sic i thua ti?

Ndoshta per ata qe nuk kane gjysh eshte tregim i mire. Une e kam akoma gjalle.

Gjithsesi, ndoshta ti je vertete shkrimtar i madh dhe shkruan gjera qe ia vlen ti lexosh. Une nuk te njoh.

nuk e di pse do te bleje librat e mi. ndoshta per te mos lene te vdese gjyshi yt. une qe nuk e kam njohur gjyshin tim kam nje nostalgji te madhe per gjysherit dhe menyren se si ata e tregonin jeten, dhe do te doja qe te vazhdonin te tregoheshin gjithnje. ndoshta gjyshi yt nuk e di kete historine e ketyre dy pleqve shqiptare dhe kjo eshte nje arsye qe te lexosh ate cfare shkruajme, une besoj se t'ia arrish te mbash gjalle traditen eshte gjeja me e lodhshme ne ditete e sotme dhe une ne endrrat e mia me te guximshme nuk them dot se do e ruaj, por mundohem.

une nuk jam shkrimtar i madh, jam i madh vetem ne peshe, jam i vogel, ndoshta ndonje vit me i madh se migjeni, dhe as qe pretendoj qe nje dite te jetoj duke shitur libra. nese shkruaj eshte se im ate me ka lene porosi qe te shkruaj per vendlindjen time, dhe kur kam patur shansin te botohem, online ose jo jam perpjekur qe vendlindjen time ta paraqes sa me qarte, se e kam lene qe i vogel dhe nuk dua qe kujtimi dhe perrallat e saj te vdesin.

e kam nje tregim "lisi plak" dhe aty pak a shume tregoj se c'me shtyn te shkruaj. ndonje dite do ta hedh ketu. (nese ma kalojne administratoret)

p.s nese gjyshi yt tregon me te vertete histori te bukura, mos e ler qe ato histori te humbin. transkriptoji ne leter e hudhi qe te mund ti lexojme e degjojme te gjithe. te premtoj se nese do mundem ti lexoj do u lexoj niperve te mi historite e gjyshit tend, dhe do u percjell emrin e gjyshit tim. se une besoj se e kam nje prejardhje e jam krenar per te e ate do ua percjell te gjithe atyre qe do kene kohe te me degjojne. me aq sa do di une.

Për të komentuar tek Peshku pa ujë, ju duhet të identifikoheni ose të regjistroheni (regjistrimi është falas).